Morgunblaðið - 24.02.1994, Blaðsíða 29

MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 24. FEBRÚAR 1994
29
>RULOGUM
Morgunblaðið/Kristinn
Farið yfir tillögur Egils
ÞINGFLOKKUR Alþýðuflokksins kom saman kl. 16 í gær til að fara yfir breytingartillögu þá sem Egill
Jónsson, formaður landbúnaðarnefndar, hefur látið gera við búvörufrumvarpið. Þingflokkurinn hafnar
tillögunum og telur þær bijóta í bága við samkomulag stjórnarflokkanna.
Fulltrúar stjórnarand-
stöðu styðja breytiugar
FULLTRÚAR stjórnarandstöðuflokkanna í landbúnaðarnefnd styðja
breytingartillögur formanns landbúnaðarnefndar. Þingflokkur fram-
sóknarmanna lýsti yfir stuðningi við tillögurnar á fundi sínum í gær
og fulltrúar Kvennalista og Alþýðubandalags segja að tillögurnar virð-
ist vera fullnægjandi og ekki eigi að vera örðugleikum bundið að af-
greiða frumvarpið með skjótum hætti út úr nefndinni.
Framsóknarflokkur samþykkur
Jóhannes Geir Sigurgeirsson, full-
trúi Framsóknarflokks í landbúnað-
amefnd, sagði að þingflokkur fram-
sóknarmanna hefði samþykkt að
styðja breytingartillögu formanns
landbúnaðarnefndar. „Við sjáum
ekkert því til fyrirstöðu að afgreiða
þetta mál út úr nefndinni og við
munum ekki standa í vegi fyrir af-
greiðslu þess. í meginatriðum teljum
við að það verði til bóta fyrir íslensk-
an landbúnað ef þetta næðist fram
í þessu formi,“ sagði hann.
Innan ramma
Kristín Einarsdóttir sem sat fund
landbúnaðamefndar í gær fyrir hönd
Kvennalistans í ijarveru Kristínar
Ástgeirsdóttur sagði að Kvennalist-
inn teldi breytingarnar á fmmvarp-
inu koma til móts við það sem til
hafi verið ætlast, þ.e. að veittar yrðu
heimildir til álagningar jöfnunar-
gjalda til að jafna samkeppnisstöð-
una og innan ramma alþjóðasamn-
inga. „Við eigum eftir að fara yfir
viðaukana en eins og þetta er sett
fram sýnist mér þetta vera innan
þess ramma sem yfirlýsingar lágu
fyrir um,“ sagði Kristín.
í heildina tekið fullnægjandi
Steingrímur J. Sigfússon, Al-
þýðubandalagi, sem sat fund land-
búnaðarnefndar í fjarveru Ragnars
Arnalds sagði að tillögurnar hefðu
verið kynntar í þingflokki Alþýðu-
bandalagsins í gær og hann teldi að
í heildina tekið væru þær fullnægj-
andi og frágangur málsins nokkuð
vandaður. „Eg mælti með því að við
stæðum að því að ganga frá málinu
á þessum nótum en þingflokkurinn
hefur ekki tekið endanlega afstöðu
til málsins. Mér sýnist að málið sé
tæknilega og efnislega þannig að
það sé að verða tilbúið til af-
greiðslu,“ sagði hann.
Formaður landbúnaðarnefndar
EGILL Jónsson formaður landbúnaðarnefndar kemur af nefndarfund-
inum í gær.
una á frumvarpinu
'ámilli
u máli
sýnist. Þar er ég aðeins einn af 63
þingmönnum," sagði hann.
Fulltrúar Alþýðuflokks ásaka Egil
um að hafa ekki haft samráð við
sérfræðinga ráðuneyta Alþýðu-
flokksins og fjármálaráðuneytis eins
og þeir segja að samkomulag hafi
orðið um á fundum Jóns Baldvins
og Davíðs á sunnudag en þar var
rætt hvernig háttað skyldi vinnu við
breytingar á frumvarpsdrögunum.
