Dagblaðið Vísir - DV - 05.07.1994, Blaðsíða 14

Dagblaðið Vísir - DV - 05.07.1994, Blaðsíða 14
ÞRIÐJUDAGUR 5. JULÍ 1994 Útgáfufélag: FRJÁLS FJÖLMIÐLUN HF. Stjórnarformaður og útgáfustjóri: SVEINN R. EYJÓLFSSON Framkvæmdastjóri og útgáfustjóri: HÖRÐUR EINARSSON Ritstjórar: JÓNAS KRISTJANSSON og ELLERT B. SCHRAM Aðstoðarritstjóri: ELlAS SNÆLAND JONSSON Fréttastjórar: JÖNAS HARALDSSON og GUÐMUNDUR MAGNÚSSON Auglýsingastjórar: PALL STEFANSSON og INGÓLFUR P. STEINSSON Ritstjórn, skrifstofur, auglýsingar, smáauglýsingar: ÞVERHOLTI 11, blaðaafgreiðsla, áskrift: ÞVERHOLTI 14, 105 RVlK. SlMI (91)63 27 00 FAX: Auglýsingar: (91)63 27 27 - aðrar deildir: (91)63 29 99 GRÆN NÚMER: Auglýsingar: 99-6272 Askrift: 99-6270 AKUREYRI: STRANDG. 25. SlMI: (96)25013. BLAÐAM.: (96)26613. FAX: (96)11605 Setning, umbrot, mynda- og plötugerð: PRENTSMIÐJA FRjALSRAR FJÖLMIÐLUNAR HF., ÞVERHOLTI 11 Prentun: ARVAKUR HF. - Askriftarverð á mánuði 1400 kr. m/vsk. Verð í lausasölu virka daga 140 kr. m/vsk. - Helgarblað 180 kr. m/vsk. Frábær sendiherra Aðeins ein íþróttagrein kallar ein sér á tíu þúsund áhorfendur, er Islandsmót er haldið. í aðeins einni grein sitja menn þúsundum og dögum saman í grasbrekku til að horfa á svo langvinna keppni, að í sumum tilvikum fást ekki tölur fyrr en að nokkrum dögum liðnum. Landsmót hestamanna að Hellu sýndi enn einu sinni, að hestamennska er í senn ein helzta þátttökuíþrótt landsmanna og langsamlega vinsælasta áhorfendaíþrótt- in. Hraðgengustu boltaíþróttir með miklum markafjölda ná ekki þvílíkum áhorfendaskara á helztu leiki íslands- móta. Landsmót hesta og hestamanna eru raunar tvö, því að í lok þessa mánaðar verður haldið árlegt íslandsmót í hestaíþróttum. Munurinn á þessu tvennu er einkum sá, að á landsmóti hestamanna keppa hestarnir, eh á íslands- móti í hestaíþróttum keppa knaparnir. Áhorfendur á íslandsmóti í hestaíþróttum verða mun færri en voru á landsmóti hestamanna. Þar verða kepp- endur, frændur og vinir eins og á stórmótum í öðrum vinsælustu íþróttagreinum landsmanna. En keppni knapanna stenzt engan samjöfnuð við keppni hestanna. Enginn atburður á íslandi dregur útlendinga til lands- ins í þeim mæli, sem landsmót hestamanna gerir á reglu- bundinn hátt. Heimsmeistarakeppni i handbolta mun tæpast draga hingað 4000 útlendinga, hvað þá önnur kegpni eða hátíð. En það gerði landsmótið að þessu sinni. Islenzki hesturinn er orðinn að þvílíkum draumi í hugarheimi fólks víðs vegar um Evrópu og Norður- Ameríku, að utan íslands eru gefin út að minnsta kosti fjórtán tímarit um íslenzka hestinn eingöngu. Um 50.000 íslenzkir hestar eru í Þýzkalandi einu saman. Eigendur íslenzkra hesta um allan heim eru að verða að eins konar þjóðflokki, sem heldur þjóðhátíð sína til skiptis á landsmóti hestamanna á íslandi og á heimsleik- um íslenzkra hesta, sem haldnir eru í Evrópu. Allir þræð- ir þessarar sérvitringaþjóðar hggja til íslands. Hesturinn er það, sem allt snýst um í þessum hópi. Það er ekki aðeins hin einstæða geta á fimm gangtegund- um, sem höfðar til fólks, heldur einnig óvenjulega ljúft skaplyndi, hlaupagleði og mannelska íslenzka hestsins, sem hittir fólk um allan heim beint í hjartastað. Þótt mestu áhugamermirnir reyni alls staðar að