Morgunblaðið - 11.10.2022, Side 2

2 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 11. OKTÓBER 2022
Morgunblaðið Hádegismóum 2, 110 Reykjavík. Sími 569 1100 Fulltrúar ritstjóra Sigtryggur Sigtryggsson sisi@mbl.is Andrés Magnússon andres@mbl.is Fréttir Guðmundur Sv. Hermannsson ritstjorn@mbl.is Menning Einar Falur Ingólfsson menning@mbl.is
Viðskipti Gísli Freyr Valdórsson vidskipti@mbl.is Íþróttir Víðir Sigurðsson sport@mbl.is mbl.is Jón Pétur Jónsson netfrett@mbl.is Smartland Marta María Winkel Jónasdóttir smartland@mbl.is Umræðan | Minningar mbl.is/sendagrein Prentun Landsprent ehf.
Höskuldur Daði Magnússon
hdm@mbl.is
Fjölmargir Íslendingar verða á
áhorfendapöllunum þegar íslenska
kvennalandsliðið í knattspyrnu
mætir því portúgalska í umspilsleik
um sæti á HM 2023 í dag. Leikurinn
fer fram í Portó á Estádio Capital do
Móvel og ræður leikurinn úrslitum
um það hvort liðið leikur á HM í
Eyjaálfu næsta sumar.
Uppselt er í pakkaferð sem Ice-
landair setti saman fyrir stuðnings-
fólk. Að sögn Guðna Sigurðssonar,
upplýsingafulltrúa hjá Icelandair,
verða um 150 manns í ferðinni. Lagt
er af stað árla morguns og flogið aft-
ur heim í kvöld að leik loknum.
Meðal farþega í vél Icelandair
verður Guðni Th. Jóhannesson for-
seti Íslands sem hyggst styðja við
bak landsliðsins á þessum mikilvæga
leik. Auk þess verða tveir fulltrúar
Tólfunnar með í för.
„Svenni formaður og Bjarki
trommari fara út. Það verða því
trommur og læti á vellinum,“ segir
Sindri Þór Sigurðsson, einn af með-
limum Tólfunnar. Leikurinn hefst
klukkan 17 að íslenskum tíma.
Full flugvél af
stuðningsfólki
- Spenna fyrir leiknum við Portúgal
Morgunblaðið/Eggert Jóhanness
Stuðningur Búast má við góðri
stemningu á pöllunum í dag, rétt
eins og á EM í Englandi í sumar.
Atli Steinn Guðmundsson
atlisteinn@mbl.is
Veðurstofa Íslands býst við að lítið
jökulhlaup hefjist í Grímsvötnum í
dag og fari niður Gígjukvísl. Þetta
sagði Salóme Jórunn Bernharðsdótt-
ir, náttúruvársérfræðingur á stof-
unni, í samtali við mbl.is í gærkvöldi.
Í pistli á heimasíðu Veðurstofunn-
ar má lesa ýmsan fróðleik um hlaup-
ið, þar á meðal að reikna megi með að
það verði ekki nema um fimmtungur
af stærð síðasta hlaups, í desember í
fyrra, enda skammt milli hlaupanna.
Dæmi um eldgos eftir hlaup
Salóme sagði óvíst að hlaupið
kæmi fram á vatnshæðarmælum
Veðurstofunnar, hvort tveggja vegna
lóns við jökulsporðinn, er drægi úr
áhrifum þess, og umhverfisins við
brúna, þar sem mælir stofunnar er
staðsettur. Þar væri töluvert flæmi
sem hlaupvatnið gæti flætt um.
Veðurstofan skrifar í pistli sínum
að dæmi séu um eldgos í kjölfar jök-
ulhlaupa vegna þess þrýstiléttis sem
lækkandi vatnsborð hafi í för með sér.
Þannig hafi gosið þar 2004, 1934 og
1922.
