Fréttablaðið - 09.05.2015, Blaðsíða 12

9. maí 2015 LAUGARDAGURSKOÐUN GUNNAR
FRÉTTABLAÐIÐ Skaftahlíð 24, 105 Reykjavík Sími: 512 5000, ritstjorn@frettabladid.is ÞRÓUNARSTJÓRI: Tinni Sveinsson tinni@365.is HELGARBLAÐ: Erla Björg Gunnarsdóttir erla@frettabladid.is MENNING: Magnús Guðmundsson magnus@frettabladid.is
LJÓSMYNDIR: Pjetur Sigurðsson pjetur@frettabladid.is FRAMLEIÐSLUSTJÓRI: Sæmundur Freyr Árnason sfa@frettabladid.is ÚTLITSHÖNNUN: Silja Ástþórsdóttir siljaa@frettabladid.is
ÚTGÁFUFÉLAG: 365 miðlar ehf. STJÓRNARFORMAÐUR: Ingibjörg S. Pálmadóttir FORSTJÓRI: Sævar Freyr
Þráinsson ÚTGEFANDI OG AÐALRITSTJÓRI: Kristín Þorsteinsdóttir kristin@frettabladid.is AÐSTOÐARRITSTJÓRAR:
Andri Ólafsson andri@365.is, Hrund Þórsdóttir hrund@stod2.is, Kolbeinn Tumi Daðason kolbeinntumi@365.is.
Fréttablaðið kemur út í 90.000 eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Einnig er
hægt að fá blaðið í völdum verslun um á landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í
stafrænu formi og í gagnabönkum án endurgjalds. ISSN 1670-3871
MÍN SKOÐUN: JÓN GNARR
Stundum er okkur Íslend-ingum sýndur sá heiður í útlöndum að eitthvað er skírt eftir okkur, landinu
okkar, stöðum eða jafnvel eftir
þekktum Íslendingum. Ég hef,
í gegnum tíðina, stundum rek-
ist á svona fréttir í fjölmiðlum.
Og þó þetta sé yfirleitt ekki eitt-
hvað stórmerkilegt þá er þetta
samt ánægjulegt. Það er gaman
að vita til þess að við og landið
okkar eigum okkur sess í hinum
stóra heimi og manni hlýnar
örlítið um hjartaræturnar.
Á ferðum mínum í erlendum
borgum hef ég
stundum rekið
augun í götur
og staði sem
heita íslensk-
u m nöfnu m
eða einhverju
sem tengist
Íslandi. Þetta
er algengast í
borgum á Norðurlöndum en líka
bæði í Evrópu og Bandaríkjun-
um og Kanada. Og það er eitt-
hvað svo yndislegt við það að sjá
allt í einu að gatan sem maður
er að þramma í útlöndum heitir
Íslandsgata. Það fyllir mann yl
og stolti. Það er fólgin í því vin-
semd og gerir það að verkum að
maður hugleiðir gildi alþjóðlegra
samskipta og hvernig þjóðir eru
oft samofnar í sögunni. Það er
virðingarvottur og viðurkenn-
ing á mikilvægi okkar, lands-
ins okkar og minnir okkur á að
þótt við séum fámenn þjóð í litlu
landi þá höfum við áorkað mörgu
góðu í gegnum tíðina, jafnvel svo
að útlendingar sjá ástæðu til að
minnast þess. Það minnir okkur
á það að enginn er eyland, ekki
einu sinni Ísland.
Enginn er eyland, ekki einu sinni Ísland
Í Jerúsalem er Iceland Street. Í stórborginni Síkakó er Leif Ericson barnaskólinn. Annar
Leif Ericson barnaskóli er í San
Díegó. Þar syngja börnin jafnvel
um Leif í skólalögunum sínum.
Einkunnarorð skólans eru: Be
kind to myself. Be kind to others.