rækta sjálfir íslenzka hesta, er reynslan sú, að það bezta verða menn að sækja til íslands. Árlega eru fluttir út milli 2000 og 3000 fulltamdir reiðhestar og kynbótahryssur, svo og tugir stóðhesta. Þessi útflutningur vex með hverju ári. Umhverfis þetta áhugamál hefur myndazt fjölmenn stétt atvinnumanna. Þar eru hrossabændur og ferða- bændur; tamningamenn og járningamenn, sýning- arknapar og hestabraskarar, hestaleigjendur og leiðsögu- menn hestaferða, reiðkennarar og fjölmiðlamenn. Hestamennska er orðin umfangsmikill þáttur í ferða- þjónustu, svo sem sést af landsmóti hestamanna. Hundr- uð erlendra gesta eru hér vikum saman, margir kaupa hesta og hestavörur. Margir koma hingað á hverju ári til að hitta vini, stunda viðskipti eða til hestaferða. Samt eru lagðir steinar í götu hestaferða, einkum af hálfu Vegagerðarinnar, sem spillir og eyðir gömlum reið- leiðum, og sumra landeigenda, sem girða fyrir gamlar reiðleiðir. Hvort tveggja er ólöglegt, en samt framkvæmt í stórum stíl, af því að lögum er ekki framfylgt. Öll byggist þessi velta á íslenzka hestinum, sem hvar- vetna verður miðpunktur fjölskyldulífs, þar sem hann kemur á vettvang, hinn frábæri sendiherra íslands. Jónas Kristjánsson Þingmenn úti aðaka Þegar litið er yíir stjórnmálasögu íslendinga á síðari tímum hlýtur það að vekja nokkra athygli hversu skeytingarlausir þeir hafa verið um frelsi einstaklinganna. Þjóð- skáldin ortu margt og mikið um þjóðfrelsi, sjálfsákvörðunarrétt þjóðarinnar, flutning hins æðsta valds frá Kaupmannahöfh til Reykjavíkur. En þau létu sér fátt finnast um þegnfrelsi, rétt einstakl- inganna til að ráða líQ sínu sjálfir án opinberrar íhlutunar nema að því leyti sem verið var að vernda sama rétt annarra. Danir urðu nánast að neyða prentfrelsi, trú- frelsi og atvinnufrelsi og upp á ís- lendinga á nítjándu öld. Ekki eitt orð um frelsi Þetta skeytJngarleysi íslendinga um þegnfrelsi birtist í smáu sem stóru. Ég rakst á skýrt dæmi um daginn þegar ég var að grúska í gömlum þingskjölum. í umræðum um frumvarp til umferðarlaga, sem rætt var á þingj veturinn 1986-1987, þar sem lögbinda skyldi öryggis- belti í bílum var ekki minnst einu einasta orði á rétt fólks til að af- þakka þessa forsjá ríkisins. En ekki er unnt að réttlæta bílbelti með því að verið sé að vernda aðra: Með því að skylda menn til að bera ör- yggisbelti í bOum er aðeins verið að vernda þá fyrir sjálfum sér, taka af þeim frelsi til að veba. Þetta sjón- armiö kom fram í blöðum um þetta leyti en alls ekki á sjálfu löggjafar- þingi þjóðarinnar. Góðar eða slæmar afleið- ingar bílbelta? Til eru að vísu rök fyrir því að sú ákvörðun einstaklings, hvort hann setji á sig bílbelti eða ekki, varði aðra en hann sjálfan. Þau eru að almenningur þurfi að bera kostnaðinn af læknismeðferð og aðhlynningu þeirra sem slasast vegna þess að þeir nota ekki bíl- belti. En þessi rök eru ógild nema menn telji að mistök manna eigi að bitna á öörum en þeim sjálfum. Ríkið eigi að forða mönnum undan afleiðingum óskynsamlegrar hegð- unar þeirra og það megi þvi lög- binda skynsamlega hegðun. En sé sú almenna regla viðurkennd þá verður lítið eftir af frelsinu á öðr- um sviðum. Raunar eru líka til rök fyrir því að lögbinding öryggisbelta í