Morgunblaðið - 22.01.1991, Blaðsíða 17
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 22. JANÚAR 1991
17
Hann var þá eins og seinna mjög
frjálslyndur í skoðunum, réttsýnn
og rökfastur. Einnig í pólitíkinni
var honum gefið að koma auga á
hinar skoplegu hliðar málanna og
skarpar athugasemdir hans vöktu
jafnan kátínu, þótt aldrei væri hann
alvörulaus. Stefán hafði sérstakt
yndi af því að stríða Vökupiltum,
tók samt sjaldnast flokkspólitíska
afstöðu og sjónarmið hans byggð-
ust ætíð á málefnunum sjálfum.
Eftir útskrift úr Háskóla skildu
leiðir, enda fór hann í blaða-
mennsku og diplómatíið í útlöndum.
Það varð ekki fyrr en átökin urðu
um skipun eftirmanns föður hans
að Búnaðarbankanum, að við hitt-
umst aftur. Þá endurnýjaðist og
efldist gömul skólavinátta okkar og
við urðum hinir mestu mátar. Það
munaði atkvæði Guðmundar Hjart-
arsonar í bankaráðinu, að Stefán
var valinn bankastjóri. Það er ekki
mitt að rekja störf Stefáns Hilmars-
sonar í þágu Búnaðarbankans, um
það eru aðrir hæfari en ég, en ég
vil fullyrða án þess að á nokkrun
sé hallað, að Stefán hafi staðið sig
þar afburðavel og bankinn eflst og
orðið að stórveldi í bankastjóratíð
hans. Stefán var dagfarslega ljúfur,
eins og á skólaárunum, og fljótur
að hjálpa til, ef eitthvað bar út af.
Hann setti sig mjög vel inn í öll
mál og öðlaðist víðtæka þekkingu
á viðskiptalífi og bankamálum.
Stefán var þó ekki allra og stundum
þótti hann býsna hijúfur. I einu til-
liti var Stefán verulega harður í
horn að taka, þungur, ýtinn og jafn-
vel ósveigjanlegur, en það var þeg-
ar hagsmunir Búnaðarbankans
voru annars vegar.
Stefán var fagurkeri, hafði yndi
af ljóðum og myndlist. Sérstakt
auga hafði hann fyrir vel skrifuðu
íslensku máli 'og sjálfur var hann
stílisti góður. Hann átti það til að
hringja í mig og lesa fyrir mig vel
skrifaðar glefsur úr hinu og þessu,
og þar brást smekkur hans aldrei.
Það var að hans frumkvæði, að
gerðar voru hinar gullfallegu sjón-
varpsauglýsingar úr náttúrunni og
þjóðlífinu, sem vöktu mikla athygli
og stuðluðu að góðri ímynd Búnað-
arbankans.
Stefán Hilmarsson átti góða
konu, sem var Sigríður Thors. Hún
stóð við hlið manns síns af reisn
og veitti honum ætíð verðugt full-
tingi í lífi og starfi. Þakka ber
ánægjulegar og friðsælar stundir á
fögru heimili þeirra hjóna.
Við, sem útskrifuðumst úr
Menntaskólanum í Reykjavík 1945,
höfum jafnan hist ásamt mökum á
fimm ára fresti til þess að verða
ekki viðskila hvert við annað í lífsins
glaumi. Þessar samkomur voru
teknar upp að frumkvæði þeirra
Einars Pálssonar og Stefáns og í
fyrra héldum við upp á 45 ára stúd-
entsafmæli. Á þessum samkomum
okkar höfum við það fyrir sið að
minnast með látlausum en fögrum
hætti þeirra, sem horfið hafa úr
hópnum í tímans rás. Næst verður
Stefáns Hilmarssonar sárt saknað.
Fyrir hönd bekkjarsystkinanna
flyt ég á þessari skilnaðarstundu
Stefáni miklar þakkir fyrir samver-
una á hinum dásamlegu mennta-
skólaárum og votta minningu hans
virðingu okkar, svo og Siggu hina
dýpstu samúð okkar við fráfall
hans.
