Morgunblaðið - 28.12.1968, Qupperneq 21

MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 28. DESEMBER 1968
21
Framhald af bls. 1
Klukkan 17.20 að ísl. tima, stigu
þeir Bonmaa, Lovell og Anders
á skipsfjöl í „Yorktown" og
hundruð sjóliða hylltu þá naeð
húrrahrópum og rennit var út
rauðum dregli þeim til heiðurs.
Skipherrann á „Yorktown" ávarp
aði geimifarana og hað Borman,
fyrirliða að segja fáein o>rð,
hvað harím gerði og sagði m.a.
„Við erutm ákaflega ánægðir
að vera hér meðal ykkar. Við
metum dugnað ykkar og vitum,
að þið hafið orðið að vera hér
yifir jólin. í>að lítur út fyrir að
það fylgi okkur Jim Lovell að
vera í geimflugi í desember, en í
Geimini 7 komum við þó heim
fyrir jólin. Við erum hreyknir
af því að hafa fengið að eigá
þ'átt í að ná þeim áfanga, sem
raun ber vitni um og við mietum
að verðleikum aðstoð ykkar, til
gærkvöldi Ítarlega frá geimferð-
inni og lauk miklu lofsorði á
frammistöðu Bandaríkjamanna.
NTB fréttastofan segir að
Podgorny, forseti Sovétríkjanna
hafi verið í þeim fjölmenina hópi,
en fyrstur kommúnistaleiðtoiga til
að bera fram heillaóskir var
Ludvik Svoboda, forseti Tékkó-
slóvakíu. í Tékikóslóvakíu fylgd-
usit borigarar með sjónivarpssend-
ingum frá Apollo 8, en þótit so-
vézk blöð skýrðu rækilega frá
ferðinni og menn virtust hafa
mikinn áhuga á henni var engu
sjónvarpað frá ferðinni. Fréttia-
ritarar vekja athygli á, að ekk-
ert hefur heyrzt frá Kínverjum
um álit þeirra á afreki Banda-
ríkjiamannia.
Tíu stovézkir geimfarar sendu
stallbræðrum sínum þremur,
þeim Borman, Lovell og Anders
kveðjur og heillaóskir, jafnskjótt
og þeir voru lentir og segjast þar
samfagna þeim, bandarískum vís
í Texas benda á, að árangur App
ollo ferðarinnar hafi einkuni ver-
ið fimmþættur:
1. Ferðin leiddi í ljós, að Sait-
urnus 5, eldflaug getur flutt
menn örugglega til tunglsins.
2. Hún sannfærði menn um að
öryggi geimskipsins er í engu á-
fátt, en ótta um það gætti nokk-
uð eftir brunann sem varð þrem
ur geimförum að bana í jianúar
1967.
3. Geimferðin sannaði að stjóm
kerfið er hárnákvæmt og full-
komið og fjarskiptasamband til
tunglsins og frá tungli eins og
bezt verður á kosið, þrátt fyrir
fjarlægðina.
4. Ferðin sanmaði, að geimfarar
geta stýrt tunglferjunni til lend-
ingar á tunglinu og haft landslag
tunglsins sér til viðmiðunar.
5. Appollo 8 sendi mjög góðar
sjónvarpsmyndir frá tunglinu til
jarðar og frá öðrum stöðum á
leiðinni.
Á sömu mínútu og geimfarið Apollo 8 lenti í sjónum var fréttin komin á fjarritarann frá AP.
að slíkt mætti verða“.
Fréttariturum ber saman um,
að þeir Borman, Dovell og And-
ers hafi allir virzt hressir og vel
á sig komnir. Að móttökuathölfn-
lokinni snæddu þeir morgun-
verð, bacon og egg, og var þeim
það kærkomin tilbreyting frá
matarpillunum, sem þeir hafa
nieytt undanifarna daga. Síðan
héldu geimfararnir í rækilega
læknisskoðun og skoðuðu fimmt
án læknar þá. I>ví var lýst yfir,
að hei'lsufar þeirra væri í alla
staði hið bezta. Að svo búnu tóku
þeir félagar á móti heillaóskum
Bandaríkj aiforseta og sátu síðan
veizlu um borð í „Yor(ktown“.
Á morgun laugardag, koma
geimfararnir til Hawaii, og á
sunnudag til geimrannisóknastöðv
arinnar í Houston í Texas og því
næst heim á vit fjölskyldna
sinna.
