Eimreiðin


Eimreiðin - 01.04.1952, Qupperneq 19

Eimreiðin - 01.04.1952, Qupperneq 19
Fianska alíiœðin og höíundai hennai. Fyrir 200 árum ... eftir Þórhall Þorgilsson. ÍÁriö 1751 kom á prent fyrsta bindiö af Encyclopédie ou Diction- naire raisonné des Sciences, des Arts et des Métiers (sögu og landa- frceöi alveg slepptl par une Société de Gens de Lettres, mis en ordre et publié par M. Diderot et ... M. d’Alembert. Fimmtán árum síöar voru komin út 17 bindi í arkarbroti og verkimi þar meö lokiö aö stofninum til. Fyrirtæki þetta markaöi tímamót í menningarsögunni og veröur jafnan taliö meö hinum œvintýralegustu afrekum á sviði ritstarfa og prentverks, bera vitni um víöfeöma yfirsýn viöfangs- efnisins og verkhyggni. Hér verður sagt m. a. frá aödragandanum aö útgáfu þessari og gangi verksins, sem var býsna skrykkjóttur og sögulegur á köflum. Einnig frá þeim, sem aö því stóöu. Greinin er rituö af því tilefni, aö á síöastliönu ári voru réttar tvcer aldir liönar frá þvi aö fyrsta bindi þessa alfrœöirits kom út. Þ. Þ.] Það, sem vér köllum alfræði, er nefnt encyclopedia á erlendum tungum. Enkyklopaideia er grískt orð, merkir fræðslu um alla þá hluti, sem í kring um oss eru. Grikkir notuðu þetta orð í þrengri merkingu heldur en nú tíðkast, nefnilega um þá undirstöðufræðslu, sem veita ætti börnum (paides) og unglingum í öllum þekkingar- greinum. Hjá þeim var enkyklopaideia kennslubók, sem öllum var talið nauðsynlegt að læra, sem vildu teljast með menntuðum mönnum. En nú á tímum er það aftur á móti orðabók- yfir allt, sem menn vita og kunna, minnisbók og handbók jafnt lærðra manna sem leikmanna. I þessari nútímamerkingu var orðið ekki notað fyrr en eftir miðja 16. öld. Hið fyrsta rit með því nafni var Absolutissima Kyklopaedea Ringelbergs hins hollenzka, prentuð í Antwerpen ■Í541, en eftir það var þetta heiti tekið upp af ýmsum öðrum sem nafn á allskonar fræðasyrpum. En titill bóka er oft villandi, og margar þær, sem hétu alfræði eða encyclopedia, voru það aðeins nafni og lágu víðs f jarri því hugtaki að efninu til. Fyrsta ritið, sem vér getum sagt um að hafi verið einskonar slfræði, var rit Plíníusar eldra, sem hann kallaði einfaldlega
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92

x

Eimreiðin

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Eimreiðin
https://timarit.is/publication/229

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.