bílum sé ekki eins skynsamleg og kann að virðast. Bandaríski hagfræðing- urinn Sam Peltzmann hefur rann- sakað afieiðingar slíkrar lögbind- ingar og komist að þeirri niður- stöðu að við hana minnki vissulega líkur á því að ökumenn og farþegar í bílum verði fyrir skaða í bílslys- um en líkur aukist að sama skapi á því að fótgangendur verði fyrir skaða. Skýringin sé sú að ökumenn í beltum taki óafvitandi meiri áhættu. En eina deilan um bílbeltin Kjallarinn Hannes Hólmsteinn Gissurarson, dósent í sjórnmálafræði á Alþingi íslendinga var, hvort leggja ætti sektir við brotum á ákvæðinu um þau. Gengu þær Guðrún Agnarsdóttir og Guðrún Helgadóttir harðast fram fyrir refs- ingum. Pálmi og Ólafur með frelsinu Þó var ein ljósglæta í umræðun- um á þingi. Þeir Pálmi Jónsson og Ólafur Þórðarson beittu báðir frelsisrökum gegn því að sekta menn fyrir að nota ekki bílbeltin. Pálmi sagði: „Ég tel, að þetta eigi að vinnast með áróðri, heilbrigðri skynsemi og frjálsum vilja borgar- anna, en serja ekki sektir við." Ól- afur sagði: „Það er meginregla í okkar lögum, að mönnum er refsað fyrir það, sem þeir gera á hlut ná- ungans ekki fyrir það, sem þeir gera sjálfum sér." Hannes Hólmsteinn Gissurarson „Með því að skylda menn til að bera öryggisbelti í bílum er aðeins verið að vernda þá fyrir sjálfum sér, taka af þeim frelsi tii að velja." „Til eru aö vísu rök fyrir þvi að sú ákvörðun einstaklings, hvort hann setji á sig bílbelti eða ekki, varði aðra en hann sjálfan," segir Hannes Hólmsteinn. Skoðanir annarra Þrif a klósett! „Agi er ekki það sem þetta land hefur - og það á ekki bara við tónhstarlífið. Hér er agi undantekn- ing. Það er eins og þiö haldið að þið tapið hluta af sál ykkar eða sjálfstæði ef þið gangist undir aga. Það er ekki hægt að ná árangri í einu né neinu, ef agi er ekki fyrir hendi. Þið verðið aldrei samkeppnisfær við aðrar þjóðir, sem hafa skilið gildi þess að tileinka sér hann... þið getið bara ekki gengist undir þann aga sem fylgir herskyldu. Þið getið ekki hugsað ykk- ur að þrífa klósett, ganga í röð og vera í einkennis- búningum." PaulZukofskyíMbl.3.júli. Úthaf sveiðar okkar „Úthafsveiðar skipta okkur augljóslega miklu máli en þær skipta aðrar þjóðir líka máh'... Þaö skipt- ir okkur íslendinga rmklu máh aö ná samningum um veiðar á þessum svæðum um leið og það skiptir okk- ur máli að halda uppi líflegum viðskiptum með fisk bæði við Rússa og aðra... íslenzkir útgerðarmenn og sjómenn hafa með afgerandi hætti gert tilkall til veiðiréttinda á fjarlægum miðum. Nú er komið að stjórnmálamönnum og embættismönnum að fylgja því landnámi eftir með samningaviðræðum." Úr forystugrein Mbl. 3. júlí. Niðurskurður „Framundan er afgreiðsla síðustu fjárlaga núver- andi ríkisstjórnar áður en gengið verður til kosn- inga. Þegar rikisstjórnin tók við völdum vorið 1991 voru miklar vonir bundnar við, að hún gengist fyrir miklum uppskurði í ríkisfjármálum. Þar er auðvitað hægar um að tala en í að komast, ekki sízt á sam- dráttartímum. Ríkissrjórnin hefur að mati sérfræð- inga náð fram verulegum niðurskurði ríkisútgjalda á síðustu þremur árum en það hefur einfaldlega ekkidugað til." Úr Reykjavíkurbréfi Mbl. 3. júlí.

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.