Morgunblaðið - 21.02.1986, Blaðsíða 26

Morgunblaðið - 21.02.1986, Blaðsíða 26
426 i MOBGUNBLAÐIÐíFÖSTÍIDAGUK 21. FEBRÚAR1986 T Fjögurra mánaða tilraun með neyðarhnappa aldraðra er orðin að tveimur árum: „Málið þvælist um í kerfinu og ég get ekki unað ástandinu lengur" — segir Jóhann Óli Guðmundsson í Securitas — 700 manns geta fengið þjónustu fyrir sömu upphæð og kostar að reka þrjú sjúkrarúm „UPPHAFLEGA átti tilraunin að standa í fjóra mánuði en nú eru liðin tvö ár og allan þann tima hef ég rekið þessa þjónustu á minn kostnað. Borgaryfirvöld virðast engan áhuga hafa á þessu. Þarna væri hægt að spara gífurlegt fé; það kostar um fjórar miujónir að reka eitt sjúkrarúm á ári og fyrir þá upphæð sem rekstur þriggja sjúkrarúma kostar mætti veita 700 manns neyðarþjónustu. En málið þvæhst bara í kerf inu, engin ákvörðun hefur verið tekin um framhald og nú er svo komið að ég get ekki unað ástandinu lengur.M Svo mælti Jóhann Óli Guð- mundsson forstjóri Securitas sf. En hvað er til umræðu? Síðastliðin tvö ár hefur Securit- as sf. rekið neyðarþjónustu fyrir aldraða og öryrkja, sem vilja búa í heimahúsum. Þetta fólk hefur haft neyðarhnappa sem tengdir eru boð- og stjórnkerfi öryggis- nets fyrirtækisins. Ef eitthvað bjátar á þrýstir fólkið á hnappinn, boð berast til stjórnstöðvarinnar og eftir nokkrar mínútur er maður frá Securitas kominn til hjálpar. Þessi starfsemi hófst sem til- raun borgaryfirvalda í samvinnu við Securitas fyrir tveimur árum. Securitas veitti borginni ókeypis* afnot af öryggisneti sínu og lagði til menn og bfla. Tilraunin átti að standa í fjóra mánuði. En nú hafa borgaryfirvöld ekkert gert í málinu í tvö ár, að sögn Jóhanns Óla, og engin ákvörðun verið tekin um framhald þjónustunnar. „Ég get ekki gengið að gömlu og farlama fólki, sem hefur úr litlu að spila, og rukkað það fyrir þjónustuna," segir Jóhann Óli. „En það getur heldur ekki gengið til lengdar að ég kosti þetta úr eigin vasa. Það sér hver maður." En hvað varð til þess, að Jó- hann Óli fékk áhuga á öryggis- málum aldraðra og öryrkja? „Það hefur verið stefnan á Vesturlöndum undanfarin ár að gera því fólki, sem býr við skert öryggi, kleift að búa í heimahús- um ef það óskaði þess. Það sparar heilbrigðiskerfinu stórfé að þurfa ekki að vista allt þetta fólk á stofhunum, auk þess sem það er óverjandi af mannúðarástæðum að flytja fólk þangað nauðugt ef annars er kostur. Það, sem vakti áhuga minn, var, að afi minn og amma, aldur- hnigin, vildu spjara sig sjálf og bjuggu ein frekar en að fara á Jóhann Óli Guðmundsson í stjórnstöð Securitas. Morgunbiaaið/Júiius. stofnun. Gamli maðurinn var blindur og að mestu ósjálfbjarga og gamla konan annaðist hann. En dag einn fékk hún heilablóðfall og gat sig hvergi hrært. Það er hægt að ímynda sér hvernig hefði farið ef fólk hefði ekki komið aðvífandi. Ég fór að kynna mér hvernig þessum málum væri háttað í öðr- um löndum og í Svíþjóð rakst ég á lausn sem mér leist vel á — þráðlausa hnappa sem eru í sam- bandi við öruggt boðkerfi og stjórnstöð. Hnapparnir eru hand- hægir, bornir t.d. eins og arm- bandsúr, hafðir í vasanum eða í bandi um hálsinn. Boðkerfið og stjórnstöðin voru til hérna. Það virtist því hagkvæm og ódýr lausn að nota neyðarhnappa. Svíar nota þá þegar þeir spara í heilbrigði- skerfinu hjá sér. Fyrir nokkrum árum var í bí- gerð, að ísland tæki þátt í sam- norrænni tilraun með svona neyð- arboðkerfi," heldur Jóhann Óli áfram. „Það varð svo úr fyrir tveimur árum, að ráðist var í framkvæmdina og Securitas tók þjónustuna að sér, borginni að kostnaðarlausu, til reynslu í fjóra mánuði. Tryggingastofnun borg- aði 70% af stofnkostnaði við hnappana samkvæmt úrskurði heimilislæknis hvers þess sem vildi fá tækið. Inn