Virkasta megineldstöð landsins
Bendir Veðurstofan enn fremur á
að samfara hlaupinu megi búast við
gasmengun sem mest kveði að næst
jökuljaðrinum og við farveg Gígju-
kvíslar. Klykkt er út með eftirfarandi
fróðleik: „Grímsvötn er virkasta meg-
ineldstöð Íslands, þar sem á virkni-
tímabilum eins og verið hefur frá
1996, er algengt að 5-10 ár séu milli
gosa. Um 20 gos hafa orðið í Gríms-
vötnum og nágrenni á síðustu 200 ár-
um. Síðasta gos í Grímsvötnum var
árið 2011 og var það nokkuð stórt og
kröftugt en annars hafa síðustu gos
verið fremur lítil og staðið yfir í
nokkra daga.“
Sjáist varla á mælum
- Jökulhlaup nið-
ur Gígjukvísl hefst
að líkindum í dag
Morgunblaðið/RAX
Vötn í klaka kropin Ragnar Axelsson ljósmyndari fylgdi vísindamönnum í
Grímsvötn sumarið 2000. Þessir lentu í því að gúmmíbáturinn þeirra sprakk.
Hlutfallslega tekur Ísland á móti
langflestum flóttamönnum frá Vene-
súela í Evrópu og er í fimmta sæti yfir
þau lönd sem taka á móti flestum
flóttamönnum frá þessu Suður-Amer-
íkulandi. Fjöldinn, sem Ísland hefur
tekið á móti undanfarið ár, er á pari
við fjöldann sem leitað hefur til
Frakklands, en þrefaldur á við þann
sem komið hefur til Belgíu.
Þá eru réttindi þeirra, sem hingað
leita frá Venesúela, ríkari en nokkurs
staðar annars staðar í heiminum að
sögn Jóns Gunnarssonar dómsmála-
ráðherra. Hann mælti fyrir frumvarpi
til laga um landamæri á Alþingi í gær
og boðar, í samtali við Morgunblaðið,
að stutt sé í að hann leggi fram breyt-
ingar á útlendingalögum.
Á Alþingi í gær kvaðst hann vilja
ganga enn lengra í að breyta útlend-
ingalögum en hingað til hefur verið
lagt til. Hann boðaði að hann myndi
leggja tillögur þess efnis fyrir ríkis-
stjórn bráðlega.
Um landamærafrumvarpið sagði
Jón, í samtali við Morgunblaðið, að
fyrst og fremst væri verið að leggja til
aðlögun að Schengen-reglum. „Veiga-
mesti þátturinn í þessu eru breyting-
ar sem eiga að taka gildi vonandi á
næsta ári, þ.e. skráningarreglur
Schengen-landanna á komu útlend-
inga frá löndum utan Schengen-svæð-
isins“.
Hann segir reglurnar ekki ósvip-
aðar þeim sem gilda í Bandaríkjun-
um. „Skráning á för fólks, haldið verði
utan um þá sem hafa komið og hve-
nær þeir hafa komið, hvort þeir hafi
komið áður og hvort þeir séu skráðir
inn í kerfið. Þetta gefur miklu meiri
tækifæri á að greina allar upplýsing-
ar. Þannig verður þetta miklu skil-
virkara kerfi og gefur þeim þjóðum
sem að baki þessu standa miklu
gleggri upplýsingar um þá sem koma,
hversu oft þeir hafa komið og hversu
lengi þeir hafa dvalið o.s.frv.“
Bryndís Haraldsdóttir, formaður
allsherjar- og menntamálanefndar
sem fjallar um málið á Alþingi, kveðst
í samtali við Morgunblaðið ákveðin í
að fjallað verði hratt og örugglega um
frumvarpið í nefndinni. „Í mínum
huga er málið brýnt. Ástæðan fyrir
því að við náðum ekki að afgreiða það
úr nefndinni síðast var sú hversu
seint það kom inn í nefndina og það
gafst hreinlega ekki tími til að fara yf-
ir það. En ég er algjörlega sammála
ráðherra í því að það sé brýnt og þetta
er hluti af alþjóðlegu Schengen-
kerfi,“ segir Bryndís. Hún segir að
með breytingunum fáist betri yfirsýn
yfir það hverjir eru inni á Schengen-
svæðinu á hverjum tíma. Þá yrði einn-
ig auðveldara að sjá hvort þeir sem
koma inn á Schengen-svæðið hafi
heimild til að vera þar í lengri eða
skemmri tíma. Bryndís segir málið
ekki sérstaklega á dagskrá vegna
flóttamanna frá Venesúela.
