Morgunblaðið - 27.06.2013, Síða 34
34 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 27. JÚNÍ 2013
Þar sem að gervihnattabúnaðurinn fæst
ALVÖRU
MÓTTAKARAR
MEÐ LINUX
ÍSLENSK VALMYND
Auðbrekku 3 ~ 200 Kópavogur ~ Sími: 564 1660 ~ oreind.is
25
1988-2013
„Af hverju eru Íslendingar svona
skrýtnir?“ er yfirskrift á stóru við-
tali við kvikmyndaleikstjórana Hlyn
Pálmason og Guðmund Arnar Guð-
mundsson í danska kvikmynda-
tímaritinu Ekko. Hlynur hefur hlot-
ið einmuna lof fyrir stuttmyndina
En maler eða Málarinn sem var
lokaverkefni hans úr Danska kvik-
myndaskólanum og Guðmundur
Arnar hlaut á dögunum sérstök
dómnefndarverðlaun á kvik-
myndahátíðinni í Cannes fyrir stutt-
mynd sína Hvalfjörður.
„Við stefndum þessum tveimur
leikstjórum saman til að komast að
því af hverju tveir hæfileikaríkustu
listamenn danska kvikmyndageir-
ans eru Íslendingar,“ segir m.a. í
inngangi viðtalsins, en blaðamaður
Ekko telur þá Hlyn og Guðmund
Arnar arftaka Dags Kára og Rúnars
Rúnarssonar. Bendir hann á að guð-
dómlegur kraftur náttúrunnar leiki
stórt hlutverk í myndum allra fjög-
urra. „Leikstjórarnir fjórir eiga það
líka sameiginlegt að myndir þeirra
eru ljóðrænar auk þess sem fá orð
eru sögð í þeim. Sumum Dönum
finnst myndir þeirra ef til vill svolítið
skrýtnar og öðruvísi.“
Aðspurðir hvers vegna Íslend-
ingar séu svona skrýtnir verður
Guðmundur Arnar fyrst til svara:
„Ísland er mjög lítið land. Þegar
maður byrjar á listsköpun sinni
væntir maður þess ekki að geta orð-
ið fjáður af því og þess vegna gerir
maður bara það sem maður vill. Ég
held því að við fylgjum eigin sann-
færingu og gerum engar listrænar
málamiðlanir.“ Hlynur er ekki sam-
mála því að myndir þeirra félaga séu
skrýtnar. „Við Dagur, Rúnar og
Guðmundur vinnum á ólíkan hátt.
Við skoðum myndir hver annars og
skiljum hver annan vel, en við reyn-
um aldrei að líkja hver eftir öðrum.“
Spurðir hvort þeir séu dýpri en Dan-
ir svarar Hlynur því neitandi. „Nei,
ég hef enga trú á því. Þetta snýst
bara um ólíkt skaplyndi.“
„Hæfileikaríkustu
listamenn geirans“
Kvikmyndaleikstjórar í Ekko-viðtali
Hlynur
Pálmason
Guðmundur Arnar
Guðmundsson
Vilhjálmur A. Kjartansson
vilhjalmur@mbl.is
Íslendingar geta verið berdreymnir
en engan dreymdi fyrir dramatík-
inni á Snæfellsjökli 5. nóvember
1993. Þá hópaðist saman áhugafólk
um geimverur og fljúgandi furðu-
hluti til að verða vitni að heimsókn
utan úr geimnum. Sjáendur víðs-
vegar um heim höfðu sagt fyrir um
heimsóknina með þónokkurri ná-
kvæmni en geimverurnar áttu að
lenda á jöklinum á slaginu 21:07.
Ekkert varð af lendingunni þótt
veðurskilyrði væru góð og móttöku-
nefndin tilbúin með kampavín og
kavíar.
Leikararnir Kári Viðarsson og
Víkingur Kristjánsson frumsýna í
kvöld verkið 21:07 í Frystiklefanum
á Rifi, en leikritið byggist á atburð-
inum á Snæfellsnesi. „Í ár eru tutt-
ugu ár liðin frá því að geimverur
áttu að lenda á jöklinum og því til-
valið tækifæri til að setja upp sýn-
ingu sem þessa hér á Rifi,“ segir
Víkingur.
Kvíðasjúkt barn
Hugmyndin að verkinu vaknaði
hjá Kára, en hann er frá Hellis-
sandi og man því atburðinn mjög
vel. „Kára hefur alltaf verið hug-
leikið að nota söguarfinn hérna og
það hefur blundað í honum í nokk-
urn tíma að gera leiksýningu um
þennan atburð þegar geimverur
áttu að lenda á jöklinum,“ segir
Víkingur sem tekur það sér-
staklega fram að Kári hafi verið
kvíðasjúkt barn og atburðurinn
tekið á hann fyrir tuttugu árum.