Be kind to my school. Það minn-
ir okkur á að einu sinni vafraði
eirðarlaus Íslendingur vestur og
fann þá Norður-Ameríku. Í Lond-
on er Iceland Road. Það er ekki
merkileg gata, sérstaklega ekki ef
maður ber hana saman við Hekla
Avenue í Vinnipeg. Í Tampere í
Finnlandi er eitthvað sem heitir
Laxnesinpolku. Ég held að það sé
gata. Í Amsterdam er gata sem
heitir Reykjavikweg. Í Þórshöfn
í Færeyjum hafði ég þá einstöku
ánægju að fá að ganga Íslands-
veginn. Og það var svo skemmti-
leg tilviljun að á meðan ég gekk
veginn var ég að hlusta á Íslands-
klukkuna á hljóðbók. Kaupmanna-
höfn er líklega sú borg sem á
hvað flesta svona staði og götur.
Íslandsbryggja á Amager er gott
dæmi um það. Það er Íslandsveg-
ur í annarri hverri borg á Norður-
löndum. Svona mætti lengi telja.
Svo eru bókasöfn og stofnanir
úti um allan heim sem bera álíka
nöfn.
Hver vegur að heiman
En eins og það er gaman að sjá hvað aðrir eru duglegir að skíra í höfuðið á okkur þá er
jafn leiðinlegt að viðurkenna hvað
við erum treg til að skíra staði í
höfuðið á öðrum. Það er eins og við
viljum helst skíra götur í höfuðið á
sjálfum okkur. Ég held að við séum
að verða búin að tæma Íslendinga-
sögur og Íslandssöguna af öllum
nöfnum. Við erum langt komin
með mannanafnaskrána. Heilu
hverfin heita einhverjum konsept-
um sem rekja má til okkar sjálfra
á einn eða annan hátt. Þetta náði
eiginlega hámarki með Þúsaldar-
hverfinu. Við virðumst einstak-
lega sjálfhverf í nafnavali. Það er
ekki einu sinni Kaupmannahafnar-
stræti á Íslandi. Það er eiginlega
vandræðalegt.
Það er svo margt gott sem
komið hefur til Íslands frá útlönd-
um. Það má jafnvel fullyrða að
hreinlega allt gott sem komið
hafi hingað hafi komið utan að.
Því ekki að þakka fyrir það og
viðurkenna og sýna okkar vin-
áttu og virðingu í verki? Er það
ekki löngu tímabært? Annars er
svo hætt við því að góð vinátta
gleymist. Og væri ekki gaman að
geta glatt gesti okkar með því að
sýna þeim slíkan virðingarvott?
Ég legg því til að við gerum
bragarbót á þessu. Við getum
byrjað á Norðurlöndunum. Svía-
stræti og Norðmannaleið. Ef ný
gata verður gerð í Fossvogi má
auðveldlega kalla hana Finnland.
Og það er löngu tímabært og til
að innsigla vináttu og samstöðu
Íslendinga og Færeyinga að nefna
veglega götu í Reykjavík eftir
einhverju færeysku. Þrándur í
Götu bíður upp á marga mögu-
leika. William Heinesen torg yrði
örugglega fallegt og Óslóargata
örugglega líka. Og ef við viljum
sýna vináttu og þakklæti en vera
sniðug líka þá getum við þakk-
að Bandaríkjunum fyrir allt það
góða sem þau hafa fært okkur
með því að skíra eitthvað eftir
þeim félögum Bill og Bob sem
stofnuðu AA-samtökin. Fáir menn
hafa haft jafn víðtæk áhrif á
íslenskt samfélag og þeir. Og það
ber að þakka. Mér finnst þurfa
Wittgensteingötu til að minnast
komu hans til Íslands. Svona má
lengi telja.
Hugsum út fyrir kassann.
Lindgren- og EgnerstrætiBARA KLASSÍK.
STUNDUM VILL MAÐUR
ÞÁ ER TÍMI FYRIR
SÍGILT SÚKKULAÐI.
TÍMI FYRIR
F
yrirfram var búist við flókinni stöðu að loknum þingkosn-
ingum í Bretlandi: Íhaldsmenn og Verkamannaflokkurinn
yrðu jafnir og annar flokkurinn þyrfti að reiða sig á
stuðning smærri flokka til að koma á starfhæfri ríkis-
stjórn.