Að lokum vil ég persónulega
þakka Stefáni samverustundir okk-
ar, ekki síst þær, þegar ég fékk
notið hinnar ríku kímnigáfu hans,
er við hittumst og höfðum komið
auga á eitthvað spaugilegt í opin-
beru lífi eða á bak við tjöldin, og
vorum hreinlega eftir okkur af
hlátri.
Sár harmur er nú kveðinn að
Siggu, dætrum þeirra hjóna og
tengdasonum. Ég og Ragna kona
mín vottum þeim okkar dýpstu sam-
úð og vonum að minningin um góð-
an dreng hjálpi þeim á þessari skiln-
aðarstundu.
Ingi R. Helgason
Þegar mér barst andlátsfregn
Stefáns Hilmarssonar fyrrverandi
bankastjóra varð mér hugsað til
þeirra ára þegar kynni okkar hóf-
ust er við vorum báðir ungir menn.
Á árunum 1942 til 1946 átti ég
heimili hjá móðursystur Stefáns,
Ingveldi Jónsdóttur, og manm
hennar Guðjóni Jónssyni skipstjóra,
í Móhúsum á Stokkseyri. Þar
bjuggu einnig afi hans og amma,
Jón Adólfsson fyrrverandi kaup-
maður og Þórdís Bjarnadóttir. Mó-
húsaheimilið var gamalgróið menn-
ingarheimili og hjá þessu ágæta
fólki var ákaflega gott að vera.
Stefán var þar tíður gestur ásamt-
foreldrum sínum, Margréti Jóns-
dóttur og Hilmari Stefánssyni
bankastjóra, og systur sinni Þórdísi.
Dvöldu systkinin þar oft að sumar-
lagi.
Á þessum árum tókst með okkur
Stefáni góður kunningsskapur sem
hélst í áranna rás, en hann stund-
aði þá nám við Menntaskólann í
Reykjavík. Það var ómögulegt ann-
að en að veita þessum unga og
glaða manni athygli. Fyrir utan það
að vera sérlega glæsilegur, var eitt-
hvað í fari hans sem heillaði mig.
Þó gat hann verið ofurlítið hijúfur
við fyrstu sýn, en fljótlega kom í
ljós að undir þessari hijúfu, þunnu
skel bjó drengur góður og óvenju
skemmtilegur.
Sumardagar og sumarkvöld
þessara ára á Stokkseyri með Stef-
áni og Móhúsafölkinu eru mér sér-
staklega kær í endurminningunni.
Þegar Stefán var kominn austur
var ekki lengur hljótt í því virðulega
húsi Móhúsum, heldur upphófust
þar umræður um hin ólíkustu mál-
efni og ómur af glaðværð fyllti þar
stofur. Strax á þessum árum var
ekkert logn í kringum Stefán Hilm-
arsson, þó meira gustaði um hann
síðar á ævinni eins og marga sem
gegna ábyrgðarstöðum í þjóðfélag-
inu.
Það var unaðslegt að ganga um
í fjörunni á lognkyrrum kvöldum;
sandurinn var ylvolgur eftir skin
sólar og sjórinn spegilsléttur gjálfr-
aði vð fjörusteina. Stefán kunni vel
að meta þessa sérstæðu fegurð.
Hann sá líka fegurðina; hann sá
hana í listum, bókmenntum og ótal-
mörgu öðru sem á vegi hans varð
um ævina.
Þegar ég flutti frá Stokkseyri og
Stefán hóf háskólanám og síðar
störf, m.a. erlendis, bar fundum
okkar að sjálfsögðu sjaldnar saman,
en þegar ég réðst til starfa hjá
Búnaðarbankanum á Selfossi end-
urnýjuðum við kunningsskapinn, og
samskipti og samstarf hófst, sem
var á allan hátt hið ánægjulegasta.
Eftir að hann eignaðist sumarhús
á Stokkseyri var hann tíður gestur
í Búnaðarbankanum og var mér
mikil ánægja að komum hans.
Það er sorglegt til þess að vita
að honum skyldi ekki endast aldur
til að dvelja í húsi þeirra hjóna við
ströndina oftar og lengur en raun
varð á, nú þegar hann var laus úr
erilsömu starfi, svo vel sem þau
voru búin að búa þar um sig, og
dvelja sér til ánægju. Það var gam-
an að ræða við þau um dvölina
þarna, allt var eins og best varð á
kosið, ekki aðeins þegar sólin skein
glaðast og veðrið var best, heldur
líka þegar rokið og rigningin buldi
á húsi þeirra og Stokkseyrarbrimið
sýndi veldi sitt.
