Morgunblaðið - 15.06.1988, Síða 9
MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 15. JÚNÍ 1988
9
Þrír nýbylgjarar fá sig fullsadda af New
York og skella sér þvl upp I bíl og aka sem
leið liggur til Kaliforníu, en það gengur nú
ekki áfallalaust, þvi einn þeirra er myrtur
á grimmilegan hátt af suðurríkjagengi.
Ákveða þeir félagar þvi samstundis að
hefna og það svo út yfir tekur og fá til liðs
við sig ansi skrautlegt lið.
Pottþétt unglingamynd fyrir fullorðna.
Frumsýning á myndbandi.
Þriggja tíma tryllir, gerður eftir metsölubók
Roberts Ludlum.
Aðalhlutverk Richard Chamberlain (Þyrni-
fuglarnir, Shogun), Jaclyn Smlth (Charlies
Angels, Nightkill).
Einstakur viðburður á myndbandamark-
aðnum. Væntanlegar á allar úrvals mynd-
bandaieigur.
Aðalhlutverk Debra Winger (An Officer and
a Gentleman, Terms of Endearment).
Hann er í eituríyfjum, þeirri tegund sem
drepur. Hún er ástfangin af þeirri tegund
sem særir. Saman lenda þau á milli steins
og sleggju í miðjum átökum eiturlyfjasala
í baráttu þeirra um völd.
Spennandi róman sem lætur engan
ósnortin.
8ICHARS JflClYN
CHAMBERUUN SMITH
IN ROBERT lUDlOM'S BESTSEllER
THi
á úrvals myndbandaleigum
Enskir,danskirogþýskirherrafrakkar
meðogánbeltis. Yfirstærðir.
Aidreiglæsilegra úrval.
Burt með vest-
ræna menmngu
Mikilvægi sögukennslu
Fyrir nokkru urðu töluverðar umræður um
kennslu íslandssögu. Þótti mörgum ein-
kennilega að henni staðið og vakti furðu,
að ekki væri starfað samkvæmt því mark-
miði að upplýsa grunnskólanemendur um
alla meginþætti íslenskrar sögu. Umræður
um þá stefnu í skólamálum, að leggja minna
en áður upp úr fræðslu um staðreyndir,
hafa verið miklar hér og annars staðar.
Þykir mörgum sem sú skólastefna, sem
ráðið hefur ferðinni sé beinlínis afmennt-
andi, ef þannig mætti orða það. Siglaugur
Brynleifsson er í hópi þeirra, sem hafa kvatt
sér hljóðs um þessi mál á síðum Morgun-
blaðsins. Á fimmtudaginn í síðustu viku
skrifaði Siglaugur um bókina Samferða um
söguna, mannkynssögu fyrir efri bekki
grunnskóla, sem kennd er hér á landi. Sagði
hann að bókin, sem er sænsk að uppruna,
væri skrifuð gegn vestrænni menningu und-
ir formerkjum þessastefs:„Hey hey, ho ho,
Western Culture’s got to go.“ Er vitnað í
Siglaug í Staksteinum í dag.
Viðmiðunin
í upphafi greinar Sig-
laugs Brynleifssonar um
bókina Samferða um
söguna eftir Bengt Ake
Hager er vakið máls á
því, að mannskynssaga
fyrir islenska nemendur
ætti væntanlega að miða
við menningarsvæði
islenskrar menningar,
þ.e. vestræna menningu
án þess að gera hlut ann-
arra menningarsvæða
smærri. Kennslubók í
mannkynssögu þurfi að
vera gluggi að fortíðinni
allt fram undir okkar
tíma, frá upphafi. í þess-
ari bók sé upphafstíma
og þróunartima vest-
rænnar menningar
sleppt. Þáttur kirkjunnar
í mótun vestrænnar
menningar virðist svo til
enginn. Tímabilinu frá
upphafi miðalda um 500
og fram undir lok 18.
aldar séu ekki gerð nein
skil, á sex blaðsíðum sé
fjallað um: Trúboð, sam-
félag miðalda, krossferð-
ir, valdabaráttu, verslun,
endurreisn og nýlendur.
Bókin sé alls 292 blaðsið-
ur, en mannkynssaga
fram að frönsku stjóm-
arbyltíngunni sé á 75
siðum og beri bókin öll
merki vikublaðsstíls.
Meginhlutí bókarinnar sé
umfjöllun um 19. og 20.
öldina, en þar sé skotíð
inn köflum, þar sem for-
saga sósíaliskra og ný-
fijálsra ríkja sé rakin og
megináherslan lögð á
timabilið eftír stofnun
alþýðulýðvelda. Siðan
segir Siglaugur:
„Þetta er mannkyns-
saga stéttabaráttunnar,
sem stefnir að hinum
samvirku samfélögum.
