Fréttablaðið - 03.12.2011, Page 18
18 3. desember 2011 LAUGARDAGUR
greinar@frettabladid.is
FRÉTTABLAÐIÐ Skaftahlíð 24, 105 Reykjavík SÍMI: 512 5000, ritstjorn@frettabladid.is FRÉTTASTJÓRAR: Arndís Þorgeirsdóttir arndis@frettabladid.is, Kristján Hjálmarsson, kristjan@frettabladid.is Trausti Hafliðason trausti@frettabladid.is og Höskuldur Daði Magnússon (dægurmál) hdm@frettabladid.is
HELGAREFNI: Sigríður Björg Tómasdóttir sigridur@frettabladid.is MENNING: Bergsteinn Sigurðsson bergsteinn@frettabladid.is ALLT OG SÉRBLÖÐ: Roald Eyvindsson roald@frettabladid.is og Sólveig Gísladóttir solveig@frettabladid.is
ÍÞRÓTTIR: Sigurður Elvar Þórólfsson seth@frettabladid.is LJÓSMYNDIR: Pjetur Sigurðsson pjetur@frettabladid.is FRAMLEIÐSLUSTJÓRI: Kolbrún Ingibergsdóttir kolbrun@frettabladid.is
ÚTGÁFUFÉLAG: 365 miðlar ehf. STJÓRNARFORMAÐUR: Ingibjörg S. Pálmadóttir FORSTJÓRI OG ÚTGÁFUSTJÓRI: Ari Edwald
RITSTJÓRI: Ólafur Þ. Stephensen olafur@frettabladid.is AÐSTOÐARRITSTJÓRI: Steinunn Stefánsdóttir steinunn@frettabladid.is
Fréttablaðið kemur út í 90.000 eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Einnig er hægt að
fá blaðið í völdum verslunum á landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í stafrænu formi og í
gagnabönkum án endurgjalds. Issn 1670-3871
AÐVENTUKVÖLD
FRÍKIRKJUNNAR
VIÐ TJÖRNINA
Hugljúf og skemmtileg jólastemning.
Sunnudagskvöld 4. desember kl. 20.
Hinn ungi og hæfileikaríki kór Fríkirkjunnar býður
upp á fjölbreytta tónlistardagskrá, undir stjórn
Önnu Sigríðar Helgadóttur söngkonu og við undirleik
Aðalheiðar Þorsteinsdóttur organista.
Ræðumaður kvöldsins er Þráinn Bertelsson,
rithöfundur og þingmaður.
Prestarnir Séra Hjörtur Magni og Séra Bryndís stýra
dagskránni og flytja ritningalestur.
Hefðbundinn aðventuguðsþjónusta kl.14.
Allir hjartanlega velkomnir.
SPOTTIÐ
Þorsteinn Pálsson er í tímabundnu leyfi frá Kögunarhólsskrifum.
FRÁ DEGI TIL DAGS
Allir tapa
Stjórnvöld hafa lagt til að heim-ildir launþega til greiðslu á frá-
dráttarbæru iðgjaldi til viðbótar-
lífeyrissparnaðar lækki úr 4% af
launum í 2%. Rökin fyrir þessari
tillögu eru að þannig muni neysla
aukast og þá um leið hagvöxtur.
Meginástæðan fyrir tillögunni
er þó sú að með þessari aðgerð
aukast tekjur ríkissjóðs til skamms
tíma um 1,4 milljarða eða 0,3% af
heildar skatttekjum næsta árs.
Með tillögunni er horft fram hjá
þeirri staðreynd að þörfin fyrir við-
bótarlífeyrissparnað hefur aldrei
verið meiri en núna. Mannfjölda-
spár gera ráð fyrir gerbreyttri
samsetningu þjóðarinnar og því
breyttu þjóðfélagi á næstu ára-
tugum með auknu vægi lífeyris-
þega. Í dag eru til dæmis rúmlega
fimm vinnandi einstaklingar á móti
hverjum lífeyrisþega en eftir 20
ár er því spáð að þeir verði þrír og
eftir 40 ár aðeins tveir. Af þessu
leiðir að í framtíðinni verða mun
færri sem greiða skatta af atvinnu-
tekjum til að fjármagna samneysl-
una, á sama tíma og velferðarkerfið
þarf að vaxa með fjölgun lífeyris-
þega og hækkandi lífaldri þeirra.
