SunnudagsMogginn - 29.05.2011, Side 27
29. maí 2011 27
Bryndís formlega tekin inn í 50 ríkja maraþonklúbbinn í Jackson, Mississippi.
Hundraðasta hlaupið var Disney-maraþonið í Flórída. Nú er 130. hlaupið framundan.
Bryndís tekur við einum af mýmörgum verðlaunapeningum sínum eftir hlaup.
Bryndís Svavarsdóttir er á 55. aldursári,
fjögurra barna móðir og barnabörnin orðin
sex talsins. Hún leggur stund á nám í
guðfræði við Háskóla Íslands og gerir ráð
fyrir að útskrifast á næsta ári. „Ég ætla
að verða íhlaupaprestur,“ segir hún hlæj-
andi. „Það er alla vega alveg ljóst að ég
get ekki messað á sunnudögum. Þá verð
ég að hlaupa. Nema sóknarbörnin hlaupi
þá bara með mér. Það eru ýmsar leiðir til
að syngja messu.“
Bryndís æfir að jafnaði þrisvar í viku en
reynir að fjölga æfingum í fjórar, helst
fimm, þegar nær dregur hlaupi. Það geng-
ur svona og svona. „Það er alltaf eitthvað
annað sem togar í, börnin, barnabörnin,
námið.“
Hún kveðst vera á góðum aldri til að
stunda langhlaup. „Ég veit um marga á
mínu reki sem hlaupa maraþon reglulega.
Eftir því sem árunum fjölgar lengjast
gjarnan vegalengdirnar. Maður sér fólk
allt að áttræðu í þessum maraþon-
hlaupum erlendis.“
Markmiðið er ekki að vinna hlaupin,
heldur klára þau. Besti tími Bryndísar er
4 klukkustundir og 24 mínútur en yfirleitt
hleypur hún þau á um fimm klukkustund-
um. „Það er mátulegur hraði fyrir mig. Ég
sprengi mig aldrei og mér líður yfirleitt vel
eftir hlaup. Við sem eldri erum þekkjum
okkar takmörk oft betur en yngra fólkið.“
Betra er að fara að öllu með gát en í þrí-
gang hefur Bryndís tekið þátt í hlaupi, þar
sem keppandi hefur látið lífið. „Í öll skipt-
in var þetta ungt fólk sem sprengdi sig
við að ljúka hlaupinu á sem skemmstum
tíma. Það er ægilegt.“
Ætlar að verða íhlaupaprestur
S
tangaveiðar eru vinsælt tómstundagaman, margir, aðallega karl-
menn, eru nánast veiðifíklar. Flestir, sennilega langflestir, hafa
gaman af því að veiða, eiga veiðistöng og fara svona af og til að
veiða. Í stuttu máli, eru ekki neinir ástríðuveiðimenn. Sennilega
er það þannig að flestir hafa, svona af og til, gaman af því að spila golf eða
fara á hestbak, veiða, ganga á fjöll, spila brids eða eitthvað annað. Svo eru
það þeir sem eru helteknir af einhverju áhugamáli, hugsa ekki um neitt
annað. Þetta er sennilega fámennur hópur, en það fer mikið fyrir honum.
Veiðar eru sterk ástríða, enda er sagt að veiðieðli mannsins sé nátengt
kynhvötinni, það er sannað að maðurinn hefur verið veiðimaður í alla
vega 4.000 ár. Nýlega las ég grein eftir breskan veiðimann, John Bailey að
nafni. John var ástríðufullur veiðimaður, varði öllum sínum stundum í
stangaveiðar.
Svo fór að lokum að eiginkona Johns skildi við hann, gat ekki lengur
sætt sig við að hann væri sjaldan heima á frídögum fjölskyldunnar og
eyddi talsverðu fé í veiðileyfi. John neyddist til að taka sig á og endurskoða
veiðiástríðu sína. Að ráði sálfræðings síns ræddi hann við fyrrverandi eig-
inkonu sína. Í samtölum þeirra sagðist hún hafa verið ósátt við allan þann
tíma sem hann varði í veiðimennskuna, en það
var ekki það versta heldur það að hann veiddi
ekki neitt eða nánast ekki neitt, henni fannst
þetta einhvern vegin svo tilgangslaust. Mik-
ilvægur þáttur veiðimennskunnar er að mat-
reiða bráðina. Því eldri og reyndari sem veiði-
mennirnir verða, verður þessi þáttur,
matreiðsla bráðarinnar, málsverður með góð-
um vinum og ljúfum vínum æ mikilvægari.
