Morgunblaðið - 19.09.2006, Page 29

Morgunblaðið - 19.09.2006, Page 29
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 19. SEPTEMBER 2006 29 Rafmagnshandverkfæri NÝTT Gæð avar a á góð u ve rði Laugavegi 29, sími 552 4320 www.brynja.is, brynja@brynja.is Á SÍÐUM blaðanna undanfarið hefur borið nokkuð á greinum sem mætti túlka sem nokkurs konar nauðvörn stuðningsmanna virkj- unarframkvæmdanna við Kárahnjúka og stóriðju yfir höfuð. Það er sennilegt að of- gnótt greina sem fjalla um galla fram- kvæmdanna hafi of- boðið auðhneykslu- ðum virkjanasinnum og auðvitað er sjálf- sagt að þeir fái pláss til að gagnrýna and- stæðinga sína og þá sérstaklega virka mót- mælendur sem ég ímynda mér að hafi oftar en einu sinni orðið valdir að því þetta sumar að ákveðnir aðilar hafi hreinlega gleypt höfuðfat sitt af hneykslun. Ég verð svo sannarlega síðastur til að standa gegn heilbrigðri umræðu og þess vegna finnst mér rétt að leggja mitt af mörkum og gera fá- einar athugasemdir við hugmyndir sem hafa nýlega fengið að birtast opinberlega. Ég vona samt að fólk skilji mig ekki svo að ég froðufelli daglega yf- ir aðsendum greinum Morg- unblaðsins. Þvert á móti skemmti ég mér ágætlega yfir grein starfs- manns Landsvirkjunar hvers nafn ég hef ekki lagt á minnið, þar sem hann reifaði samsæriskenningu sína varðandi Draumaland Andra Snæs Magnasonar. Greinin var vel skrifuð og til þess fallin að vekja fólk harkalega í morgunsárið með upphrópunum og gáskafullum ásökunum á hendur höfundi bók- arinnar. Það skal samt gert ljóst að þó ég geri mér grein fyrir að Andri Snær falli vel að hugmyndum nas- ista um hinn fullkomna kynstofn: ljóshærður, grannur og óneitanlega myndarlegur, fannst mér fulllangt seilst að bera boðskap bókarinnar saman við áróður þýskra þjóðern- issinna. Greinarhöf- undur tók lymskulega úr samhengi fáeinar setningar úr 259 blað- síðna bók Andra Snæs og matreiddi úr þeim skemmtilegar, nas- ískar ályktanir sem hann hikaði ekki við að bera á borð fyrir al- þjóð, væntanlega svo við myndum í framtíð- inni hugsa okkur tvisvar um áður en við sendum börnin okkar í æskulýðshreyfingu rithöfundarins. Sú röksemdafærsla sem þarna fékk að koma fram er svo sem ekki ný af nálinni. Í þó nokkurn tíma hefur stuðningsmönnum virkj- unarframkvæmda reynst gjör- samlega ómögulegt að skilja hvern- ig náttúruverndarsinnar geta í raun og veru lagt það á sig að gera sér ferð í annan landshluta til þess eins að reyna að koma í veg fyrir að einhverju svæði (sem þeim finnst í fyrsta lagi forljótt) verði drekkt með óteljandi lítrum af gráu jök- ulvatni. Þeir standa á gati með full- nægjandi skýringu á þessari hegð- un og draga þess vegna af því þá ályktun að þarna hljóti að vera á ferðinni einhver öfgafull þjóðern- ishreyfing. Þessu til stuðnings vísa þeir til þess að óeirðaseggirnir hafi gengið svo langt að segjast „elska landið“; eitthvað sem enginn ætti að láta hafa eftir sér eftir seinni heimsstyrjöldina. Svoleiðis hjákátlegar tilraunir til að sverta ímynd fólks sem vill nýta sér rétt sinn til þess að hrinda hinu rómaða lýðræði í framkvæmd með mótmælaaðgerðum er auðvelt að kveða í kútinn. Það sér til dæmis hver maður að ef þjóðarstolt yrði gert refsivert, myndi Magni Ás- geirsson fljótlega lenda í steininum fyrir að efna til múgæsingar. Þar myndi hann deila klefa með Jóni Páli, Björk og Sigurrós. Í næsta klefa væru Gullfoss, Geysir og ís- lenska tungumálið. Nei, fráleitt! Það er bara þetta 57 ferkílómetra svæði fyrir norðan Vatnajökul sem má alls ekki vera stoltur af og elska; slíkt er greinilega rík- isstjórnarinnar að ákveða. Mín tilmæli til hinna hug- myndaríku rökfræðimeistara sem Landsvirkjun hefur á sínum snær- um eru að þeir spyrji sig frekar spurninga um feril Alcoa, bjargv- ættar Austurlands og hvers vegna allar lausnir á málefnum lands- byggðarinnar aðrar en álver hafi verið hundsaðar, hversu vel ígrund- aðar sem þær hafa verið. Önnur áleitin