Samvinnan - 01.06.1946, Blaðsíða 29

6. HEFTI
SAMVINNAN
„Já, hún er orðin sæmileg til útivinnu. ■— En innan
bæjar og í fjósinu, hvernig er hún þar?“
„Hún er námfús og fljót að átta sig,“ sagði Kari
með semingi, — „og hún er sterkari en ég hélt. Stelp-
an er ekkert illa gefin að því leyti, ef hún vildi nota
gáfurnar á réttan hátt ....“
„Hefur þú orðið annars vör?“
„Nei, Hún fer varlega í sakirnar. En sá dagur mun
koma, að hún sýni innræti sitt. Slíkt bregzt aldrei."
„Satt er það, en þá mun það koma í ljós, að þér hef-
ur missýnzt um hana,“ sagði Hjálmar.
14. KAFLI.
Elín í Elfargörðum.
Aníta varð fegin hverri stund, sem hún fékk að
vera úti í skógi. Á síðkastið hafði það verið í hennar
verkahring að fara þangað. Ein nýbæran var höfð
heima við, til þess að hægt væri að mjólka hana um
uriðjan daginn. Nú var farið að beita henni aftur í
skóginn, og það kom í hlut Anítu að fara með hana á
uiorgnana. Karí vildi líka láta halda auga með kún-
um í haganum. í skóginum upp af Hlíðarbænum var
gömul náma, sem eitthvert félag hafði stofnað til og
i'ekið um hríð. Þar efra voru góðir kúahagar, en ekki
uieð öllu hættulausir vegna námuopsins. Stpndum
komu kýrnar seint heim á kvöldin, og þá varð Aníta
oftast að fara til að sækja þær. Þegar hún vissi, að
árengnum var óhætt heima og Lubbi skokkaði með
henni, — þá var Aníta létt í lund.
Að morgninum átti hún stundum samleið með
Elínu, húsfreyju í Elfargörðum. Þá fannst henni,
sem hún væri í sátt við allt og alla í sveitinni, því
að Elín masaði alveg eins við hana og hvern annan
um vinnubrögð, kýr og sitthvað fleira. Hún sagði
Anítu líka margt um kýrnar og kenja þeirra. Svo
spurði hún ævinlega eftir Áka litla. Aníta hafði oft
tekið hann með sér niður að Elfargörðum.
„Finnst þér Áki efnilegur?“ spurði Aníta einu
sinm. „Geðjast þér alveg sérstaklega vel að honum?“
„Já, hvernig ætti annað að vera,“ svaraði Elín með
hlýrri og móðurlegri rödd. „Han er alveg indæll, ang-
inn litli. Svo er hann svo þægur, skemmtilegur og
greindur og geðþekkur í alla staði. Þú mátt sannar-
iega láta þér þykja vænt um hann. Það mætti marg-
ur öfunda þig.“
„Já, .... en hann er nú .... óskilgetinn,“ sagði
Aníta með hægð. Hún átti erfitt með að láta orðið út
úr sér, en samt fannst henni hún mega til að segja
það.
„Þvættingur, stúlka mín,“ sagði Elín, stuttaralega.
„Ekki á aumingja barnið sök á því. Annars skal ég
iíka segja þér, að það verða oft vænstu mennirnir."
„Geðjast Ingimar líka vel að honum?“ spurði þá
Aníta.
„En sú spurning! Auðvitað. Ingimar er mesta
barnagæla, skal ég segja þér, og öll börn hænast
&ð honum.“
»Og gömlu hjónin?“
„Mamma, þú veizt nú sjálf, hvernig hún lætur með
hann.“
„Ég átti nú aðallega við Tómas“.
„Pabbi, já, .... hann er nú ekki margmáll. Fyrr-
um var hann bæði stoltur og upp með sér, og þá
hætti honum líka til — ef satt skal segja — að
vera nokkuð harðlyndur og dómhvatur líka.“
Elín stundi við og hristi höfuðið.
„En slíkt hefnist fyrir. Það er víst. Og það veit
hann líka nú orðið.“
„Við hvað áttu?“ spurði Aníta.
Hún horfði fast á Elínu með eftirvænting og for-
vitni.
Elín andvarpaði aftur.
„Þú ert ekki ættuð héðan, svo að þú veizt það auð-
vitað ekki, og svo er nú langt um liðið. — Svo er mál
með vexti, að ég átti systur, Anna hét hún, indælis
stúlka. Hún var tveim árum eldri en ég. Svo giftist
hún manni, sem faðir minn vildi hvorki heyra né
sjá, og þá varð hún að fara burtu. Það kann satt að
vera, að hún hefði getað valið sér betra mannsefni,
en hvað skal segja, þegar ástin er annars vegar. En
pabbi var harður eins og steinn. Honum var ekki að
ýta. Hann sagði, að hún skyldi sjálfa sig fyrir hitta,
ef hún gifti sig gegn vilja hans, hún skyldi ekki
framar stíga fæti á sitt heimili. Við það sat líka, og
nú er hún dáin fyrir mörgum árum. Eftir að hún
hafði verið nokkur ár í hjónabandinu, skrifaði hún
föður okkar og sárbað hann um leyfi til að koma
heim og heilsa upp á ættingja sína. Hún átti þá
eitt barn og langaði ákaft til að mega sýna okkur
mömmu það. En heldurðu að pabbi hafi látið und-
an, enda þótt hún sendi mynd af sér og litlu stúlk-
unni. Nei, það var nú eitthvað annað. Hann hafði
útskúfað Önnu, og útskúfuð var hún alla tíð, vesal-
ingurinn. Mamma frétti ekki látið hennar, fyrr en
margar vikur voru liðnar frá því að hún dó.“
Elín var farin að gráta. „Þegar ég rifja þetta upp,
get ég orðið bálreið við pabba,“ sagði hún kjökrandi.
„En nú er hann samt orðinn allur annar maður.“
„Á hvern hátt hefur honum hefnzt fyrir þetta, eins
og þú sagðir áðan?“ spurði Aníta feimnislega.
„Jú, það skal ég segja þér. Ég hef orðið að gjalda
misgerða hans, enda þótt ég gréti og bæði hann eins
vel og ég gat að útskúfa systur minni ekki. En þann-
ig er það, að syndir feðranna koma fram á börnun-
um í fjórða og fimmta lið. Það er víst og satt.“
„Hvernig þá?“
„Þegar Áki var dáinn og Anna rekin burtu, þá var
ég ein eftir og varð einkaerfingi, þó að guð sé mitt
vitni, að ég hefði unnað Önnu að fá sinn skerf af
heilum hug. Hún var líka elzt okkar systkinanna.
En úr því sem komið var, vonaðist pabbi — og við
Ingir,rar líka — eftir því, að við mundum eignast
son, sem gæti tekið við jörðinni eftir okkur, — eða
dóttur að minnsta kosti. Ég hefði nú vonazt eftir að
eignast ekki færri en þrjú eða fjögur börn. En ég á
ekkert. Anna eignaðist börn, ein þrjú eða fjögur, —
ég veit ekki einu sinni, hve mörg börn einkasystir
mín átti! — En ég eignaðist ekkert.
Nú erum við þarna, fjórar gamlar manneskjur, á
Framh.
189