Lesbók Morgunblaðsins - 23.12.1964, Blaðsíða 4

Lesbók Morgunblaðsins - 23.12.1964, Blaðsíða 4
Lincoln Center: Piiilharmonie Hall. 2. New York State Tíieater. 3. Vivian Beauniout Tlieater. 4. LiDrary Museu m. 5. Metropolitan Opera. 6. Juillard- skólinn. er til að þær hafi örvandi áhrif hver á aðra. Nemendur skólans ættu þannig að fá tækifseri til að fylgjast með vinnu- brögðum hinna færustu listarhanna, söngvara, leikara, dansara, hljóðfæra- leikara, leikstjóra, söngstjóra, hljóm- sveitarstjóra, balletthöfunda (ehorao- -grapha) og svo mætti lengi telja. Sáðan flytja nemendurnir áhrifin með sér til annarra staða, þar sem þeir ráðast til starfa. Geta þessir möguleikar, ef vel eru notaðir, orðið ómetanleg lyftistöng alls listræns uppeldis komandi kynslóða í Bandaríkjunum. Fyrirhugað er, að hópar listamanna frá Lincoln Center heimsæki skóla, bæði innan New York og utan, og haldi þar sýningar af ýmsu tagi. _ Þegar veturinn 1960—61, meðan Phil- harmonic Hall var í byggingu var byrj- að á slíkri starfsemi — svo kölluðu „stúdent-program" eða nemenda áætlun. Nemendur Juillard-skólans gáfU barna- og unglingaskólum kost á að velja milli sjö hljómleikaskráa þar sem leikið var á fiðiu, píanó eða celló, strengjakvartettar og blásarkvintettar skólans léku eða fiuttur var ýmiss kon- ax söngur, einsöngvara, kóra o.s.frv. Af hálfu Metropolitan óperunnar var séð fyrir flutningi óperunnar „Cosi fan tutte" eftir Mozart fyrir skólana, haldn- ar 32 sérstakar skólasýningar. Þá var u. þ. b. hundrað þúsund nemendum á gagnfræðaskólastigi gefinn kostur á að hlýða á æfingar hjá New York Phil- harrnonic hljómsveitinni undir stjórn _ Leonards Bernsteins, sem er annálaður fyrir hæfileika sína til að vekja áhuga ungs fólks á músik. Ennfremur voru haldnir sérstakir tónleikar fyrir unga fólkið. Þannig hefur verið haldið áfram ár frá ári. Á síðasta ári var stofnaður sér stakur sjóður, er hefur það markmið að standa undir ýmiss konar ráðstöfunum, einkum til kynningar og fræðshi, .sem ekki geta staöið undir sér. Með þessum sjóði hefur verið haldið áfram fyrr- greindum námsmanna áætlunum og þátttaka unga fólksins farið ört vaxandi. Sjóðurinn stóð ennfremur að nokkru leyti undir síðdegishljómleikum, sem haldnir voru með þeim hætti, að sætin í hljómleikasalnum í Philhar- monic Hall voru tekin upp og borð og stólar settir í staðinn þannig, að fólk gat setið þar og fengið sér eitthvað að drekka, meðan það hlustaði á létta músik og horfði á danssýningar og fleiri skemmtiatriði. Skólanemendur fengu að göngumiða að þessum skemmtunum fyrir sáralágt verð, «ða um fimmtíu cent. Lá iður í námsmannaáætluninni fyr- ir næstu tvö árin eru verðlaunaveitingar — verður u. þ. b. þúsund nemendum, sem t. d. skara fram úr við nám í skól- um, sýna lofsverða framkomu eða hafa sérstakan áhuga á músik, gefinn kostur á að saekja — þeim að kostnaðarlausu — sex tónleika New York Philharmonic hljómsveitarinnar og hlýða á fyrirlestra um músik. Fyrirhugað er að færa mjög út þennan lið, þannig að hann nái jöfn- um höndum til tónlistar, dans- og leik- listar. Hefur Lincoln Center samvinnu við forráðamenn skólanna um hvernig þessu skuli háttað. Fyrrgreindur sjóður stendur undir þessu að nokkru leyti og ennfremur styrkir hann starfsemi The Reportory Theater og New York City Ballet, auk þess sem undirbúningur að fyrirhugaðri árlegri listahátíð Lincoln Centers og sumarnámskeiðum kenn- ara í túlkandi listgreinum er kostaður af sjóðnum. Hér að framan hefur aðeins verið drepið