í tölvu í stjórn- stöð Securitas voru skráð fyrir- mæli heimilislækna um hvernig bregðast skyldi við f hvérju tilviki þannig að starfsmenn fyrirtækis- ins taka aldrei ákvörðun um við- brögðin, hún er tekin af lækni. Öryggisnet okkar er mjög þéttrið- ið og því hægt að bregðast skjótar við hér en víðast hvar annars staðar. T.d. höfum við allt að sjö bfla á götunum í einu, fleiri en oft eru í gangi hjá lögreglunni. Þá hefur boðkerfi okkar mjög háan öryggisstuðul. Til þess að gera langa sögu stutta, þá hefur þjónustan reynst mjög vel; fljótvirk, örugg og ódýr," segir Jóhann Oli. „Eg gæti nefnt ótal dæmi um það. Þá hafa embættismenn borgarinnar ós- part bent fólki á að hagnýta sér hana. Upphaflega virtist mikill áhugi hjá borgarstjóra og heilbrigðisráð- herra á þessu, en hvað hefur gerst? Málið hefur þvælst fram og aftur um „kerfið" fyrir mistök í áætlanagerð og mannaskipti í embættum og enginn virðist geta tekið ákvörðun. Fjórir mánuðir eru orðnir að tveimur árum og allan þann tíma hef ég kostað þjónustuna. Það getur ekki gengið lengur. Nú hlýtur að koma til kasta borgaryfirvalda," sagði Jó- hann Óli að lokum. Peningamarkaðurinn GENGIS- SKRÁNING Nr.35.-20.febrúarl986 Ein.KL09.I5 DoUari SLpund Kan.dollari Donskkr. Norekkr. Senskkr. Fi.mark Fr.franki Belg.franki Sv.franki HoILgyllini y-h.mirk ILlíra Au.stuTr.sch. PorLeseudo Sp.pescti Jap.jen Irsktpund SDRíSérst. Kr. Kaup 41,400 60^72 29,785 4,8727 5,7632 5,6615 8,0054 5^586 0,8790 21,7351 15,9353 17,9922 0,02643 2,5620 0,2769 0,2857 0,23077 54,406 47,1838 Kr. Sala 413 60,447 29,872 4,8869 5,7799 5,6779 8,0286 5,8756 0,8815 21,7981 15,9815 18,0443 0,02651 2,5694 0,2777 0,2865 0,23144 54,564 47,3206 Toll- gengi 42,420 59,494 29,845 4,8191 5,6837 5,6368 7,9149 5,7718 0,8662 20,9244 15,7053 17,7415 0,02604 2,5233 0,2728 0,2818 0,21704 52,697 46,9476 INNLANSVEXTIR: Sparisjoðsbækur............................. 22,00% Sparisjoðsreikningar með 3ja mánaða uppsögn Alþýðubankinn....................... 25,00% Búnaðarbankinn.....................25,00% Iðnaðarbankinn...................... 23,00% Landsbankinn........................ 23,00% Samvinnubankinn..................25,00% Sparisjóðir............................. 25,00% Útvegsbankinn.......................23,00% Verzlunarbankinn................... 25,00% með 6 mánaða uppsögn Alþýðubankinn....................... 30,00% Búnaðarbankínn..................... 28,00% Iðnaðarbankinn.......................26,50% 1 Samvinnubankinn.................. 30,00% Sparisjóðir.............................. 28,00% Útvegsbankinn.......................29,00% Verzlunarbankinn................... 31,00% með 12 mánaða uppsogn Alþýðubankinn....................... 32,00% Landsbankinn........................31,00% Útvegsbankinn.......................33,00% Innlánsskírteini Alþýðubankinn.......................28,00% Sparisjóðir.............................28,00% Verðt ryggðir reikningar miðað við lá nskjaravís'rtölu með 3ja mánaða uppsðgn Alþýðubankinn....................... 1,50% Búnaðarbankinn..................... 1,00% Iðnaðarbankinn....................... 1,00% Landsbankinn........................ 1,00% Samvinnubankinn.................. 1,00% Sparisjóðir.............................. 1,00% Útvegsbankinn....................... 1,00% Verzlunarbankinn................... 2,00% með 6 mánaða uppsögn Alþýðubankinn....................... 3,50% Búnaðarbankinn..................... 3,50% Iðnaðarbankinn....................... 3,00% Landsbankinn........................ 3,50% Samvinnubankinn.................. 3,50% Sparisjóðir.............................. 3,00% Útvegsbankinn....................... 3,00% Verzlunarbankinn................... 