Samtíðin - 01.03.1943, Blaðsíða 22

Samtíðin - 01.03.1943, Blaðsíða 22
18 SAMTÍÐIN POUL REUMERT: Þegar leikarinn skapar persónur Niðurl. E" G ÁTTI að leika Ruhne lækni og Anna Borg konu hans. Í fyrsta sinn, seni ég las þetla leikrit, stóð allt þegar Ijóslifandi fyrir hug- skotssjónum mínuin. Ég hefði þvi undir eins getað skýrt frá því, hvern- ig persónur leiksins litu út, hvernig þær töluðu og fundu til, komu og fór'u, hvernig andrúmslofti sveita- borgarinnar var háttað, lýst um- hverfi sjúkrahússius og lífi gölu- æskunhar. Skýrast sá ég þó Ruhne lækni. Hann stóð andspænis niér og talaði í sífellu, reyndi að l)rosa og hlæja, en ávallt skein ])ó í vonleysið, sem hann leitaðist við að dylja. Þessi maunvera ofsótti mig frá morgni lil kvölds og á nóttunni líka. Ég losnaði fyrst við hana, þegar hún stóð á leiksviðinu. Rostrup leikstjóri veitti mér prýðilega aðstoð og lag- færði persónúlegan ágalla, sem oft loðir við mig, og ég óafvitandi hafði látið komia fram, er ég lék Ruhne lækni, nefnilega alll of gréinileg sviphrigði samkvæmt því, sem hou- um bjó í brjósti. En við það er hug- myndaflUgi áhorfendanna ekki leyft að njóta sín sem skyldi. Annars var mér gersamlega ókleift að breyta þessum lækni minnstu vitund. Ég gat ekki einu sinni, þrátt fyrir mörg tilmæli, breytt hinum ljósa háralit hans né losað hann við nærsýni — gleraugun. Hann var ávalll sá sami, frá því fyrst er ég hafði séð hann! Slik viðmiðun og hugsýni hefur það í för með sér, að leikurinn verður hálfvegis ófrjáls og likist svefn- göngu. Leikaranum finnst, að hann sé ekki sjálfráður orða sinna né at- hafna, heldúr Iúti hann annarlegri og æðri stjórn. í raun og veru er þetta göfug tilfinning. Á þeim and- legu hátindum, þar sem meslu varð- ar, að samleikurinn takizt vel, teng- ist hann órjúfandi böndum. Okkur liafði skjátlazl mjög, cr við efuð- umst um, að góð aðsókn mundi verða að leiksýningunum á „Nú er kominn dagur". En þegar það bafði verið leikið 50 sinnum og ég var spurður, hvort ég vildi leika lækn- inn sem aðkomuleikari með öðrum og nýjum leikendum, fann ég, að slikt náði engri átt og hlaut að svara því neitandi. Hvernig átti ég að lifa hfi Hilmars Ruhne án Önnu Borg i hlutverki Helgu. Undir henni var allt komið. Sakir hins bjarta, kven- lega hreinleiks og vegna hinnar þöglu, göfugu og gagntakandi sorg- ar hennar leystist úr læðingi 'hin djúpa og ósvikna hlýja, sem lifið á sér, og breiddi mildandi friðar- bjarma yfir hina hamslausu, misk- unnarsnauðu og ofboðslegu sann- leiksleit í leiknum „IDað er kominn dagur". ÞVÐ VÆRI ef til vill hægt að nefna dæmi um förina eftir hinum veginum, sem bæði er óglæsi-

x

Samtíðin

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Samtíðin
https://timarit.is/publication/647

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.