Kosturinn við viðbótarlífeyris-
sparnað er að einstaklingar ráða
því sjálfir hvort þeir nýta sér hann
til að búa í haginn fyrir framtíð-
ina. Þegar kreppir að geta þeir
hætt tímabundið með sparnaðinn
og byrjað svo aftur þegar svigrúm
eykst á ný. Allir hagnast ef einstak-
lingar geta nýtt sér þessa heimild.
Einstaklingurinn sjálfur fær hærri
eftirlaun, ríkið fær skatta af eftir-
laununum og þörfin fyrir opinberan
stuðning verður minni. Það myndi
lýsa mikilli skammsýni ef ríkið
gripi nú til þess ráðs að minnka
heimildir til sparnaðar til að auka
tekjur til skamms tíma. Með því
er einnig vegið að kerfi sem tekist
hefur að byggja upp frá árinu 1999.
Inngrip af þessu tagi eru óheppileg
þegar kemur að sparnaði og það er
óvíst að einstaklingar byrji aftur
að spara þó svo að heimildir verði
auknar á ný.
Vonandi bera þingmenn gæfu
til að hafna tillögu stjórnvalda um
að minnka heimildir til viðbótar-
lífeyrissparnaðar. Það er öllum
fyrir bestu.
Arnaldur
Loftsson
Framkvæmdastjóri
Frjálsa lífeyrissjóðsins
Gunnar
Baldvinsson
Framkvæmdastjóri
Almenna
lífeyrissjóðsins
Halldór
Kristinsson
Framkvæmdastjóri
Íslenska
lífeyrissjóðsins
Haraldur Yngvi
Pétursson
Rekstrarstjóri
séreignarsjóðsins
Lífeyrisauka
Lífeyrissjóðir
Á
form um nýtt fangelsi á höfuðborgarsvæðinu, sem verið hefur
á teikniborðinu í ýmsum myndum í hálfa öld án þess að rísa
nokkurn tímann, lentu enn í uppnámi í vikunni. Að þessu
sinni vegna þess að stjórnarmeirihlutinn í fjárlaganefnd
Alþingis, undir forystu Sigríðar Ingibjargar Ingadóttur, hafði
efasemdir um að fangelsið sem áformað er á Hólmsheiði ætti að verða
jafnstórt og stefnt hefur verið að. Fjárveiting til að ljúka hönnun þess
var því í óvissu, en Fréttablaðið
segir frá því í dag að líkast til náist
lending í málinu.
Meirihlutinn í fjárlaganefnd
virtist hafa vit sitt úr meirihluta
allsherjar- og menntamála nefndar,
en í umsögn um fjárlagafrum-
varpið til fjárlaganefndar lýsti hann
miklum efasemdum um fangelsis-
bygginguna á Hólmsheiði, vildi minni framkvæmd á höfuðborgarsvæð-
inu en hins vegar byggja nýja öryggisálmu með því sem henni tilheyrir
við fangelsið á Litla-Hrauni.
Þessi afstaða gengur þvert á allar niðurstöður Fangelsismála stofnunar
og innanríkisráðuneytisins, þar sem málið hefur verið í undirbúningi
árum saman. Hún kemur hins vegar ekki sérstaklega á óvart.
Formaður allsherjar- og menntamálanefndar er Björgvin G. Sigurðs-
son, sem undanfarið hefur ástundað óskammfeilið og grímulaust kjör-
dæmapot, meðal annars í umræðum um flutning réttargeðdeildar frá
Sogni á Klepp, hugsanlegan flutning Landhelgisgæzlunnar til Suður-
nesja og byggingu nýs fangelsis. Þingmaðurinn hefur borið brigður á alla
útreikninga og röksemdir sem leiða til annarrar niðurstöðu en þeirrar
að viðkomandi starfsemi væri bezt komin í Suðurkjördæmi.