Gísli Einarsson fulltrúi Alþýðu-
flokks í landbúnaðarnefnd, sagðist
eftir fund nefndarinnar í gær, vera
óánægður með breytingartillöguna.
„Þetta er unnið á allt annan máta
en ég tel að mér hafi verið kynnt
að ætti að vinna þetta og tel að það
hafi náðst samkomulag á milli ráð-
herranna. Ég sé ekki að að þær til-
vitnanir sem þarna eru hafi verið.
unnar samkvæmt því samkomulagi.
GATT er ennþá inni í þessu en það
átti að fara í umfjöllun í nefnd fimm
ráðuneyta. Ég hef lagt áherslu á að
breytingarnar væru í samræmi við
milliríkjasamninga og í samræmi við
það samkomulag sem oddvitar ríkis-
stjómarinanr hafa komið sér saman
um,“ sagði Gísli.
Vilja fresta fundi
Þingflokksfundir hófust kl. 16 þar
sem farið var yfir breytingatillögu
Egils. Davíð Oddsson forsætisráð-
herra var með fjarvistarleyfi á Al-
þingi í gær og sat ekki þingflokks-
fund sjálfstæðismanna en síðdegis
færði Jón Baldvin Hannibalsson
utanríkisráðherra Friðriki Sophus-
syni fjármálaráðherra þau skilaboð
að þingflokkur Alþýðuflokksins gæti
ekki sæst á breytingartillögurnar og
óskuðu eftir því að sérfræðingar við-
komandi ráðuneyta og lögfræðing-
arnir þrír sem hafa unnið frumvarps-
drögin fyrir formann landbúnaðar-
nefndar hittust á sérstökum fundi
til að ná sameiginlegri niðurstöðu.
Einnig fylgdu þau tilmæli að fundi
landbúnaðarnefndar í dag yrði frest-
að. Egill Jónsson lýst því yfir að ef
fundurinn yrði haldinn þá yrði ein-
göngu rætt um vörusviðið á þeim
fundi.
Jón Baldvin yfírgaf svo þing-
flokksfund Alþýðuflokksins og sagð-
ist ekki gefa yfirlýsingar um afstöðu
Alþýðuflokksins fyrr en hann hefði
haft samband við forsætisráðherra.
Aðspurður sagði hann þó að breyt-
ingartillögurnar væru brot á sam-
komulagi stjórnarflokkanna frá í
desember og vinnubrögðin við gerð
breytingartillagnanna brytu í bága
við 'samkomulag hans og Davíðs frá
síðast liðnum sunnudegi. Jón Baldvin
greindi Davíð svo frá afstöðu þing-
flokksins í símtali um kvöldmatar-
leytið í gær en reiknað er með að
formennimir hittist til að fara yfír
deilumálið í dag.
Síðdegis í gær var boðað var til
fundar í landbúnaðarnefnd kl. 10 í
dag og voru fulltrúar landbúnaðar-
ráðuneytis, fjárrnálaráðuneytis, ut-
anríkisráðuneytis og ríkistollstjóri
boðaðir á fundinn, skv. upplýsingum
Morgunblaðsins.
Breytingartillaga formanns landbúnaðamefndar
Nýjum vörulista
bætt við frumvarpið
BREYTINGARTILLAGAN sem þrír lögfræðingar hafa unnið fyrir for-
mann landbúnaðarnefndar við búvörufrumvarpið, sem lögð var fram á
fundi nefndarinnar í gær, felur í sér ýmsar breytingar frá þeim drögum,
sem lögð voru fyrir nefndina í seinustu viku. Umdeild málsgrein sem
gerði ráð fyrir sérstöku verðjöfnunarálagi, allt að 50% ofan á verðjöfnun-
argjöld, er felld út. Þá er orðalagi um það vörusvið innfluttra landbúnað-
arvara, sem heimildir ráðherra í 72. grein laganna ná til, breytt og fellt
út að heimildir ráðherra nái einnig til „tilsvarandi vara“. Þess í stað lét
formaður landbúnaðarnefndar búa til viðaukalista, þar sem taldar eru ■>.-
upp ýmsar vörutegundir með tollskrárnúmerum, sem kemur til viðbótar
þeim viðaukalista, eða bannlista, sem var i frumvarpinu upphaflega og
stjórnarflokkarnir höfðu náð samkomulagi um. Þá er ljóst að frumvarp-
ið nær einnig til gjaldaálagningar eftir gildistöku Úrúgvæ-samkomulags
GATT, þrátt fyrir mikla andstöðu Alþýðuflokksráðherranna, sem telja
pólitískt samkomulag um að setja það mál í nefnd.
