Morgunblaðið - 31.05.2013, Blaðsíða 18

kostnaðarverkefnum og sértækum
kostnaði tengdum samrunum árið
2012 lýkur,“ segir í afkomutilkynn-
ingu bankans.
Meiri umsvif á
verðbréfamarkaði
Fram kom í máli Birnu Ein-
arsdóttur, bankastjóra Íslands-
banka, á uppgjörsfundi með við-
skiptablaðamönnum í gær að
bankinn stefndi að því að lækka
rekstrarkostnað um milljarð króna á
árinu.
Hreinar þóknanatekjur Íslands-
banka, sem eru að verða sífellt mik-
ilvægari þáttur í kjarnastarfsemi
bankans, jukust um 17% frá fyrra
ári og námu 2,5 milljörðum króna.
Þá hækkun má meðal annars rekja
til vaxandi umsvifa á íslenskum
verðbréfamarkaði. Íslandsbanka
hefur einnig tekist að auka umtals-
vert hlutdeild sína í miðlun hluta-
BAKSVIÐ
Hörður Ægisson
hordur@mbl.is
Hagnaður af reglulegri starfsemi Ís-
landsbanka á fyrsta fjórðungi ársins
dróst saman um helming frá því á
sama tíma fyrir ári og nam 2,35
milljörðum króna. Lægri hagnaður
skýrist einkum af því að hreinar
vaxtatekjur lækkuðu um 1,5 millj-
arða króna á milli ára og námu 7,5
milljörðum. Fram kemur í afkomu-
tilkynningu frá Íslandsbanka að sú
lækkun sé í takt við áætlanir eftir
því sem afföll á lánasafni sem keypt
var frá Glitni fara úr bókum bank-
ans.
Samtals var hagnaður Íslands-
banka eftir skatta á tímabilinu 4,6
milljarðar króna, samanborið við 5,6
milljarða á fyrsta fjórðungi árið áð-
ur.
Dregur úr rekstrarkostnaði
Talsverður árangur hefur náðst
hjá bankanum í því að draga úr
rekstrarkostnaði en það er mat
flestra að nauðsynlegt sé að vinna
áfram að því á næstu misserum að
minnka kostnað í íslenska banka-
kerfinu. Kostnaðarhlutfall Íslands-
banka í lok marsmánaðar var 51,8%
sem er um fimm prósentum lægra
en árið áður.
Samtals var rekstrarkostnaður
bankans á fjórðungnum um 6,5 millj-
arðar króna og hefur minnkað um
3% á milli ára. Sé hins vegar horft
framhjá hækkun vegna launa og
launatengdra gjalda á fjórðungnum
þá lækkaði annar rekstrarkostnaður
Íslandsbanka um 300 milljónir
króna – úr 3,1 milljarði í 2,8 millj-
arða – sem er raunlækkun upp á
15%. „Kostnaður hefur farið lækk-
andi eftir því sem árangur næst í
bréfa og er nú stærstur viðskipta-
bankanna á því sviði með um 33%
markaðshlutdeild á fyrstu þremur
mánuðum ársins.
Meira en fjórum árum frá hruni
bankakerfisins þá sér brátt fyrir
endann á fjárhagslegri end-
urskipulagningu fyrirtækja. Ís-
landsbanki gerir ráð fyrir því að
endurskipulagningu stærstu fyr-
irtækjaútlána verði lokið í árslok
2013 og fyrir alla lánabókina ári síð-
ar. Mjög mikið hefur áunnist frá því
í ársbyrjun 2012 í þessum efnum og
er hlutfall lána í endurskipulagningu
nú 11,9%, eða helmingur af því sem
það var á sama tíma fyrir ári. Að
sögn bankastjóra Íslandsbanka er
stefnt að því að þetta hlutfall verði
komið niður fyrir 8% á árinu.
Hátt eigið fé dregur úr arðsemi
Þrátt fyrir að Íslandsbanki sé að
skila ágætis afkomu á fjórðungnum
þá er ljóst að hátt eigið fé – 152 millj-
arðar króna og 26,2% eiginfjárhlut-
fall – kemur í veg fyrir að bankinn sé
að skila viðunandi arðsemi. Arðsemi
eigin fjár af reglulegri starfsemi
bankans var til að mynda aðeins
6,2% á fjórðungnum, samanborið við
15,2% arðsemi árið áður. Íslands-
banki hefur gefið það út að bankinn
áformar að viðhalda að lágmarki
18% eiginfjárhlutfalli.
Á síðastliðnum árum hefur Ís-
landsbanki, líkt og hinir viðskipta-
bankarnir, fyrst og fremst verið
fjármagnaður með innlánum, en
hlutfall innlána á móti útlánum
bankans var tæplega 82% í lok fjórð-
ungsins. Undanfarin misseri hefur
Íslandsbanki hins vegar lagt tals-
verða áherslu á að auka vægi ann-
arra þátta í fjármögnun sinni og er
bankinn nú stærsti útgefandi sér-
tryggðra skuldabréfa á Íslandi.
Það gæti ennfremur hugsanlega
dregið brátt til tíðinda í erlendri
lánsfjármögnun bankans. Þrátt fyrir
að Íslandsbanki sé ekki háður fjár-
mögnun í erlendri mynt þá kom
fram í máli Jóns Guðna Ómarssonar,
fjármálastjóra bankans, að bankinn
Hagnaður minnkar um helming
 Hagnaður af reglulegri starfsemi Íslandsbanka nam 2,3 milljörðum á fyrsta fjórðungi
 Minni vaxtatekjur og gengissveiflur draga hagnaðinn niður  Talsverður árangur í að
minnka rekstrarkostnað  Þóknanatekjur jukust um 17%  Gæti styst í erlenda fjármögnun
VIÐTAL
Helgi Vífill Júlíusson
helgivifill@mbl.is
Nýsjálendingurinn Ifor Ffowcs-
Williams, sérfræðingur í klasastarfi
og höfundur bókarinnar Cluster
Development, segir að við uppbygg-
ingu klasa þurfi að spyrja nokkurra
spurninga: Hver er sérhæfingin sem
hægt er að byggja á? Styður skóla-
kerfið við klasauppbygginguna?