Stundum hefur ákafinn hlaupið með þingmanninn í gönur, eins og
þegar hann sakaði innanríkisráðherrann um að hafa lekið í Frétta-
blaðið upplýsingum um aukakostnað sem því fylgdi að byggja frekar á
Litla-Hrauni en á Hólmsheiði. Þessar háleynilegu upplýsingar voru úr
minnisblaði Deloitte, sem þá hafði verið aðgengilegt á heimasíðu innan-
ríkisráðuneytisins í átta mánuði.
Það er alveg sjálfsagt að þingnefndir kalli eftir ýtarlegum upp-
lýsingum um mismunandi valkosti þegar fé almennings er ráðstafað.
Það á líka við í þessu máli. Tvennt skiptir hins vegar miklu máli þegar
tekin er ákvörðun um að veita fé til hönnunar nýs fangelsis.
Annars vegar að málið tefjist ekki frekar en orðið er. Ástandið
í fangelsis málum er algjörlega skelfilegt og felur í sér margvísleg
mannréttinda brot. Það verður alls ekki umflúið að koma byggingu nýs
fangelsis á rekspöl og varla er hægt að taka mark á röksemdum um að
56 pláss séu of mörg, þegar hátt á fjórða hundrað manns bíða boðunar
í afplánun.
Hins vegar að fagleg sjónarmið, þar á meðal um rekstrar hagkvæmni,
ráði för við ákvörðunina. Það er fullkomlega óþolandi hvernig þingmenn,
fyrst og fremst þeir sem sitja á þingi fyrir Suðurkjördæmi, hafa komizt
upp með að stilla málinu upp sem spurningu um atvinnu á Suðurlandi.
Það er þess vegna full ástæða til að fagna því að þingheimur hafi áorkað
að brjótast út úr fangelsi kjördæmapotsins, sem hefur verið undirrót svo
margra vitlausra ákvarðana.
Fag- og hagkvæmnisjónarmið eiga að ráða
staðsetningu nýs fangelsis, ekki byggðapólitík.
Úr fangelsi
kjördæmapotsins
Ólafur Þ.
Stephensen
olafur@frettabladid.is
SKOÐUN
Sótt í söguna
Guðni Ágústsson er hamrammur
þegar svo ber undir. Fáum er betur
gefið að sækja í fornsögurnar máli
sínu til stuðnings og oft og tíðum er
eins og Guðni sé ekki þessa tíma;
hann eigi að spóka sig um með
hjálm og skjöld um bleika akra og
slegin tún. Eins og slíkum manni
sæmir sækir Guðni í fortíðina í
líkingum sínum og vill meina að
„aðför“ að Jóni Bjarnasyni minni
mest á Jón Arason, síðasta kaþólska
biskupinn, „sem galt skoðana
sinna sem píslarvottur einn
haustdag í Skálholti og dó
fyrir kóngsins mekt“. Svo
mörg voru þau orð.
Jón og séra Jón
En hvað gerði Jón Arason? Jú, í stuttu
máli má segja að samþykkt hafi verið
að taka upp lútherskan sið á Íslandi.
Jón var mikill höfðingi og hafði her
manns. Í krafti þeirrar stöðu sinnar
þráaðist hann við réttmætu valdboði
og fór í vonlausa uppreisn og lét
lífið á höggstokknum.
Hvort Jón Bjarna
kann Guðna þakkir
fyrir samanburðinn
skal ósagt látið.
„Sleeper“ sögunnar
„Sleeper“ er hugtak yfir njósnara sem
plantað er komið er fyrir í óvina-
landi. Þar leynist hann árum og
stundum áratugum saman áður en
hans innsta eðli brýst út og hann
hefur undirróðurstarfsemi fyrir sinn
sanna herra. Björn Bjarnason hefur
nú fundið einn slíkan „sleeper“,
nefnilega Svandísi Svavars dóttur.
Hann upplýsir á síðu sinni að
þræðir kommúnista liggi í innsta
valdakjarna Vinstri grænna. Það
megi meðal annars sjá á því
að Svandís gekk í leikskóla
í Austur-Þýskalandi. Stasi
stendur sig greinilega vel.
kolbeinn@frettabladid.is