„Þetta fór svo hrikalega illa í hann
sem barn að hann var alveg að fara
yfirum enda hélt hann að heim-
urinn eins og við þekkjum hann í
dag væri að farast. Auðvitað hlær
hann að þessu í dag en þetta var
ekkert grín fyrir níu ára tauga-
veiklaðan gutta.“
Sjálfur segist Víkingur ekki hafa
haft nokkrar áhyggjur enda með
stáltaugar eins og Vestfirðingum
einum er lagið.
Hlusta á öll sjómarmið
Kári og Víkingur skrifuðu leik-
verkið saman en nokkur vinna fór í
að afla heimilda og ræða við fólk
sem upplifði atburðinn eða atburða-
leysið á jöklinum. „Undirbúning-
urinn fyrir verkið fólst m.a. í því að
ræða við fólk hér úr sveitinni og
bæjarfélögum í kring sem varð
vitni að þessum sérkennilega at-
burði og athyglinni sem fylgdi hon-
um, bæði frá innlendum og erlend-
um fjölmiðlum, af fyrstu hendi.“
Víkingur og Kári lögðu áherslu á
að taka ekki afstöðu til viðfangsefn-
isins heldur hlusta á öll sjónarmið.
„Auk þess að ræða við fólk hér af
svæðinu sjálfu, hvort sem það var
þátttakendur eða áhorfendur að
viðburðinum, var rætt við ein-
stakling sem hefur hitt geimverur
og eins höfðum við samband við
Magnús Skarphéðinsson, formann
félags áhugamanna um fljúgandi
furðuhluti,“ segir Víkingur.
Heimssögulegur atburður?
Þótt ætluð geimverulending á
Snæfellsjökli verði seint flokkuð
sem heimsviðburður á sama mæli-
kvarða og Kúbudeilan eða leiðtoga-
fundurinn í Höfða beindust bæði
innlendar og erlendar sjónvarps-
vélar að jöklinum. Slík athygli get-
ur haft forvitnileg áhrif á smærri
byggðarlög og segir Víkingur það
ekki hafa farið framhjá þeim Kára
við vinnsluna á verkinu. „Óneit-
anlega hefur atburður sem þessi
áhrif á minni bæjarfélög og við
fjöllum um það hvernig bæj-
arfélögin hérna í kring fara á hvolf
við svona stóran atburð,“ en flestar
persónurnar sem Víkingur og Kári
leika eru einstaklingar af Snæfells-
nesinu og því ætti einhver að
þekkja sjálfan sig í verkinu. „Við
hringdum í fólk og fengum leyfi og
flestir tóku því bara vel enda
þekkja allir Kára að góðu einu
hérna. Enginn ætti að fara súr út
af sýningunni eða það er í það
minnsta ekki markmið okkar,“ seg-
ir Víkingur, en sýningin er bráð-
fyndin að hans sögn.
„Það verður ekki sagt að þetta sé
dramatískt verk en ég myndi nú
ekki kalla þetta gamanleik heldur.
Flestir ættu þó að skemmta sér vel
og það verður mikið hlegið.“
Klukkutíma fyrir lendingu
Mjög margir muna eftir atburð-
inum á Snæfellsjökli og gaman fyr-
ir fólk sem var á unga aldri þegar
geimverurnar áttu að lenda að rifja
upp viðburðinn og fjaðrafokið í
kringum hann. „Leikverkið hefst
klukkan átta eða rúmum klukku-
tíma fyrir lendingu sem var áætluð
21:07. Fjallað er um tilfinningar og
viðbrögð fólks rétt fyrir lendingu,“
segir Víkingur en hann er sann-
færður um að bæði heimamenn og
aðkomnir muni skemmta sér kon-
unglega á sýningunni.
Frystiklefinn í gamla fiskvinnslu-
húsinu á Rifi hefur verið starf-
ræktur sem leikhús í nokkur ár og
sýningarsalurinn er þar sem áður
stóð frystiklefi vinnslunnar. „Að-
staðan er góð og það fer vel um
bæði leikara og áhorfendur í þessu
mjög svo skemmtilega umhverfi.“
Geimverur lenda í Frystiklefanum
Tuttugu ár eru liðin frá því að geimverur áttu að lenda á Snæfellsjökli Leikararnir Kári
Viðarsson og Víkingur Kristjánsson frumsýna leikverk um atburðinn á Rifi í kvöld
Leikarar Kári Viðarsson og Víkingur Kristjánsson.
Morgunblaðið/RAX
Geimverur Snæfellsjökull sést hér í hillingum en fyrir tuttugu árum áttu geimverur að lenda á jöklinum.
Leikrit Verkið 21:07 verður sýnt í Frystiklefanum á Rifi.