Nýtt tímabil er hafið í sögu
mannkyns, sagði Johnson við
geimfarana.
í heillaóskaskey.ti sínu til geim
íaranna þriggja sagði Johnson
forseti meðal annaris, að með
þessu frábæra atfréki væri runn
ið upp nýtt tímabil í sögu mann
kynsins. Hann sagði að allar
friðelsbaindi þjóðir fögnuðu
þeim mikla árangri, sem
hefði náðzt og ódkaði þre-
menningum hjartartlega til
hamingju með aðdáuinarverða
frammistöðu. Jöhnson sagði að
Sovótmenn hefðu sýnit mikinn á-
huga á ferðinni og hefði beina
línan milli Hvíta hústsins oig
Kreml verið notuð til að gefa so-
vézkum vísindamöninum og
stjómarvöldum í Sovétríkjunum
sem gleggstar og beztar upplýs-
ingar um ferðirua, og Sovétmenn
hefðu lártið í ljós umhyggju fyrtr
vellíðan geimíarannia. Jobnson
sagði. „Sigursæl endurkoma geim
faranma utan úr geimnum vekur
með okkur stolt yfir þvi að lifa
á þessari miklu stund í aögu
manmkynisins.“ Johnson hyllti
minningu John F. Kennedys, heit
ins en það var hann sem hatfði
frumfcvæði um að Apollo-éætlun
inni var hleypt af stokkunum.
Forsetinn bætti því við, að þessi
ferð væri hin merkasta, sem far-
in hefði verið síðan Kolumlbus
hefði fundið Ameríku fyrir tæp-
um fimm öldum.
Viðbrögð öll á eina lund: fögn-
uður og aðdáun,
Þjóðhöfðingjar um gervallan
heim sendu Johnson, Bandaxíkja-
foraeta og Richard M. Nixon og
geimförunum þremur heillaóskir
í dag, þegar ljóot var, að tungl-
ferðin haifði tekizt í hvívetna og
geimfaramir höifðu lenit heilir á
húfi. Tass frértbastofan skýrði í
indamönnum, sem unnu að undir
búnóngi, og allri bandarísiku þjóð
inni með mikla afreksferð. Geim
fararnir segjast hafa fylgzt gaum
gæfilega með ferðinni og þeir
dái mjög náfcvæmni alla, svo og
hugrekki geimfaranna. Að lok-
um segja sovézku geimfararnir:
„Við erurn sannfærðir um, að
könnun geimsins mun verða jarð
arbúum til óskiptrar blessunar
og við samtfögmum ykkur með
það mikilvæga skref sem stigið
hefur verið í áttina að því há-
leita marki.“ í Moskvu fögnuðu
borgarar ákaft endurkomu geim-
faranna til jarðarinnar og engrar
beizkju virtist gæta vegma þess að
Bandiaríkjamerm hefðu tekið for
ysturaa í geimferðakapphliaupinu.
í Bretlandi segir Sir Bemhard
Lowell, að ekki væri vafi á því
að Bandaríkjamenn mundu
freista þess að láta mannað geim
far lenda á tunglinu á árinu
1969, og ferð Appolols væri stór-
kostlegur sigur fyrir bandaríska
geimvísindamenn. Um geimtfar-
ania þrjá sagði Lowell: „Hugprýði
þeirra og framkoma meðan á
þessari ferð stóð var nánast ótrú
leg.“ í Vatikaninu fylgdist Páll
pátfi VI. með ferðalokum Apollo
8 í sjónvarpi og talsmaður hans
sagði, að páfi ætti þá ósk heit-
aista, alð árangur Apollo 8 mundi
verða öHum heimi til gagns og
blessunar. Erkibiskupinn af Kant
araborg sagði að tunglferðin
mundi á enigan hátt verða til að
kippa stoðum undan kennisetn-
ingum kristinnar kirkju, og
myndi fremur leiða til þess að
trúin á guð sem skapara al-
heimsins myndi styrkjast með
mönnum.
Fjölskyldumar í sjöunda himni.
