Dagblaðið Vísir - DV - 07.07.1989, Blaðsíða 11

FÖSTUDAGUR 7. JÚLÍ 1989.
11
Utlönd
Fundur leiðtoga aðildarríkja Varsjárbandalagsins hefst í dag:
Markmiðið að auka samheldni
Fréttaskýrendur búast við að leið-
togar aðildarríkia Varsjárbandalags-
ins, sem funda í Rúmeníu í dag,
muni samþykkja einróma afvopnun-
arfrmnkvaeði það er Mikhail Gor-
batsjov, leiðtogi Sovétríkjanna, lagði
fram á þingi Evrópuráðsins í gær.
Sovétforsetinn bauðst til að fækka
skammdrægum vopnum í Evrópu ef
aðildarríki Atlantshafsbandalagsins
samþykktu að ganga til viðræðna um
endanlega útrýmingu þeirra.
Þá er einnig líklegt að fulltrúamir
lýsi yfir stuðningi við hvatningu
Bush Bandaríkjaforseta um að hraða
viðræðum stórveldanna um fækkun
hefðbundinna vopna.
Segja vestrænir stjómarerindrek-
ar að markmið Gorbatsjovs sé að
sameina hin sjö ríki Varsjárbanda-
lagsins á bak við vítæka afvopnunar-
stefnu. Svo virðist sem aldrei hafi
eins mikil gjá verið á mifii aðildar-
ríkja bandalagsins frá stofnun þess
árið 1955 segja fréttaskýrendur. Go-
batsjov kom til Rúmeníu í gær en þá
lauk þriggja daga opinberri heim-
sókn hans til Frakklands.
Teija fréttaskýrendur að leiðtog-
arnir muni gefa út yfirlýsingu þar
sem leiðir til niðurskurðar í vopna-
búrum ríkja heimsins em skoðaðar
og hvatt er til afvopnunar á sviði
kjamorkuvopna.
Reuter
eða helja?
íbúi í Búdapest les um dauðsfall Janosar Kadars, fyrrum leiðtoga lands-
ins. Ekki hefur verið tilkynnt hvenær jarðarförin fer fram en liklegt er að
það verði eftir að opinberri heimsókn Bush Bandaríkjaforseta til Ungverja-
lands, sem hefst á þriðjudag, lýkur. Simamynd Reuter
Landráðamaður
Janos Kadar, fymun leiðtogi img-
verska kommúnistaflokksins, var
sakaður um að hafa svikið landa sína
þegar hann léði Sovétmönnum að-
stoð sína til að brjóta á bak aftur
ungversku byltinguna árið 1956. En
næstu ár og áratugi breyttu landar
hans og aðrir um skoðun og lofuðu
hann í hástert fyrir umbótastefnu þá
er gerði Ungverjaland að fijálsasta
ríki A-Evrópu.
Kadar lést í gærmorgun, 77 ára að
aldri. Hann, sem forystu hafði fyrir
Ungverjalandi í 32 ár, hafði verið
sviptur öllum embættum innan
kommúnistaflokksins er hann lést.
Vinsældirnar dvína
Vinsældir Kadars dvínuðu mjög á
síðustu ámm. Ástæðuna má rekja til
tregðu hans til frekari lýðræðisum-
bóta á meðan efnahagsfifið fór sí-
versnandi. í maí árið 1988 var hann
settur af sem leiðtogi kommúnista-
flokksins og viö tók Karoly Grosz.
Kadar var vikið úr stjómmálaráð-
inu og settur í nýtt embætti forseta
flokksins. Pólitískri aðild hans að
kommúnistaflokknum lauk svo að
fullu í maí á þessu ári þegar hann
var, af heilsufarsástæðum, settur af
sem forseti og vikið úr miðstjóminni.
Eftir að Kadar hafði verið leystur
frá störfum opnuðust möguleikar til
frekari pólitískra umbóta og efna-
hagsráðstafana í Ungveijalandi. Inn-
an árs hóf flokksforystan að koma
fjölflokkakerfi á í landinu á nýjan
leik.
Þegar Imre Nagy, fyrrum forsætis-
ráöherra, var borinn til grafar öðm
sinni um miðjan síðasta mánuð, var
það tafið merki þess að stjórnvöld
stefndu að auknu stjórnmálalegu
frelsi þjóðarinnar. Nagy var tekinn
af lífi þegar uppreisn Ungveija árið
1956 hafði verið kveðin niður af her-
sveitum Sovétríkjanna og tekinn af
lífi. í kjölfariö hlaut Kadar tækifæri
til að komast til valda.
Kadar hefur mátt þola mikla gagn-
rýni, m.a. frá Grosz, fyrir að hafa
stefnt efnahag Ungveijalands í
ógöngur. En sumir segja hann hafa
bjargað því sem bjargað varð af
fijálsræði þjóðarinnar í kjölfar upp-
reisnarinnar.
Stöðugleiki í efnahagsmálum
næstu ár varð til þess að Ungveijar
fitu leiðtoga sinn öðrum augum. Póli-
tískt frelsi og viðskipti jukust og
Ungveijaland varð æ fijálsara.
En síöustu ár hallaði undan fæti.
Snemma þessa árs námu skuldimar
11 milljörðum dollara. Ný forysta tók
viö í Ungveijalandi og hinum aldna
leiðtoga var vikið til hliðar.
Reuter
VERIÐ VELKOMIN
TIL KL. 20
í KVÖLD
Laugardag kl. 9-18.
Sunnudag kl. 11-18.
KJÖTMIÐSTOÐIN
Garðabæ, sími 65 * 64 * 00
GOTT VÖRUÚRVAL: - GOTT VERÐ
- GÓÐ BÍLASTÆÐI