spurning fyrir lesendur blaðanna er hvort þeir ætli að láta blekkjast af þeim amatörslegu til- burðum ríkisstjórnarinnar og Landsvirkjunar að víkjast undan þessum og fleiri spurningum. Að lokum langar mig að biðja virkj- anafúsa Austurlendinga um að hugsa sig vel um áður en þeir fall- ast á hugmyndir Landsvirkjunar um mótmælendur; það er kannski rétt að þeir séu flestir fáfróðir Reykvíkingar, en þá er gott að spyrja sig hversu margir stjórn- armenn Landsvirkjunar hafi alist upp á Austurlandi. Örvænting spuna- meistaranna Finnur Guðmundarson Olguson skrifar um umræður á síðum dagblaðanna um umhverfismál »… ef þjóðarstolt yrðigert refsivert, myndi Magni Ásgeirs- son fljótlega lenda í steininum fyrir að efna til múgæsingar. Finnur Guðmundarson Olguson Höfundur er nemi. Í FJÖLMIÐLUM hafa síðustu daga birst fréttir af niðurstöðu hér- aðsdóms Austurlands í máli sem varðaði ákæru á hendur tveimur mönnum, veiðimanni og leiðsögu- manni, fyrir að hafa notað fjórhjól í tengslum við hreindýraveiðar. Málsatvik voru þau, að mennirnir gengu á veiðar að morgni laugardags, skutu dýr, gengu frá því, gengu til baka að jeppabifreið sinni þar sem þeir höfðu tvö fjórhjól á kerru. Gengu þeir frá skot- vopnum sínum, og lögðu af stað eftir slóða/vegi áleiðis að dýrinu. Af ástæðum sem ekki koma máls- atvikum við tókst þeim ekki að sækja dýrið þennan dag og sóttu það því snemma sunnudags. Málsatvik voru í raun óumdeild. Ákærðu höfðu í upphafi verið kærð- ir til lögreglu fyrir utanvegaakstur, en voru einungis ákærðir fyrir brot á veiðilöggjöfinni og því snerist málið einungis um þá lögspurningu. Í 17. tl. 1. mgr. 9. gr. laga um vernd, friðun og veiðar á villtum fuglum og villtum spendýrum með áorðnum breytingum, segir að við veiðar sé m.a. óheimilt að nota vélknúin farartæki nema báta á sjó til fuglaveiða. Þó segir að vélknúin farartæki á landi, önnur en vél- sleða, fjórhjól og önnur torfæru- tæki, megi nota til að flytja veiði- menn til og frá veiðilendum. Mál þetta snerist því um það, hvort ákærðu hefðu verið á veiðum þegar þeir fóru og sóttu dýrið dag- inn eftir að það var fellt á fjórhjóli. Í forsendum dómsins segir m.a.: Í 1. gr. umræddra laga eru veið- ar skilgreindar þannig að þær séu fólgnar í þeirri háttsemi að hand- sama eða drepa villt dýr. Þegar um sé að ræða fuglaveiðar sé þó einnig átt við eggjatöku. Í lögunum er hins vegar ekkert tekið fram um það að undir hugtakið veiðar skuli einnig falla sú hátt- semi að sækja fellda bráð og flytja hana til byggða. Í málinu hafði verið byggt af hálfu ákæru- valdsins á bréfi Um- hverfisstofnunar frá 2005 til veiðimanna, þar sem tekið var fram, að það að sækja fellt dýr á fjórhjóli teldist einnig bannað. Undir meðferð málsins kom fram að þessi lög- skýring Umhverf- isstofnunar byggðist ekki á nægi- lega traustum grunni, enda hafði hún ekki komið fram í sambæri- legum bréfum frá fyrri árum. Dómara þótti því, í ljósi óskýrrar lagaheimildar og tilgangs ákvæð- isins um að hefta för veiðimanna á veiðum, ekki annað hægt en að fall- ast á málatilbúnað ákærðu og sýkna þá. Vísaði dómarinn einnig til 1. gr. almennra hegningarlaga, þar sem segir að óheimilt sé að refsa manni nema hann hafi gerst sekur um háttsemi sem lýst er refsiverð í lögum. Almennt hefur verið litið svo á, að þessi regla feli í sér að all- an vafa um það, hvort háttsemi falli undir refsiákvæði, skuli skýra sak- borningi í hag. Fór dómarinn því að viðurkenndum lögskýringarsjón- armiðum þegar hún sýknaði ákærðu. Eftir stendur hins vegar spurn- ingin, er heimilt að nota fjórhjól til að sækja bráð? Fyrir því má færa skynsemisrök, þar sem um matvæli er að ræða sem mikilvægt er að fái rétta meðhöndlun sem fyrst. Ákvæði annarra laga en þeirra sem reyndi á í þessu máli kunna hins vegar að flækja málið. Það er því svo, að þrátt fyrir skýra niðurstöðu í málinu, þá er þörf á því að lög- gjafinn og viðkomandi ráðuneyti setjist yfir málið og setji skyn- samar