Fjölskyldur geimfaranna báð-
ust fyrir um það leyti sem Apollo
8 var á leið inn í igiutfuhvolfið, en
jafnskjóbt og víst var obðið að
geimfarið hafði lent með prýði
var skálað í kampavíni á heim-
ilum geknfaranna og eiginfcanur
þeirra og böm kunnu sér ekki
læti fyrir gleðd. Gestir streymdu
til heimila þeirra til að samfagna
fjölskyldunum og fáeinum mín-
útum síðar kom símihringing frá
Jóhnson forseta, þar sem hann
óskaði þeirn til hamimgju og sam
gladdist þeim. Johnson sagði við
eiginkonumar, að huigur og heit-
ar bænir allrar bandarísku þjóð-
arinnar hefðu átt sinn þátt í því,
hve ferðin hefði tekizt farsæl-
lega. Forsetinn kvaJðst vonast til
að hitta geimfarana og fjölskyld-
ur þeirra.
Það sem vannst við ferð Appollo
8
Sérfræðingiar og yfirmenm geim
vísindastöðvarininar í Houstom
- PUEBLO
I'rii mha 1(1 af bls. 2
hann hafði verið fangi í Norður-
Kóreu. — Það er jólagjöf okkar
áð fá að sjá hann aftur, sagði
móðir hans. — Og það verður
jólagjöf haras að fá að sjé okkur
aftur.
— Þetta ættu að verða fagnað-
arjól þjóðinni allri, sagði frú
Rese Buoher, eiginkona Buchers
skipherra.
Stjörnubíó sýnir amerísku stórmyndina „Djengis Khan“ þessa
dagana. Omar Sharif leikur Djengis Khan, en meðal annarra
leikara eru Stephen Boyd, James Mason, Eli Wallach og Fran-
coise Dorleac.
- TEKKOSLOVAKIA
Framhald af bls. 2
ar segja af sér nú um helgina,
en í hennar stað tekur ný rík-
isstjórn við embærtti 1. janúar.
Almennt er talið fullvíst, að
Cemik verði forsætisráðherra
nýju stjórnarinnar og að ekki
verði gerðar neinar róttækar
breytingar á stjórn hans.
Ástæðan fyrir þessum stjóm-
arskiptum er sú, að nýtrt sam-
^bandsríkisfyrirkamulag á að
’baka gildi 1. janúar, en með því
’er þjóðum landsins, Tékkum og
•Slóvökum veitt meiri sjálfstjórn
'hvorum um sig.
* Sambandsstjórn, sem skipuð
verður færri ráðherrum, en nú
eru í stjóm Oemiks, á að fara
með yfirstjórn sameiginlegra
mála landsins, en þar fyrir ut-
an verður komið á sérstakri rík
isstjórn fyrir lönd Tékka, Bæ-
heim og Mæri, með aðsetri í
Prag og síðan annarri fyrir Sló-
vaka með aðsetri í Bnatislava.
Samkvæmt áreiðanlegum heim
ildum er því haldið fram, að þess
ar breytingar séu fyrsit og fremst
til komnar í þvi rmarkmiði að
draga úr miðsrtjómarvaldi stjóm
arvaldanna á sumum sviðum en
ekki til þess að breyta valda-
hlutfallinu milli íhaldssinna og
endurbórtasinna.
Á fundi miðstjórmar kommún
isrtaflokksins 12—13. des. sl. var
samþykkt, hverjir verða skyldu
forsætisráðhemar sérstjóma
Tékka og Slóvaka, en ekkiskýrt
frá því opinberlega. Samkvæmt
heimildum innan kommúnista-
flokksins verður Stamislav Razl,
sem verið hefur ráðherra fyrir
málefni efnaiðnaðarins, forsærtis
ráðherra tékknesku stjórnarinm
ar og Sbefan Sadovsky, sem særti
á í forsætisnefnd kommúnista-
flokksins, verður forsætisráð-
herra slóvakísku stjórnarinnar.
Skínandi jólatré prýddi nú
hjarta Prag í fyrsta sinn í tutt-
ugu ár, sem eims komar tákn
þeirrar frelsisþróunar, sem átti
sér stað í Tékkóslóvakíu fyrr á
þessu ári. Þá var miðnærtur-
messu jólakvöldsins sjónvarpað
beint — en slíkt hefði ekki gert-
að átt sér stað fyrir einu ári,
er Novotny var við völd.
VELJUM ÍSLENZKT
FLUGELDAR
blys, margor gerðír.
Garðblys hólftíma til tveggja tima.
9
KYNDLAR - STJÖRNULJÚS
Málningarverzlun
Péturs Hjaltested
Suðurlandsbraut 12. — Sími 82150.