Ég ætla ekki að rekja hér ævi-
störf Stefáns Hilmarssonar, eða
önnur störf sem hann tókst á hend-
ur, það munu aðrir áreiðanlega
gera, nú þegar hann er látinn. Þess-
ar línur sem ég set hér á blað eru
aðeins persónulegar minningar
mínar um hann. Eg var búinn að
hugsa mér að 'neimsækja Stefán í
„Skelina“ hans á sumri komanda,
ganga með honum um fjöruna eins
og forðum daga og rifja upp gaml-
ar minningar. Nú er ljóst að sú
ferð verður ekki farin. Spor hans í
Stokkseyraríjöru verða ekki lengur
til. _
Ég votta eiginkonu hans, dætr-
um, móður, systur og öðrum að-
standendum mínar dýpstu samúð-
arkveðjur.
Jónas Ingvarsson
Ég get ekki látið hjá líða að minn-
ast Stefáns Hilmarssonar banka-
stjóra, þótt ég hafi aðeins þekkt
hann frá árinu 1984. Þá var ég að
útskrifast úr lögfræði og vantaði
stai'f þar sem ég hefði svigrúm til
að sinna áhugamáli mínu, skák.
Búnaðarbanki Islands hafði þá ný-
lega haldið sitt eftirminnilega skák-
mót og lá beint við að leita þangað.
Er skemmst frá því að segja að
Stefán Hilmarsson tók mér mjög
vel og kom því til leiðar að ég var
ráðinn sem lögfræðingur að bank-
anum. Vafalausthéfur Stefán feng-
ið á sig töluverða gagnrýni fyrir
þetta, því það var ljóst í upphafi
að fjarvistir mínar myndu verða
töluverðar. Svo fór líka, að með
skilningi Stefáns og velviljaðs sam-
starfsfólks fékk ég tækifæri til að
ná settu marki.
Þeir eru reyndar fleiri skákmeist-
ararnir sem minnast Stefáns með
miklu þakklæti. Johann Hjartarson
var ráðinn til bankans, fyrst sem
sendill aðeins 15 ára gamall, og
Stefán fylgdist ávallt mjög vel með
honum og-studdi hann eftir því sem
færi gafst. Hefur Jóhann sagt mér
að fyrir slaginn fræga gegn
Korchnoi í ársbytjun 1988, hafi
stuðningur Stefáns og Búnaðar-
bankans, alveg frá því undirbúning-
ur hófst, verið sér mikilvægastur.
Þá fékk Stefán bankann til að styðja
við bakið á ungum piltum sem skar-
að höfðu fram úr og hefur það bor-
ið ríkulegan ávöxt. Skákhreyfingin
sem heild sér á bak dyggum vini.
Aldrei sá ég Stefán nokkru sinni
líta á tafl, en hann var sjálfur mik-
ill keppnismaður og skildi því vel
þá, sem við íþrótt hugans fást.
Hann vildi fyrir hvern mun að við
íslendingar gætum staðið okkur á
þeirn vettvangi.
í starfi mínu hjá bankanum var
ég svo lánsamur að kynnast starfs-
og stjórnunaraðferðum Stefáns
Hilmarssonar og þiggja af honum
mörg heilræði. Hann var einn þeirra
manna „sem múgadómi sig trauðla
háðu“ eins og Einar Benediktsson
orðaði í ljóði. Fyrir hann var það
hagur Búnaðarbankans sem skipti
höfuðmáli, hann tók ekki þátt í því
vinsældakapphlaupi sem tíðkast
alltof víða. Þegar honum þótti geng-
íð á rétt bankans stóð hann því
fastur fyrjr, sama hver í hlut átti.
Þetta stranga og ábyrga viðhorf
skilaði sér til undirmanna hans og
beindi augum þeirra daglega að því
sameiginlega markmiði, að staða
bankans mætti verða sem bezt.