Fortiðin skiptir litíu máli
nema í sambandi við
marxíska söguskoðun.
Listir og menning fyrri
alda skipta „nútíma-
manninn" engu . . .
Minnst er á nokkra
listamenn og skáld en
ýmsum er sleppt, t.d.
Shakespeare og Dante,
forðast er að minnast á
höfund kristínnar trúar-
bragða, _ Krist, hvað þá
Móses. ÖUum listamönn-
um endurreisnarinnar er
sleppt og klassisk evr-
ópsk tónlist er á sama
bátí.
Það er nokkuð hlálegt
að íslenskum skólanem-
endum skuU haldið i ein-
hverskonar marxískum
vanþekkingarmyrkviði
um þá tíma Evrópusög-
unnar, og íslenskrar
menningarsögu þar með,
þegar reisn islenskra
bókmennta var jafnvel
meiri en samtímans í
Evrópu.“
Lágkúra
í lok greinar sinnar
ræddi Siglaugur Bryn-
leifsson um hlut Náms-
gagnastofnunar, sem
gefur þessa bók út með
Máli og menningu. Telur
hann að einokun Náms-
gagnastofnunar standi
því fyrir þrifum, að i
skólum sé viðunandi
námsefni. Yrði einokun-
inni aflétt myndu þeir
skólastjórar og kennar-
ar, sem ekki hefðu ánetj-
ast þeim bastarða-marx-
isma, er virðist móta
skólastefnuna, vafalaust
velja námsefni sem „ein-
kenndist ekki af þröng-
hyggju og ónákvæmni og
sem myndi jafnframt
stuðla að sjálfsvitund og
sjálfstraustí nemenda".
Ogþá segir Siglaugur:
„I þessari bók er skotíð
inn i smákafla um „Óvin
sögunnar nr.l“ sem var
Shi-huang-tí, keisari í
Kina um 200 f.Kr. Keis-
ari þessi lét brenna öll
sagnfræðirit sem hann
komst höndtun yfir, „þvi
fólk áttí ekki að kynnast
öðru úr fortíðinni, en því
sem honum hentaði".
Hugmyndafræðingar og
harðstjórar hafa löngum
litíð bækur illu auga,
bókmenntir og sagn-
fræði. Ef þeir brenna
ekki bækumar þá taka
þeir það ráð að falsa
þær, falsa atburðarás og
orsakimar til atburða-
rásar fortíðarinnar á
þann hátt að það falli vel
að hugmyndafræði
þeirra. Sú aðferð er
brennunum hættulegri
því að ísmeygilegar lygar
sljóvga meðvitundina,
ekki sist þeirra, sem
stunda þær og gera þá
sem við taka að þýjum
enda er það tilgangurinn.
Hugmyndafræðileg
„samþætting" Máls og
menningar og Náms-
gagnastofnunar með
útgáfu þessarar bókar er
fullkomnun hinnar hug-
myndafræðilegu lág-
kúm. Sá þröngi skilning-
ur á atburðarás aldanna
og því sem útgefendur
nefna „menningarskeið"
er ekki boðlegur islensku
námsfólki. Meðvitundin
um heiminn og söguna,
eins og hún birtist á
siðum þessarar bókar,
minnir ónotalega á hug-
myndaheim veranna i
helli Platóns, þar sem
aldrei sá sól.
Það er Oiugunarvert
að mannkynssaga skuli
nú aðeins vera valgrein
i 9. bekk og sýnir svart
á hvitu hverskonar
óburður Grunnskólalög-
in vom og em í höndum
skólastefnu-hugmynda-
fræðinganna og skóla-
málaráðs, sem myndi
kyrja með mikilli innÚfun
stefið, sem er formerld
að bók Hagers, með smá
staðfærslu: „Hey hey, ho
ho, Icelandic culture’s
got to go“.“
Hvað á ég að gera?
Í988
1998
2008
2018
9099
„Ég á litil réttindi í lífeyrissjóðum ..."
Margir hafa ágætar tckjur en eiga lítil
réttindi í lífeyrissjóðum jþegar kemur að
eftirlaunaárunum. Fyrir þá borgar sig
að leggja fyrir reglulega í því skyni að
eiga eftirlaunasjóð á efri árum. Með
Eftirlaunareikningi VIB losnarðu við
alla fyrirhöfn og færð heimsenda gíró-
seðla og yíirlit um eignina reglulega.
VIB
VERÐBRÉFAMARKAÐUR ©NAÐARBANKANS HF
Armúla 7, 109 Reykjavik. Simi 681530