Þjóðviljinn - 06.06.1981, Blaðsíða 4

Þjóðviljinn - 06.06.1981, Blaðsíða 4
4 SlöA — ÞJÓÐVILJINN Helgin 6. — 7. júni 1981 st jórnmál á sunnudegi Skúli Alexandersson skrifar Endurnýjun báta- flotans er brýn nauösyn Traustir atvinnuvegir eru forsenda batnandi lífskjara Ríkisstjorn Gunnars Thorodd- sen er ni nlmlega ársgömul. NU aö ný loknu þingi stendur rikis- stjórnin vel. Aðgeröir hennar hafa stuðlað aö minnkandi verð- bólgu og nægri atvinnu. Náðst hafa fram ýmis mikilvæg félags- leg réttindi. Rikisfjármálum er nii betur stjórnað en oftast áður. Þetta hefur rikisstjórninni tekist án þess að skerða haf i þurft kaup- mátt launatekna. Þótt þetta séu mikilsverðir þættir og sjálfsagt þeir þættir stjórnarsáttmáJans sem mikUvægastir teljast, verður framhald þeirra ekki tryggt nema með framkvæmd annarra þátta stjörnarsáttmálans. t stjórnarsáttmálanum segir: „Rikisstjórnin leggur áherslu á alhliða átak til þess að efla undir- stöðu islenskra atvinnuvega, auka framleiðni þeirra og fram- leiðsluverðmæti og skapa ný at- vinnutækifæri. Traustir atvinnu- vegir eru forsenda batnandi lifs- kjara og bltímlegs atvinnulifs." Enn um sinn mun sjávarútvegurinn halda sínu hlutverki Til að tryggja það sem áunnist hefurog um leið framhald þess er nú nauðsynlegt að skipuleggja og hefja þetta alhliða átak, sem stjórnarsáttmálinn leggur áherslu á. Ýmis verkefni sem unnið er að á vegum iðnaðarráðu- neytis og samþykkt laganna um raforkuver eru góðir áfangar. Þar er þó um að ræða verkefni sum hver, sem eru svo f jarlæg i tima, aðþau koma ekki til með að renna stoðum undir bætt lifskjör né aukna atvinnu á allra næstu árum. Enn mun það verða svo um nokkurt árabil, að sá atvinnuveg- ur, sem staðið hefur undir at- vinnuuppbyggingu og bættum og batnandi lifskjörum hér á landi, sjávariitvegurinn, mun halda þvi hlutverki og verða sU atvinnu- grein, sem mun geta staðið að þvi að fjölga atvinnutækifærum og bæta lifskjör. Það eru margir hlutir á vett- vangi sjávarUtvegs, sem þörf er á að byggja upp, endurbyggja og endurbæta. Þar er á mörgum sviðum hægt að bæta nýtni og auka framleiðni. Rétt markmið, en röng leiö Sá bátafloti sem nú er hér á miðum og beitt er til að afla helmings þorskaflans, alls hum- arsins og sildarinnar og annars þess sjávarfangs sem togararnir og loðnuskipin afla ekki, er að störum hluta atvinnutæki sem eru úr sér gengin og.úrelt og standast ekki samkeppni, hvorki sem tæki til að afla fiskjar né sem vinnu- staðir, er séu i samræmi við þær kröfur, sem nú eru gerðar og sjálfsagðar eru. Að undanförnu hafa áttsér stað nokkrar umræð- ur um ásigkomulag þessa f lota og imprað hefur verið á þvi að þörf sé endurnýjunar hans. í april s.l. sendi sjávanítvegsráðherra frá sér plagg, sjálfsagt i nafni rikis- stjörnarinnar, um endurnýjun fiskiskipaflotans, markmið og leiðir. Eitt af markmiðunum var, „Að veiðar verði stundaðar með bestu og fullkomnustu tækjum sem völ er á". Þetta er gott markmið. Leiðin til að ná þessu markmiði er samkvæmt plagginu þessi: „Arleg endurnýjun verði svipuð að tonnatölu og tekið er úr notkun." Þetta er ekki rétt leið markmiðinu verður ekki náð ef þessi leið verður farin. 1945 og 1971 togararnir. — Nú bátarnir Bátaflotinn er nú svipað stadd- ur eins og togaraflotinn var 1945 i lok striðsins. Ef gera á þennan flota samkeppnishæfan, tryggja honum fólk, sem hefur möguleika á að fá sömasamleg laun, sæmi- lega vinnuaðstöðu og gera þessa atvinnugrein hæfa að sinum stóra hluta tilað standa undir góðum og batnandi lffskjörum i landinu, er vonlaust að fara eftir einhverri úrnotkunarreglu með endur- nýjun skipanna. Slik regla að að- eins megi endurnýja svipað og tekið er Ur notkun, hefur i för með sér stöðugt kosnaðarsamar endur- byggingar gamalla skipa. Hver eigandi reynir að halda sinu skipi igangi svo lengi sem mögu- legt er, færri og færri skip verða til sölu á venjulegum skipamark- aði, ungir menn, oftast sjömenn, sem vilja byrja I Utgerð eða þeir sem vilja breyta um skipsstærö, eiga þess ekki kost vegna þess að hvergi er skip að fá. Eðlileg at- vinnuuppbygging stöðvast og þar með framleiðslu- og 'framleiðni- þrdun « Ihaldsöflunum i þjóðfélagi okk- ar hefur tekist óeðlilega oft að stöðva um tíma uppbyggingu og endurnýjun fiskiskipastólsins, þannig að bygging skipa hefur verið bönnuð eða takmörkuð þar til i' óefni hefur verið komið. A sama tima hefur oft verið dregið úr uppbyggingu fiskvinnslu- stöðva. Nærtækustu dæmin eru hvernig komið var með togara- flotann og fiskvinnslustöðvarnar 1971 og hvernig nU er ástatt með bátaflotann. Þá var sagt að menn væru að sökkva landinu í skuldir! 