Sumir spyrji sig: „Hvaða starfsemi
langar mig til að hafa hér?“ Það sé
ekki rétt nálgun heldur þurfi að
byggja á styrkleikum svæðisins líkt
og Íslendingar geri með sjávar-
útveg. Hann hélt námskeið um
klasastarf á vegum Nýsköp-
unarmiðstöðvar hér á landi í vikunni.
- Hvað er svona frábært við klasa?
„Hagkerfi vex ekki með því að
gera eitthvað af öllu. Það vex vegna
sérhæfingar og til að vaxa og dafna
þarf það að selja vörur og þjónustu
til annarra markaða. Fiskveiðar eru
augljóslega sérhæfing Íslands og út
frá þeirri sérhæfingu geta fyr-
irtækin sem þjónusta sjávarútveg
vaxið og eflst. Hampiðjan og Marel
eru dæmi um það.
Í auknum mæli er horft til klasa
þegar auka á lífsgæði. Ég vinn nokk-
uð í Svíþjóð og Noregi og þar er
töluverð áhersla lögð á að hið op-
inbera styðji við klasastarf með fjár-
framlögum til lengri tíma. Undir-
strikar það hve mikilvægt
klasastarfið er í huga stjórnvalda.“
Atvinnulífið leiði klasastarfið
- Hversu mikilvægt er að draga
opinberar stofnanir að borðinu?
„Það er mikilvægt. Hér lít ég á
framlag hins opinbera við rann-
sóknir, nýsköpun og menntun. Þess-
ir þættir þurfa að styðja við þá sem
búa til verðmæti í samfélaginu. Það
er mikilvægt að hið opinbera styðji
við klasa, en það er einnig mik-
ilvægt, að atvinnulífið leiði sam-
starfið.
Hið opinbera, skólar og viðskipta-
lífið þurfa að vinna saman. Í mörg-
um löndum þykir þeim erfitt að
vinna saman. Og milli margra fyr-
irtækja gengur samstarf erfiðlega.
Klasar ýta undir sérhæfingu
sem er löndum nauðsynleg
 Sérfræðingur
frá Nýja-Sjálandi
Morgunblaðið/Golli
Klasar Ifor Ffowcs-Williams var með vinnustofur um klasa hjá Nýsköp-
unarmiðstöð fyrir atvinnuráðgjafa um allt land. Hann hefur starfað við klasa
í tvo áratugi og gaf nýverið út bókina Cluster Development sem fjallar um
hagkvæmni klasauppbyggingar.
18 FRÉTTIRViðskipti | Atvinnulíf
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 31. MAÍ 2013
● Heildartap
Fjarskipta hf.,
móðurfélags
Vodafone, á
fyrsta ársfjórð-
ungi þessa árs
nam 16 millj-
ónum króna, en
á sama tímabili í
fyrra varð 119
milljóna króna heildarhagnaður af
rekstri fyrirtækisins.
Velta dróst saman um 150 milljónir
króna og kostnaðarverð seldra vara og
þjónustu dróst saman um 110 krónur.
Hlutabréf í Vodafone féllu í verði í
Kauphöllinni í gærmorgun og við lok
markaða höfðu þau fallið um 7,6% og
stóð gengið þá í 30 krónum á hlut.
Vodafone tapaði 16 millj-
ónum á fyrsta fjórðungi
● Stjórn Tækniþróunarsjóðs hefur
ákveðið að bjóða verkefnisstjórum 33
verkefna að ganga til samninga, en loka-
upphæð styrkjanna liggur ekki enn fyrir.
Meðal félaga sem fengu boð um að
ganga til samninga að þessu sinni voru
Arctic Trucks Ísland ehf., SagaMedica -
Heilsujurtir ehf., Skema ehf., Lauf Forks
ehf. og OZ ehf. Veittir eru styrkir í þrem-
ur flokkum, frumherjastyrkir, verk-
efnastyrkir og markaðsstyrkir.
33 verkefni fá styrki frá
Tækniþróunarsjóði
NÝIR TÍMAR
Náttúruvernd og aukin umhverfisvitund gerir ríkari kröfur til okkar allra um
að gera það sem í valdi okkar stendur til að vinna gegn óæskilegum áhrifum
á andrúmsloftið og náttúruna.
ALÞJÓÐLEGUR UMHVERFISSTAÐALL
N1 hefur um árabil unnið markvisst að því að innleiða umhverfisvæn gildi.
Þegar hafa sex starfsstöðvar N1 hlotið vottun samkvæmt alþjóðlegaumhverfis­
stjórnunarstaðlinum ISO 14001 og senn munu fimm stöðvar bætast í þann hóp.
ÞJÓNUSTA VIÐ UMHVERFIÐ
Mikilvægasti þátturinn í þjónustu N1 við umhverfið er sívaxandi framboð á umhverfis­
vænni vöru og þjónustu. Þar er N1 í fararbroddi með vistvænni innlenda orkugjafa á borð
við metangas og bíódísil. Metangas er enn sem komið er í boði á tveimur stöðvum en
bíódísildælur eru víðar og fjölgar hratt.
NÁTTÚRULEG ÞRÓUN