Sjómannablaðið Víkingur - 01.02.2011, Síða 45

Sjómannablaðið Víkingur – 45
Kjarnorkan ógnar
Jarðskjálftinn sem skók Japan fyrr á þessu ári hefur haft veruleg
áhrif í skipaheiminum. Geislunin frá Fukushima kjarnorkuver-
inu er aðaláhyggjuefnið en margar hafnir eru farnar að gera
mælingar á geislavirkni í förmum frá Japan. British Petroleum
hefur til að mynda sett inn í leiguform sitt að eigendur skipa í
leigu hjá þeim og sigla á Japan verði að taka þá áhættu að geta
orðið fyrir geislun. Japönsk stjórnvöld tilkynntu að 28. apríl
myndu hefjast mælingar á geislavirkni í öllum gámum sem frá
landinu fara sem og þeim skipum sem þaðan sigla. Þá hafa
verið gefnar út leiðbeiningar til eigenda, skipverja og annarra
sem í hlut eiga um hvernig eigi að framkvæma þessar mælingar.
Menn horfa líka til þess að ef geislun fyndist í einhverju skipi
eftir að hafa verið í Japan gæti orðið ógerlegt að gera það út
áfram sökum þess mikla eftirlits sem það fengi í kjölfarið í
öllum þeim höfnum sem skipið kæmi til.
Sjómenn varnarlausir
Ekkert lát er á stjórnvöldum í Venesuela varðandi fangelsun
sjómanna á skipum sem eiturlyf finnast í. Nýlega var öll áhöfn
gríska stórflutningaskipsins Maria L, sem er 50 þúsund tonn að
stærð, fangelsuð eftir að 400 kg af kókaíni fundust í stýrisáss-
rými sem einungis er aðgengileg utan frá og þá með köfurum.
Tuttugu skipverjar skipsins eru af fjórum þjóðernum, Grikkir,
Sílear, Indónesar og Úkraínumenn. Það er ógjörningur fyrir
áhafnir að verjast þegar eiturlyfjum er komið fyrir utan á skip-
um þeirra og þá gjarnan neðan sjólínu. Maria L hefur verið
kyrrsett og má útgerð skipsins vænta þess að fá skipið ekki
aftur ef tekið er mið af því sem áður hefur verið að gerast í
Venesuela. Nýlega voru tveir yfirmenn frá Ukraníu af stórflutn-
ingaskipinu B Atlantic látnir lausir eftir þriggja og hálfs árs
fangelsun þrátt fyrir að engin sönnunargögn bentu á að menn-
irnir væru á einn eða annan hátt viðriðnir smyglið. Þá eru tveir
yfirmenn af olíuskipinu Astro Saturn í fangelsi í Venesuela eftir
að hafa verið dæmdir í 8 ára fangelsi á síðasta ári. Tveimur
skipum sem eiturlyf fundust í var nýlega sleppt úr kyrrsetningu
þar í landi en annað hafði verið í kyrrsetningu í 10 mánuði og
hitt í fjóra. Nýleg lagabreyting í Venesuela mun enn frekar auka
áhættuna fyrir sjómenn að sigla þangað þar sem lágmarksrefs-
ing fyrir eiturlyfjasmygl var hækkuð úr 10-20 árum í 15-25 ár.
Nýr orkugjafi skipa
Með hækkandi eldsneytisverði eru útgerðir stöðugt að leita eftir
hagkvæmari rekstri og hafa margar lækkað siglingahraða skipa
sinna í sparnaðarskyni. Nýlega var kynnt áform um smíði á
ekjuferjum til siglinga til afskektra byggða í Skotlandi, Írlandi
og Norður-Írlandi. Smíði skipanna er styrkt af Evrópusam-
bandinu og kallast verkefnið „Small Ferries Project“. Margar
ferjanna á þessum svæðum eru komnar til ára sinna og því
þótti mönnum tímabært að gera heildaráætlun um endurnýjun
með hagkvæmni í huga. Nýju ferjurnar geta flutt 150 farþega,
23 fólksbíla og tvo flutningabíla í hverri ferð og sigla með níu
mílna hraða. Eiga þær að endast næstu 25 árin. Það sem gerir
þessar ferjur merkilegar er að orkan sem þær munu nota kemur
frá rafgeymum sem hlaðnir verða annars vegar með sólar-,
vind- og bylgjuorku. Þá munu ferjurnar vera tengdar við land-
rafmagn á nóttunni til að hlaða rafgeymana. Reyndar verða líka
olíuknúðar vélar í skipunum til að framleiða rafmagn í neyð.
Búist er við að fyrstu ferjurnar verði tilbúnar til siglinga árið
2013.
Fjarlægja ónýt skip
Mikill fjöldi íslenskra sjómanna hefur verið við störf niðri í
Máritaníu og hafa þeir eflaust séð mikið af skipum sem löngu
eru búin að ljúka sínu hlutverki. Evrópusambandið hefur nú
lagt til 28,8 milljónir evra til að fjarlægja 70 skip sem liggja
strönduð í Nouadhibou flóa og hefur verið samið við fyrirtækið
Mammoet Salvage um að annast verkið. Verkið hófst nú í apríl
og á að vera lokið á 22 mánuðum. Skipsflökin sem farlægð
verða eru frá 200 og upp í 1200 tonna skip en þau hafa verið til
trafala annarri skipaumferð. Vitað er að mikið sé um mengandi
efnum um borð í þessum skipum s.s. olíur, asbest og ýmiss
skaðleg einangrunarefni.
Fangaklefar um borð
Útgerðarfyrirtækið Atlantic Container Line hefur komið sér upp
fimm 40‘ gámum sem þeir nota sem fangelsi í skipum sínum.
Þeir hafa átt í verulegum vandræðum með stöðuga aukningu á
laumufarþegum um borð en hafa fengið lítinn skilning á vand-
anum frá lögregluyfirvöldum í þeim höfnum sem skip þeirra
sigla á en það er á milli Evrópu og Kanada. Mikill fjöldi fólks
reynir að komast vestur um haf og erfiðlega gengur að verja
skip útgerðarinnar í höfnum þannig að þeir taka sumpart lögin
í sínar hendur með þessum aðgerðum. Fangelsisgámarnir eru
upphitaðir og með salernisaðstöðu.
Bannað að mismuna í launum
Meðan við erum að lesa í íslenskum fjölmiðlum að verið sé að
gera íslenska sjómenn að annars flokks undirmönnum um borð
í ferjunni Norrænu eru Bretar að setja reglur sem kveða á um
að allir sjómenn frá löndum innan Evrópska efnahagssvæðisins
skuli hafa sömu laun á þarlendum skipum. Það var Evrópuráðið
sem skipuði Bretum að stöðva þarlendar útgerðir í að mismuna
Evrópubúum í launum enda brot á tilskipun ráðsins. Breska út-
gerðarsambandið Chamber of Shipping hefur varað við því að
þetta geti leitt til þess að skip verði færð undir þægindafána til
að þurfa ekki að gangast við þessum kröfum. NUMAST, stéttar-
Skipakirkjugarðurinn í Nouadhibou fl óa mun brátt hverfa og það fyrir Evrópu-
peninga.