Áhyggjurnar reyndust óþarfar. Íhaldsflokkurinn fær hreinan
meirihluta og getur myndað ríkisstjórn einn og óstuddur. Úrslitin
eru persónulegur stórsigur fyrir David Cameron forsætisráðherra.
Hann fer frá því að vera forsætisráðherrann sem aldrei vann
kosningar til þess að vera sá sem
vann óvæntasta og sætasta sigur
Íhaldsflokksins síðan Major
sigraði Kinnock árið 1992.
Útlit er fyrir að meirihluti
íhaldsmanna verði tólf þing-
sæti. Á breska vísu telst það lítill
meirihluti.
Staðan núna er hins vegar
önnur en áður. Bretland er varla tveggja flokka land lengur.
Smærri flokkar á borð við UKIP, Græningja og Frjálslynda gera
harðari atlögu en áður að þingsætum. Skotland er svo kapítuli út af
fyrir sig – og er nú einkavígi Skoskra þjóðernissinna. Það markar
þáttaskil í sögunni og ræður miklu um úrslitin.
Freistandi er að draga þá ályktun að kjósendur hafi verðlaunað
íhaldsmenn fyrir góða frammistöðu. Osbourne fjármálaráðherra
hefur haldið fast um budduna og dregið verulega saman í ríkis-
rekstri. Aðrir hagvísar eru jákvæðir en breska hagkerfið er að
mörgu leyti fyrirmynd annarra í Evrópu.
Orðspor Osbournes hefur stórbatnað, en til viðbótar við styrka
stjórn á ríkisfjármálunum stýrði hann kosningabaráttu Íhalds-
flokksins af röggsemi.
Íhaldsmenn nutu auðvitað góðs af afleitri frammistöðu and-
stæðinga sinna. Ed Miliband, formaður Verkamannaflokksins, var
ekki bara klaufalegur í framkomu, heldur þótti tefla fram úreltum
vinstriboðskap sem ætlað var að slá auðveldar popúlískar keilur
hjá kjósendum.
Hendur Milibands voru að nokkru leyti bundnar, en þegar
hann sigraði bróður sinn í formannskjöri, sótti hann bakland sitt í
verkalýðsfélögin og hefur boðskapur hans litast og takmarkast af
þeim tengslum. Ekki hjálpaði stórsigur þjóðernissinna í Skotlandi,
sögulegu einkavígi Verkamannaflokksins.
Frjálslyndir nánast þurrkuðust út og guldu þar fyrir eftirgjöf
gagnvart Íhaldsflokknum í fráfarandi stjórnarsamstarfi. Það var
svo sérstakt ánægjuefni að Breski sjálfstæðisflokkurinn fékk
aðeins einn þingmann, og að formaður hans, Nigel Farage, skyldi
ekki ná þingsæti.
Óhætt er að segja að atburðarásin hafi verið hröð daginn eftir
kosningar. Ed Miliband sagði af sér samdægurs og axlaði fulla
ábyrgð á ósigrinum. Sama gerði Nick Clegg, formaður frjáls-
lyndra, og Farage sjálfur.
Það er freistandi fyrir lítið land að draga lærdóm af því sem
fram fer hjá stærri þjóðum. Í því samhengi má velta fyrir sér í
hvaða stöðu Samfylkingin væri hefði Árni Páll Árnason farið að
fordæmi Milibands að loknum kosningum fyrir tveimur árum?
Einnig er gleðiefni að kjósendur virðast hafa verðlaunað sigur-
vegarann fyrir góða frammistöðu í ríkisstjórn. Það eru skilaboð
sem eiga erindi við lítið land þar sem kjósendur virðast telja að
stjórnmálamenn séu með öllu ómögulegir.
Sú er auðvitað ekki raunin. Við eigum að dæma stjórnmálamenn
af verkum þeirra.
Cameron sigurvegari bresku kosninganna:
Aðrir leiðtogar víkja
Kristín
Þorsteinsdóttir
kristin@frettabladid.is