1971 þegar Luövik Jósefsson var sjávarUtvegsráðherra var Nú þarf að byggja ný skip, tæknilega vel útbúin hvaö varðar vinnuaöstööu, meðferð fisks og veiöarfæra, skip með fullkomnum tækjabúnaði. undir hans forystu og Alþýðu- bandalagsins hafin skipuleg upp- bygging togaraflotans og fisk- vinnslustöðvanna. Margar heyrð- ust þá Urtóluraddirnar. Sagt var, að nyju togararnir myndu aldrei geta staðið undir rekstri sinum, það væri verið að sökkva landinu i botnlausar skuldir með óhófleg- um fjárfestingum i togurum og fiskvinnslustöðvum. Reynslan hefur sannað, að stefna Lúðviks og Alþýðubandalagsins var rétt. Framleiðsla fiskiðjuveranna sem byggð voru og aflinn frá togurun- um sem keyptir voru i tengslum við þá stefnumörkun, er þá var gerð, er nU og hefur á undanfórn- um árum verið undirstaða at- vinnulifs og Utflutnings- framleiðslu okkar. Staðan I sjávarUtvegsmálum er nu ekki ösvipuð þvi sem hUn var 1971. Ráðstafanir rikisstjórnar eiga lika aö vera svipaðs eðlis og þá. NU er það bátaflotinn, sem þarf endurnýjunar við. SU endur- nýjun er jafnvel enn brýnni en togaraflotans 1971. Einnig þarf nU sem fyrr nokkurt átak i endur- byggingu fiskvinnslustöðva. NU þarf að byggja ný skip, tæknilega vel UtbUin hvað varðar vinnuað- stöðu , meðferð fisks og veiðar- færa, skip með fullkomnum tækjabUnaði. Ein af þeim breyt- ingum, sem gerð hefur verið á nokkrum bátum, sem hafa verið endurbyggðir, er að þilfar er yfir- byggt. Þetta eina atriði, sem verða mun á nýjum skipum gerir slikan mun, að jafna má i breyttri vinnuaðstöðu við vinnuaðstöðuna á gómlu siðutogurunum og skut- togurunum nU. Sérhver endurnýjun þarf aðfela í sér framfarir Við erum nU betur undir það búnirað gera verulegt átak i eigin skipasmiðastöðvum við endur- nýjun fiskiskipaflotans en viö vorum 1971. Islensku skipasmiða- stöövarnar geta tekið drjUgan hluta þessa verkefnis nU. Ef nU á að endurnýja bátaflotann eins fljótt og þörf er á þá anna inn- lendu skipasmiðastöðvarnar ekki, þvi verkefni. NU þarf þvi að heimila byggingu nýrra báta er- lendis. Innlendur skipasmiða- iðnaður þarf aö styrkjast og vera undir það bUinn að taka að fullu þátt I endurnýjun togaraftotans, en aö þvi' verkefni kemur von bráöar. Nokkur brögð hafa veriö að þvl að leyfð hafa verið kaup á göml- um fiskiskipum frá útlöndum. I flestum tilfellum er ekki rétt að kaupa gömul skip erlendis frá. Með hverri endurnýjun þurfa að eiga sér stað framfarir. Það ger- ist sjaldan með kaupum á göml- um skipum. Endurnýjun fiski- skipastóls er ekki það sama og stækkun skipastólsins. Ekki verð- ur hjá þvikomist, aö skipastóllinn stækki meðan endurnýjun er að eiga sér stað og gömul og Urelt skip aö falla Ur Utgerð og ut af skipaskrd. Engin hætta stafar af þvi. Stærð fiskiskipastólsins er annar þáttur sjávarUtvegsmála en sá, sem hér er rætt um. Stjórn- un hans má aldrei byggjast á þvi að gömlum og Ureltum skipum sé haldið I Utlegð vegna þess að ný séu ekki til staöar til aö leysa þau Ureltu af hdlmi á réttum tima. Ég hef hér rætt um eina grein sjávarUtvegs og einn þátt þeirrar atvinnugreinar. Ýmsir aðrir þættir þurfa þar sjálfsagt að breytast til þess að tryggt sé, að innan greinarinnar eigi sér stað eðlileg og nauðsynleg þróun. En undirstaða slikrar þróunar er betri og fullkomnari skipakostur. „Traustir atvinnuvegir eru for- senda batnandi Ufskjara og bltím- legs atvinnulifs." Svo segir i stjtírnarsáttmálanum. Skúli Alexandersson

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.