„Það eitt og sér tekur ekki á því
sem einhverjir gætu kallað Vene-
súela-mál, en það er bara hluti af
Schengen-samstarfinu að fólk sem
kemur hingað til landsins þarf að vera
með vegabréfsáritun og vera skráð
inn í landið.“
Brýnt að lög um landa-
mæri verði afgreidd
- Mælti fyrir frumvarpi til laga um landamæri - Eftirlitskerfi yrðu stórefld
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Þing Jón Gunnarsson dómsmálaráðherra mælti fyrir frumvarpinu í gær.
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Lög Þingmenn í stjórnarandstöðu tóku þátt í umræðum um frumvarpið.
74
1 1 1
194
1 0 1 11
0
31.655
1.205 955 730 665 205 135 85 75 60
Umsóknir fráVenesúela umalþjóðlega vernd
Nóvember 2021 til júlí 2022
Spánn Þýska-
land
Ítalía Frakkland Ísland Belgía Holland Noregur Lúxem-
borg
Svíþjóð
Spánn Þýska-
land
Ítalía Frakkland Ísland Belgía Holland Noregur Lúxem-
borg
Svíþjóð
Heimild: Stjórnarráðið,
upplýsingavefur verndarmála
Umsóknir fólks frá Venesúela
um alþjóðlega vernd í Evrópu
10 lönd með flestar umsóknir
Fjöldi umsókna á
hverja 100 þúsund íbúa
Búið er að
bera kennsl á
lík sem fannst
í fjörunni við
Gróttuvita á
Seltjarnarnesi
á ellefta tím-
anum sl.
sunnudags-
morgun. Mar-
geir Sveinsson,
aðstoðaryfir-
lögregluþjónn
hjá lögreglunni á höfuðborgar-
svæðinu, staðfesti þetta í samtali
við mbl.is í gær, en aðstandendur
höfðu einnig verið látnir vita.
Margeir sagði málið í eðlilegum
farvegi en ekki væri hægt að upp-
lýsa um þann tíma sem talið er að
líkið hafi verið í sjónum.
Sagði hann nákvæma niður-
stöðu um það myndu liggja fyrir
eftir rannsóknir og krufningu.
Hann ítrekaði það, sem greint
hafði verið frá, að andlátið hefði
ekki borið að með saknæmum
hætti.
Kennsl borin á líkið
er fannst við Gróttu
Líkið fannst í fjörunni
við Gróttu.
Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu
hefur sleppt tveimur mönnum úr
haldi sem handteknir voru í
tengslum við rannsókn á andláti
konu í Laugardal um helgina.
Þetta kom fram í yfirlýsingu frá
lögreglustjóranum á höfuðborgar-
svæðinu í gærkvöldi.
„Niðurstaða réttarmeinafræð-
ings er sú að áverkar sem voru á
hinni látnu hafi ekki leitt til and-
láts hennar og sé því ekki lengur
grunur um að það hafi borið að
með refsiverðum hætti,“ segir í yf-
irlýsingunni.
„Við skoðun lögreglu og rétt-
armeinafræðings á vettvangi í
upphafi málsins, komu fram marg-
ir óljósir þættir sem þörfnuðust
frekari skoðunar. Af þeim sökum
voru tveir menn handteknir sem
höfðu tengsl við hina látnu. Þeir
voru síðar úrskurðaðir í gæslu-
varðhald til fimmtudagsins 13.
október en hafa nú verið látnir
lausir,“ segir enn frekar í tilkynn-
ingunni.
Þá kom fram að rannsókn lög-
reglu væri enn í gangi og að ekki
yrði unnt að veita frekari upplýs-
ingar að svo stöddu.
Sleppt úr haldi og
ekki lengur grunur
um saknæmt athæfi