Frumvarpið sem stjórnarflokkarnir
lögðu fyrir Alþingi í byijun febrúar
gerir eingöngu ráð fyrir breytingum
á 52. gr. búvörulaganna vegna Hæsta-
réttardómsins í skinkumálinu um
hvaða landbúnaðarvörur sé óheimilt
að flytja til landsins nema að fengnu
leyfi landbúnaðarráðherra. í tillögu
formanns landbúnaðarnefndar er
greinin orðuð upp á nýtt, þar sem
segir m.a.: „Vegna aðgerða við stjórn
á framleiðslu og sölu landbúnaðarvara
er innflutningur óheimill á þeim vör-
um, sem tilgreindar eru í viðauka I
með lögum þessum og flokkast í þar
til greind tollskrárnúmer, nema að
fengnu leyfí landbúnaðarráðherra ..."
Tekið er fram að báðir viðaukalistam-
ir skuli hafa lagagildi.
Skilgreining landbúnaðarvara
°g upphæð gjalda
Tillaga formanns landbúnaðar-
nefndar gerir umtalsverðar breytingar
á 72. gr. búvörulaganna, sem ijallar
um heimild landbúnaðarráðherra til
álagningar verðjöfnunargjalda á inn-
fluttar vörur, sem var breytt með sam-
komulagi stjómarflokkanna í desember
sl. Bæði Alþýðuflokksráðherrar og
fjármálaráðunetyið hafa m.a. gagnrýnt
hversu víðtækt vörusviðið væri í þeim
frumvarpsdrögum sem gerð vom fyrir
landbúnaðamefnd í seinustu viku. Þar
höfðu verið settir upp tveir valkostir
og töldu Alþýðuflokksmenn að þeir
fæm út fyrir samkomulag stjómar-
flokkanna í ýmsum atriðum. Var deilt
um hvemig bæri að skilgreina hugtak-
ið landbúnaðarvömr. í breytingum for-
manns landbúnaðamefndar sem lagðar
vom fram í gær er gripið til þess ráðs
að skilgreina vömsviðið þannig að telja
upp flölda vara í nýjum viðauka (við-
auka II), sem er upp á fjórar blaðsíður
og einkum ýmsar grænmetistegundir
og blóm. Þar segir, að landbúnaðarráð-
herra verði heimilt, til þess að jafna
samkeppnisstöðu innlendra og inn-
fluttra vara, að leggja verðjöfnunar-
gjöld á innfluttar landbúnaðarvömr,
sem tilgreindar séu í viðaukum I og
II sem fylgi fmmvarpinu og að verð-
jöfnun á unnum og eða samsettum
vömm miðist við þátt landbúnaðarhrá-
efna í verði þeirra.
Mikill ágreiningur var um hver
upphæð gjaldaheimilda landbúnaðar-
ráðherra ætti að vera en í tillögu for-
manns landbúnaðarnefndar segir:
„Fjárhæð verðjöfnunargjalda má að
hámarki vera mismunur annars vegar
á innlendu verði hráefnis, sem ákveð-
ið er samkvæmt 1. tölulið og hins
vegar erlendu viðmiðunarverði, sem
ákveðið er samkvæmt 2. tölulið."