3,50% með 18 mánaða uppsögn: Útvegsbankinn....................... 7,00% Samvinnubankinn................... 7,50% með 24 mánaða uppsogn: Samvinnubankinn................... 8,00% Ávísana- og hlaupareikní ngar: Alþýðubankinn - ávisanareikningar............... 17,00% - hlaupareikningar................ 10,00% Búnaðarbankinn..................... 8,00% Iðnaðarbankinn..................... 8,00% Landsbankinn........................ 10,00% Samvinnubankinn................ 10,00% Sparisjóðh-............................. 10,00% Útvegsbankinn....................... 8,00% Verzlunarbankinn................... 10,00% Stjörnureikningar: I, II, III Alþýðubankinn........................ 9,00% Samlán-heimilislán-IB4án-rjkJslán með 3ja til 5 mánaða bindingu Iðnaðarbankinn......................23,00% Landsbankinn........................ 23,00% Sparisjóðir.............................25,00% Samvinnubankinn..................23,00% Útvegsbankinn....................... 23,00% Verzlunarbankinn...................25,00% 6 mánaða bindingu eða lengur Iðnaðarbankinn...................... 26,00% Landsbankinn........................23,00% Sparisjóðir............................. 28,00% Útvegsbankinn....................... 29,00% Innlendir gja Ideyrisreiknin gar: Bandarikjadollar Alþýöubankinn....................... 8,00% Búnaðarbankinn..................... 7,50% Iðnaðarbankinn...................... 7,00% Landsbankinn........................ 7,50% Samvinnubankinn.................. 7,50% Sparisjóðir............................. 8,00% Útvegsbankinn.......................¦ 7,50% Verzlunarbankinn................... 7,50% Sterlingspund Alþýðubankinn....................... 11,50% Búnaðarbankinn..................... 11,00% Iðnaðarbankinn...................... 11,00% Landsbankinn........................ 11,50% Samvinnubankinn.................. 11,50% Sparisjóðir............................. 11,50% Útvegsbankinn....................... 11,00% Verzlunarbankinn................... 11,50% Vestur-þýsk mörk Alþýðubankinn....................... 4,50% Búnaðarbankinn..................... 4,25% Iðnaðarbankinn...................... 4,00% Landsbankinn........................ 4,50% Samvinnubankinn.................. 4,50% Sparisjóðir............................. 4,50% Útvegsbankinn....................... 4,50% Verzlunarbankinn................... 6,00% Danskarkrónur Alþýðubankinn....................... 9,50% Búnaðarbankinn..................... 8,00% Iðnaðarbankinn...................... 8,00% Landsbankinn........................ 9,00% Samvinnubankinn.................. 9,00% Sparisjóðir............................. 9,00% Útvegsbankinn....................... 9,00% Verzlunarbankinn................... 10,00% ÚTLÁNSVEXTIR: Almennir víxlar, f orvext ir: Landsbankinn........................ 30,00% Útvegsbankinn.......................30,00% Búnaðarbankinn.....................30,00% Iðnaðarbankinn...................... 30,00% Verzlunarbankinn................... 30,00% Samvinnubankinn.................. 30,00% Alþýðubankinn....................... 30,00% Sparisjóðir............................. 30,00% Viðskiptavíxlar Landsbankinn........................32,50% Búnaðarbankinn..................... 34,00% Sparisjóðir............................. 34,00% Yf irdráttarlán af hlaupareikningum: Landsbankinn........................ 31,50% Útvegsbankinn.......................31,50% Búnaðarbankinn..................... 31,50% Iðnaðarbankinn......................31,50% Verzlunarbankinn...................31,50% Samvinnubankinn.................. 31,50% Alþýðubankinn.......................31,50% Sparisjóðir............................. 31,60% Endurseljanleg lán fyririnnlendanmarkað.................... 