reglur. Það er ekki skynsemi í því að einstaklingar megi fara eft- ir slóðum á 3ja tonna fjallajeppum eftir að veiðum lýkur til að sækja bráð, en sé óheimilt að fara á 400 kg fjórhjólum í sömu erindagjörð- um. Við eigum að leyfa og beinlínis að stuðla að skynsamri nýtingu landsins. Þessi tilhögun er óskyn- samleg. Eftir stendur að niðurstaða hér- aðsdóms í þessu tiltekna máli er skýr og skynsamleg. Þegar þetta er ritað er hugsanlegt að dóminum verði áfrýjað og því fullsnemmt að fullyrða um fordæmisgildi hans. Fjórhjól og veiðar Hilmar Gunnlaugsson skrifar um notkun fjórhjóls við hreindýraveiðar » Það er ekki skyn-semi í því að einstaklingar megi fara eftir slóðum á 3ja tonna fjallajeppum eftir að veiðum lýkur til að sækja bráð, en sé óheimilt að fara á 400 kg fjórhjólum í sömu erindagjörðum. Hilmar Gunnlaugsson Höfundur er lögmaður hjá Regula lögmannsstofu og var verjandi ákærðu í þessu máli. Í GREIN í Lesbók Morgunblaðsins laug- ardaginn 16. sept- ember kemur fram sá algengi misskilningur að leiðsagnarferðir Hugmyndaflugs ehf. um Kárahnjúkasvæðið hafi að mestu byggst á flugi en að rétt hafi verið tyllt niður fæti í tíu mínútur á einum stað. Þetta hefur verið þveröfugt, aðeins lítill hluti tímans hefur far- ið í flug en mestur hluti hans í göngur á tveimur stöðum í fyr- irhuguðu lónstæði. Að- stæður hafa stundum ráðið miklu og ferð- irnar því mismunandi langar. Viðbrögð ferðafélaganna hafa oftast verið sterk og þeir sagt að þeir hafi áttað sig betur en áður á eðli málsins og stærð þess. Niðurstaða þeirra, sem hafa látið skoðun sína uppi, hef- ur verið mismunandi allt frá hrifningu yfir stærð og gerð mann- virkjanna til þess að setjast niður, grúfa andlitið í höndum sér og gráta. Suma daga hef ég gengið allt að fimmtán kílómetra með fólki í allt að sjö klukkustundir. Dagskrá boðsferðar með Geir Haarde for- sætisráðherra og fylgdarfólki var sú að lent var á þremur stöðum en ekki einum, og verið á gangi í á fjórðu klukkustund en ekki tíu mínútur. Flogið yfir Brúarjökli og lent á Sauðármel norðan hans, sem er ein af mörgum merkum náttúrusmíðum jökulsins. Flogið yfir Töfrafoss, Stuðlagátt, Kringilsárrana, Hrauka, niður eftir Hálsinum, hinni 15 kíló- metra löngu grónu hlíð sem ekki sést frá útsýnispalli Landsvirkjunar, og lónstæði fyrirhugaðs Hálslóns, um botn Hjalladals, yfir stífl- urnar þrjár, niður með Hafrahvammagljú- frum, austur yfir Jök- ulsá í Fljótsdal og upp með fossaröðinni í Norðurdal, m.a. yfir Faxa og Kirkjufoss, og lent við Rauðuflúð. Þar var farið í um fjögurra kílómetra langa göngu- ferð. Fólkið selflutt yfir á Hraukahjalla í Kring- ilsárrana og gengið um þann hluta Ranans, sem sökkva á, upp með Þrepafossi í Hraukana og síðan niður aftur. Af Hraukahjalla gefst það útsýni sem gefur besta hugmynd af stærð, dýpt og eðli Hálslóns sem verður dæmalaust hér á landi og þótt víðar væri leitað. Leiðsögn mín hefur takmarkast við þann tíma sem ferðafélagarnir hafa haft og hefði mátt vera lengri. Hún spratt af þörf á bættri fjölmiðlun og því að veita upplýs- ingar án tillits til skoð- ana ferðafélaganna. Sumir sögðust hafa skipt um skoðun, – aðrir héldu fast við fyrri skoðun sína og forgangs- röðun á verðmætum. Geir Haarde rökstuddi sitt mál eftir á og fyr- irfram datt mér ekki í hug að hann myndi skipta um skoðun, – það hefði jafngilt játningu á því að standa að stærstu mistökum Íslandssögunnar. Um ferð forsætisráðherra Ómar Ragnarsson greinir frá því hvernig staðið var að dag- skrá boðsferðar með Geir Haarde forsætisráðherra og fylgdarfólki hans Ómar Ragnarsson »Dagskráboðsferðar með Geir Haarde for- sætisráðherra og fylgdarfólki var sú að lent var á þremur stöðum en ekki einum, og verið á gangi í á fjórðu klukku- stund en ekki tíu mínútur. Höfundur er fréttamaður. Sagt var: Bilið þar á milli er einn meter. RÉTT VÆRI: … er einn metri. Gætum tungunnar

x

Morgunblaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.