Stefán var bæði víðlesinn og
íslenzkumaður góður. Hann átti því
auðvelt með að orða hug sinn þann-
ig að festist öðrum í minni. Spor
slíkra manna verða seint afmáð.
Ég þakka lærdómsrík og minnis-
stæð kynni af mætum manni og
votta fjölskyidu hans mína dýpstu
samúð.
Margeir Pétursson
Fallinn er langt um aldur fram
forystumaður í íslenskum banka-
málum, Stefán Hilmarsson, fyn-ver-
andi bankastjóri Búnaðarbankans.
Stefán gekk til liðs við Búnaðar-
bankann í árdaga viðreisnar efna-
hagslífs á íslandi. Það varð hlut-
skipti hans að stýra bankanum með
félögum sínum gegnum umbrota-
skeið síðustu 30 ára. Hann lét af
störfum fyrir ári eftir langt og far-
sælt starf fyrir Búnaðarbankann.
í 20 ár átti ég samleið með Stef-
áni Hilmarssyni. Ég kynntist hon-
um bæði sem slyngum og erfiðum
keppinaut, svo og ráðagóðum og
skemmtilegum félaga. Um langa
hríð störfuðum við saman í stjórn
Sambands íslenskra viðskiptabanka
og á seinni árum og allt til„hinsta
dags í framkvæmdastjórn Iðnþró-
unarsjóðs.
Það duldist engum að þar sem
Stefán Hilmarsson fór var enginn
meðalmaður á ferð. Hann lá ekki á
skoðunum sínum en lét þó fremur
verkin tala. Lífsstarf hans fyrir
Búnaðarbankann og íslensk banka-
mál ber honum besta vitnið.
Samstarfsmenn í viðskiptabönk-
um og stjórnarmenn í Iðnþróunar-
sjóði kveðja Stefán Hilmarsson nú
að leiðarlokum með hlýhug og virð-
ingu og þakka samfylgdina og sam-
starfið. Við vottum eiginkonu hans
og fjölskyldu innilega samúð okkar.
Valur Valsson,
formaður Sambands
ísl. viðskiptabanka.
Birting afmælis-
og minningargreina
Morgunblaðið tekur afmælis- og minningargreinar til birting-
ar endurgjaldslaust. Tekið er við greinum á ritstjórn blaðsins á
2. hæð í Aðalstræti 6, Reykjavík og á skrifstofu blaðsins í Hafn-
arstræti 85, Akureyri.
Tölvuvetrarskóli 10-16 ára
Frábært 12 vikna námskeið fyrir börn og unglinga 10-16 ára!
© Sæti laus 13-16 á laugardögum og 10-13 á sunnudögum!
Næstu námskeiö hefjast 26. og 27. janúar. .
•35
Tölvu- og verkfræöiþjónustan .^5
^ Grensásvegi 16 - fimm ár í forystu
<%>
á útsölu
Ódýrar verslunarferðir á útsölur vestan hafs
Úrval-Útsýn lætur ekki deigan síga og nú bjóðast örfá sæti til
Baltimore/Washington þar sem útsölur eru í fullum gangi.
Þegar Bandaríkjamenn tala um útsölur þá eiga þeir við ÚTSÖLUR!
Dæmi um verð; Trimmgallar á dömur frá 900 kr. Herrapeysur frá 1.400 kr.
Skíðagallar á börn frá 3.300 kr.
30. janúar: Örfásæti
13. febrúar: Örfá sæti
27. febrúar: Uppselt
Gisting á Ramada-hótelinu, sem er 1. flokks
og staðsett við Tyson's Corner í Washington.
. 3 nætur — m.v. tvíbýli án morgunverðar: 33.480,- kr. á mann*
5 nætur — m.v. tvíbýli án morgunverðar: 38.900,- kr. á mann*
*Flugvallarskattur er ekki innifalmn. Athugiö aö búist er viö hækkun flugfargjalda um næstu mánaðamót, þannig að sé
gengiö frá greiöslu eftir þann tíma hækkar uppgefiö verö.
íslendingur búsettur á svæðinu verður farþegum okkar til aðstoðar
og veitir upplýsingar. ^
4 -4
URVAL'UTSYN
Pósthússtræti 13. Álfabakka 16.
sími 26900 simi 603060