Þetta er góð þróun í þroskaferli hvers veiði-
manns, það skiptir sem sagt ekki lengur mestu
máli hvað mikið maður veiðir heldur ýmsir
aðrir þættir eins og félagsskapurinn og að njóta
náttúrunnar. En – hvað á maður að gera við
lax sem maður hefur ,,gleymt“ í frystikistunni
í tvö ár? Það er ófyrirgefanlegt og sóun verð-
mæta að kasta villibráð.Vissulega á maður ekki
að hirða skemmdan mat, en lax sem hefur verið í frysti í tvö til þrjú ár þarf
ekki að vera ónýtur, hann er vissulega ekki fyrsta flokks hráefni, en það
má nýta hann. Lax sem hefur verið í frysti í tvö ár verður þurr og bragðið
dofnar aðeins.
Ágætt er að heitreykja laxinn en það er ekki gott að grafa hann því saltið
þurrkar hann enn frekar. Það sem er tilvalið að gera við frystikistulaxinn
er að gufusjóða hann í tei. Já, einfaldara getur það ekki verið. Byrjið á því
að laga gott te, frekar sterkt, sjóðið teið með sítrónusneiðum og bragðbæt-
ið það með sykri eftir smekk. Best er að nota teblöð, ekki poka. Þegar teið
er orðið volgt er það síað, sett í könnu og látið kólna. Laxinn er flakaður og
beinhreinsaður eins og hægt er. Setjið gaffla eða eitthvað annað svipað í
pottinn, þetta er gert svo að laxaflakið liggi ekki beint á botni pottsins.
Flakið er sett í pottinn, roðhliðin á að snúa niður, teinu hellt í pottinn,
það á ekki að fljóta yfir flakið. Setjið smjör- eða álpappír yfir pottinn og
svo lokið á hann. Það á eiginlega að gufusjóða laxinn, um leið og suðan
kemur upp í pottinum er hann tekinn af hellunni og látinn standa svona í
20 mín. Þar með er rétturinn tilbúinn og enginn trúir því að laxinn hafi
verið búinn að liggja í frystikistunni í tvö ár.
Laxinn er góður kaldur, til dæmis með grænu salati og majónesi með
kapers og, takið nú eftir, glasi af ungu rauðvíni, gjarnan Beaujolais, aðeins
kældu. Það er ekkert að því að hafa rauðvín með fiski og hvítvín með kjöti,
þetta er bara smekksatriði. Nú fer veiðitíminn að hefjast og veiðimenn
farnir að fara yfir flugurnar í boxinu. Nú hinsvegar tíðkast orðið víða að
veiða og sleppa. Það er öflug friðunaraðgerð, en við megum ekki gleyma
innsta eðli veiðimennskunnar, sem er meðal annars það að afla fæðu, bera
björg í bú.
Þess vegna er það ósköp eðlileg krafa veiðimanna að þeir fái nú að taka
með sér heim einn eða tvo laxa. Það er nefnilega mikilvægur þáttur
veiðimennskunnar að matreiða bráðina og njóta góðrar stundar með
fjölskyldu og vinum, á þann hátt veitir veiðin okkur enn frekari ánægju og
við öðlumst dýpri skilning á þeirri yndislegu afþreyingu sem stanga-
veiðarnar eru.
Hvað á ég að gera við
laxinn sem ég veiddi
í hittifyrra og er enn
í frystikistunni?
Veiðar
Sigmar B. Hauksson
’
Því eldri og
reyndari
sem veiði-
mennirnir verða,
verður þessi þátt-
ur, matreiðsla
bráðarinnar,
málsverður með
góðum vinum og
ljúfum vínum æ
mikilvægari.