lítillega á helztu byggingar Lin- coln Centers — sem þó eflaust eru og verða í framtíðinni efni í margar blaða greinar hver fyrir sig. En með þeim er þó vissulega ekki allt talið. Útundan í þessari frásögn hafa orðið hin miklu mannvirki neðanjarðar, sem vegfarend- ur aldrei sjá — bifreiðageymslan mikla fyrir 732 bifreiðir, undir Lincoln Center Plaza og trjágarSinum Damrosch Park. Garður sá verður milli Metropolitan byggingarinnar, New York State Theat- ers, 62. strætis og Amsterdam Avenue. Ennfremur mannvirkið mikla undir North plaza, þar sem eru miðstöðvar fyrir rafmagnshita og loftræstingarkerfi bygginganna allra auk hvers konar tæknibúnaðar annars. Jj incoln Center bætir úr brýnni þörf margra aðila fyrir nýtt húsnæðL Sem fyrr segir er Philharmonic Hall fyrsti fasti samastaður Philharmonic hljómsveitarinnar. Hefur hún yfirleit.t haldið hljómleika sína í Camegie Hall — en um tíma stóð til að rífa það hús og var þá ekki fyrir hendi neinn staður, sem hljómsveitin gat sætt sig við til frambúðar. Um New York City Ballett er ^að að segja, að hann hefur alla tí$ verið á hrakhólum, starfað og sýnt við afleitar aðstæður — enda er sagt, að Balanchine haf i gengið um sem í draumi fyrst eftir að hann komst í New York State Theater. Og þá Metropolitan óper- an — . Þótt „Met" sé jafnan talin í hópl hinna beztu í heimi verður ekki sama sagt um húsakynni hennar. New Yoric hefur ekki getað státað af. óperuhúsi, er stæðist samanburð við Parísaróperuna, Ríkisóperuna í Vín, Festival Hall í Lond- don eða konunglegu óperurnar í Kaup- mannahöfn og Stokkhólmi. Húsið við Broadway og 391. stræti er í fyrsta lagi ákaflega ljótt — má þó segja, að það sé smekksatriði — og að sögn kunnugra eru aðstæður allar fyrir starfsfólkið af- Jeitar og tæknibúnaður ófullnægjandL í hinu nýja húsi Lincoln Center verður sviðs — og tækniútbúnaður allur eina fullkominn og hugsanlegt er. Hafa sér- fræðingar ferðast ásamt arkitektinum, Wallace Harrison, um alla Evrópu og kynnt sér aðstæður óperuhúsanna þar. Áhorfendasalurinn mun taka 3.765 manns í sæti og 164 stæði. Þegar hljóm- sveitin er lítil verður hægt að bæta við einni 35 sæta röð. í húsinu verður hin ágætasta starfsaðstaða á öllum sviðum og fyrir gesti verða þar m.a. þrjár veit- ingastofur, og stórir og skrautlegir for- salir. Vonir standa til að óperan geti fiutt í nýja húsið áður en vetrardag- skráin 1966 hefst. kJ aga Lincoln Centers er í rau'n- inni nátengd Metropolitan óperunni. Má rekja hana allt til áranna 1920—30, þeg- ar John D. Rockefeller keypti fyrstu lóðina í Rockefeller Center, sem nú er, í því augnamiði að þar yrði reist nýtt óperuhús. Hugmyndin hjaðnaði á kreppu árunum — og þó ekki alveg. Einstöku menn héldu áfram að láta sig dreyma og ungur arkitekt, Wallace K. Harrison, sem kunnugur var Rockefeller fjölskyld unni gerði árið 1930 hvern uppdráttinn á fætur öðrum. Þetta vakti enn áhuga fjölskyldunnar, einkum Nelsons, sonar Johns D. og núverandi ríkisstjóra New York. Komst fjölskyldan að þeirri niðurstöðu, að lóðirnar norður af 50. stræti yrðu ákjósanlegur staður. Skyldi rísa þar óperuhús, hljómleikasalur, bún ingasafn og safn fyrir nútímalist — Museum of modern art, sem raunar var byggt þar síðar. Um þessar mundir þótti hinsvegar óráðlegt að leggja í slík ar framkvæmdir nema því aðeins, að ríkisstjórnin tæki þátt í þeim. Þáver- f f orsal Phi lharmonie HaU. 4 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS- 36. tbl. 1364

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.