28,50% láníSDRvegnaútfl.framl................ 10,00% Bandarikjadollar..................... 9,75% Steiiingspund........................ 14,25% Vestur-þýsk mörk................... 6,25% Skuldabréf.almenn: Landsbankinn........................ 32,00% Útvegsbankinn....................... 32,00% Búnaðarbankinn..................... 32,00% Iðnaðarbankinn......................32,00% Verzlunarbankinn.....................32,0% Samvinnubankinn..................32,00% Alþýðubankinn...':................... 32,00% Sparisjóðir.............................32,00% Viðskiptaskuldabréf: Landsbankinn........................33,50% Búnaðarbankinn.....................35,00% Sparisjóðirnir......................... 35,00% Verðtryggð lán miðað við lánskjaravísitölu íallt að 2 ár.......................................... 4% lenguren 2 ár....................................... 5% Vanskilavextir..................................... 45% Óverðtryggð skuldabréf útgefin fyrir 11.08. '84.................... 32,00% Lífeyrissjóðslán: Lífeyrissjóður starfsmanna rikis- ins: Lánsupphæð er nú 500 þúsund krón- ur og er lánið visitölubundið með lánskjaravísitölu, en ársvextir eru 5%. Lánstími er allt að 25 ár, en getur verið skemmri, óski lántakandi þess, og eins ef eign sú, sem veð er í er lítilfjörleg, þá getur sjóðurinn stytt lánstímann. Greiðandi sjóðsfélagar geta sótt um lán úr lífeyrissjóðnum ef þeir hafa greitt iðgjöld til sjóftsins í tvö ár Sérboð Nafnvextirm.v. og tvö mánuAi, miðað við fullt starf. Biðtími eftir láni er fjórir mánuAir f rá þvf umsókn berst sjóAnum. Lífeyrissjóður verzlunarmanna: Lánsupphæð er nú, eftir 3ja ára aðild að lífeyrissjóðnum, 216.000 krónur, en fyrir hvern ársfjórðung umfram 3 ár bætast við lánið 18.000 krónur, unz sjóðsfélagi hefur náð 5 ára aðild að sjóðnum. A tímabilinu fró 5 til 10 ára sjóðsaðild bætast við höfuðstól leyfilegar lánsupphæðar 9.000 krón- ur á hverjum ársfjórðungi, en eftir 10 ára sjóðsaðild er lánsupphæðin orðín 540.000 krónur. Eftir 10 ára aðild bætast við 4.500 krónur fyrir hvern ársfjórðung sem líður. Því er í raun ekkert hámarkslán í sjóðnum. Höfuðstóll lánsins er tryggður með lánskjaravísitölu, en lánsupp- haeðin ber nú 5% ársvexti. Láns- tíminn er 10 til 32 ár að vali lántak- anda. Þá lánar sjóðurinn með skifyrðum sérstök lán tií þeirra, sem eru eignast sína fyrstu fasteign og hafa greitt til sjóðsins samfellt í 5 ár, kr. 590.000 til 37 ára. Lánskjaravísitala fyrir febrúar 1986 er 1396 stig en var fyrir janúar 1986 1364 stig. Hækkun milli mánað- anna er 2,35%. Miðað er við vísi- töluna100íjúní1979. Byggingavísitala fyrir janúar til mars 1986 er 250 stig og er þá miðað við100íjanúar1983. Handhafaskuldabréf í fasteigna- viðskiptúm. Algengustu ársvextir eru nú18-20%. Höfuðstóls- Vorðtrygg. færslur vaxta tímabil vaxtaáári óverðtr. verðtr. kjör kjör Óbundiðfé Landsbanki,Kiörbók: 1) .............................. ?-36,0 1,0 3mán. 2 Útvegsbanki.Abót: .................................... 22-36,1 1,0 1 mán. 1 Búnaðarb.,Sparib:1) ................................. ?-36,0 1,0 3mán. 2 Verzlunarb., Kaskóreikn: ........................... 22-31,0 3,5 3mán. 4 Samvinnub., Hávaxtareikn: ........................ 22-39,0 1-3,5 3mán. 1 Alþýðub.,Sérvaxtabók: .............................. 27-33,0 ... ... 4 Sparisjóðir, Trompreikn: ............................. 32,0 3,0 1 mán. 2 Iðnaðarbankinn: 2) ..................................... 26,5 3,5 1 mán. 2 Bundiðfó: Búnaðarb., 18mán. reikn: .......................... 39,0 3,5 6mán. 2 1) Vaxtaleiðrétting (úttektargjald) er 1,7% hjá Landsbanka og Búnaðarbanka. 2) Tvær úttektir heimilaðar á hverju sex mánaða tímabili án, þes að vextir lækki.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.