Síðan segir m.a., að innlent viðmið-
unarverð skuli vera umsamið innlent
viðmiðunarverð í fríverslunar- og
milliríkjasamningum sem ísland er
aðili að og bókunum við þá sem tekur
til hlutaðeigandi innflutnings. Þá seg-
ir um erlenda viðmiðunarverðið að það
skuli ákveðið eftir því sem við á um
hlutaðeigandi innflutning þannig að
miðað skuli við viðmiðunarverð skv.
verðjöfnunarákvæðum i bókun 3 við
EES-samninginn, bókun 2 við samn-
ing íslands og EB og í öðrum fríversl-
unarsamningum. Einnig er gert ráð
fyrir að verðið geti miðast við svokall-
að utreikningsverð sem lagt var til
grundvallar við umreikning innflutn-
ingstakmarkana skv. ákvæðum GATT
og Ioks skuli miða við það heimsmark-
aðsverð sem ákvarðað er á grundvelli
birtra upplýsinga frá fríverslunarsam-
tökum og efnahagsbandalögum eða
því verði, sem framleiðendur vöru eigi
kost á að kaupa hráefni á.
Tekið er fram, að jafnan skuli miða
við verð á sama sölustigi nema annað
leiði af ákvæðum fríverslunar- og
milliríkjasamninga og að álagning
verðjöfnunargjalds skuli vera í sam-
ræmi við þá skilmála sem kveðið sé
á um í fríverslunar- og milliríkjasamn-
ingum og takmarkast hveiju sinni af
því, að verðjöfnunargjald að viðbætt-
um innflutningsgjöldum sé innan
þeirra marka, sem skilgreind séu í
fríverslunar- og milliríkjasamningum,
sem ísland er aðili að.
Tillaga formanns landbúnaðar-
nefndar gerir áfram ráð fyrir að við
ákvörðun verðjöfnunargjalda skuli
ráðherra hafa nefnd þriggja ráðuneyta
sér til ráðuneytis og að ef ekki náist
samkomulag skuli ráðherra bera mál-
ið undir ríkisstjórn áður en ákvörðun
sé tekin, eins og stjórnarflokkarnir
höfðu orðið ásáttir um í desember.
Friðrik Sophusson fjármálaráðherra
.
Tel þörf á að breyta
frumvarpsdrögunum
4
BREYTINGARTILLÖGUR formanns tandbúnaðarnefndar voru kynntar
á þingflokksfundi sjáifstæðismanna síðdegis í gser og verður umfjöliun
um það haldið áfram á næsta fundi í þingflokknum, sem verður væntan-
lega á mánudag. Ðavíð Oddsson forsætisráðherra var ekki á fundinum
í gær en Friðrik Sophusson, fjármálaráðherra og varaformaður Sjálfstæð-
isflokksins, telur að breyta þurfi frumvarpsdrögunum sem formaður land-
búnaðarnefndar lagði fram en hann
„Mér sýnist að margt í þessum til-
lögum sé til bóta. Það er skýrara orða-
lag og það er búið að taka út vemdar-
tollsheimildina um 50% álag á verðjöfn-
unargjöldin. Hins vegar tel ég að mál-
ið sé ennþá á vinnslustigi og það eru
þama örfá atriði sem þarf að skoða
betur. Ég sé ekki ástæðu til þess á
þessari stundu að blanda GATT-tollum
inn í þessa umræðu enda á sú nefnd
sem forsætisráðherra skipaði að fjalla
um það mál. Hins vegar hefur nefndin
sjálf og þar af leiðandi þingflokkamir
telur jafnframt að margt sé til bóta.
ekki farið i öllum atriðum yfir þá vöm- i
lista sem em til skoðunar í nefndinni,“
sagði Friðrik. ,
Aðspurður hvort hann sæi mögu- •
leika á samkomulagi milli stjórnar- .
flokkanna sagðist Friðrik telja að ?
málið þokaðist áfram. „Það er ljóst |
að þetta tekur lengri tíma en upphaf- ;
lega var áætlað og allir þeir sem hafa 1
fylgst með málinu sjá að það hefur *
verið að taka breytingum á hvetjum
degi undanfarna daga og jafnvel vik-
ur,‘f sagði.hann.
y*&#***-& -Jf A