Morgunblaðið - 04.03.2016, Síða 6

6 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 4. MARS 2016
Guðni Einarsson
gudni@mbl.is
Mikilvægt er að þeir sem fóðra smá-
fugla og aðra villta fugla geri það
reglulega, að sögn Jóhanns Óla
Hilmarssonar, formanns Fugla-
verndar. Fugl-
arnir venjast á
matargjafirnar
og koma dag eftir
dag í ætið. Góð
ráð eru gefin um
fóðrun garðfugla
á heimasíðu
Fuglaverndar
(fuglavernd.is).
„Kuldinn er
ekki verstur fyrir
smáfuglana held-
ur umhleypingarnir sem þeir þola
illa. Glókollarnir fóru mjög illa í um-
hleypingunum í fyrravetur,“ sagði
Jóhann Óli. Smáfuglastofnar geta
sveiflast mikið á milli ára. Þannig
varð hrun í auðnutittlingastofninum
í desember 2014 eftir lélegt birki-
fræjaár. Stofninn var orðinn mjög
stór og hrundi sennilega vegna ætis-
skorts. Í fyrra var mjög gott birki-
fræjaár og telur Jóhann Óli að
auðnutittlingastofninn eigi eftir að
rísa á ný.
Glókollurinn er einnig skógarfugl,
líkt og auðnutittlingur, og nýlegur
landnemi. Hann festi hér rætur þeg-
ar til urðu greniskógar, en glókoll-
urinn lifir á skordýrum sem þrífast á
barrtrjám. „Það hraktist hingað
gusa af glókollum haustið 1996. Síð-
an hafa þeir orpið hér,“ sagði Jóhann
Óli. Aðrar tegundir varpfugla bárust
hingað með svipuðum hætti. „Starr-
inn fór að verpa hér eftir gusu sem
kom haustið 1959. Svartþrösturinn
var byrjaður að verpa hér 1985 en
svo kom gusa vorið 1999 sem var
mikil innspýting í stofninn.“
Segja má að krossnefur hafi einn-
ig fest hér rætur en hann hefur orpið
hér síðan 2008, t.d. í Grímsnesi, Hall-
ormsstaðaskógi, Borgarfirði og fyrir
norðan. Krossnefurinn sækir í greni-
skóga, líkt og glókollur og auðnutitt-
lingur, og lifir á grenifræjum.
Sumir sakna þess að sjá ekki leng-
ur snjótittlinga. „Þeir birtust allt í
einu hjá mér 27. janúar, að mig
minnir, og hefur verið eðlilegur hóp-
ur síðan,“ sagði Jóhann Óli. Sumir
hafa getið sér þess til að snjótittling-
arnir hafi haldið sig í kornökrum. Jó-
hann Óli segir að enginn hafi getað
staðfest það. Hann kveðst hafa séð
gríðarlega stóra hópa snjótittlinga í
kornökrum á haustin. Þeir hafi hald-
ið sig í ökrum þar sem kornið hafði
verið slegið og látið liggja.
Sólgnir í steikta laukinn
Pylsuvagn Bæjarins beztu pylsa í
Tryggvagötu laðar að sér jafnt
ferðamenn og svanga Íslendinga en
ekki síður hóp smáfugla, aðallega
starra og skógarþresti. Starfsfólki
pylsuvagnsins gefur þeim að éta.
„Fuglarnir eru búnir að læra á
okkur og bíða þegar við komum í
vinnuna á köldum morgnum,“ sagði
Valdimar Fransson pylsusali. Hann
var á vaktinni þegar myndirnar voru
teknar í vetur. „Ég hef gefið fugl-
unum afgangsbrauð og stundum
steiktan lauk. Þeir eru mjög spennt-
ir fyrir lauknum. Það má segja að
þeir líti ekki við brauðinu ef það er til
laukur. Ég set hann svolítið fyrir ut-
an svo fólkið fái frið til að borða pyls-
urnar. Viðskiptavinirnir láta fuglana
annars ekkert trufla sig.“
Mikilvægt að fóðra fugla reglulega
 Fiðraðir smávinir í miðborg Reykjavíkur treysta á örlæti pylsusala hjá Bæjarins beztu pylsum
 Þeir gera sér gott af gömlum pylsubrauðum en láta brauðið vera ef steiktur laukur er í boði
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Bæjarins bestu pylsur Valdimar Fransson gefur fuglunum gjarnan afgangs pylsubrauð og stundum steiktan lauk.
Bæjarins bestu fuglar Hópur allt að 20 starra og skógarþrasta treystir á matargjafir og gæsku pylsusalanna.
Jóhann Óli
Hilmarsson
BAKSVIÐ
Benedikt Bóas
benedikt@mbl.is
Með auknum fjölda ferðamanna hing-
að til lands er ekki óeðlilegt að búast
við tíðari slysum þar sem ferðamenn
eiga einhvern hlut að máli. Í nýjum
tölum sem Samgöngustofa gaf út fyr-
ir stuttu má sjá að alls voru 861 slys
og óhöpp skráð á bílaleigubíla á síð-
asta ári. Má gera ráð fyrir að mikill
meirihluti þeirra sem lentu í þessum
slysum og óhöppum hafi verið erlend-
ir ferðamenn. Flest slysin eða 733 eru
án meiðsla en 128 slys eru skráð með
meiðslum. Alls létust níu í umferðinni
á bílaleigubíl í fyrra.
Tölurnar haldast í hendur við fjölg-
un ferðamanna hingað til lands. Fyrir
10 árum voru slysin tæplega helmingi
færri en þá voru skráð 414 slys og
óhöpp á bílaleigubíla. Á 12 ára tíma-
bili frá 2002 – 2014 létust alls 11 í bíla-
leigubílum. Alvarleg slys árið 2005
voru sjö talsins en þeim hafði fjölgað í
24 tíu árum síðar.
Í lok febrúar voru skráðir um 18
þúsund bílaleigubílar en í byrjun
febrúar 2011 voru þeir 6.472.
Í fyrsta sinn yfir tvo milljarða
Erlendir ferðamenn eyddu alls
tæpum tólf milljörðum í bílaleigu á
síðasta ári samkvæmt tölum frá
Rannsóknasetri verslunarinnar. Hef-
ur eyðslan haldist í hendur við fjölgun
ferðamanna hingað til lands. Þannig
greiddu erlendir ferðamenn í maí
2013 alls rúmar 554 milljónir króna
með kortum sínum fyrir bílaleigubíla
hér á landi, sem var þá fjórðungi
hærri upphæð en ári áður. Í sama
mánuði í fyrra greiddu erlendir ferða-
menn 1.226 milljónir króna fyrir bíla-
leigubíla. Í júlí fóru greiðslur í fyrsta
sinn yfir tvo milljarða króna en í júlí
árið 2012 fóru greiðslur í fyrsta sinn
yfir milljarð.
Tryggingafélögin fá daglega
nokkrar tilkynningar um tjón á bíla-
leigubílum, samkvæmt upplýsingum
frá stóru tryggingafélögunum. Sjóvá
tryggir um 30% allra bílaleigubíla
sem eru hér á landi og gerir ekki
kröfu á bílaleigurnar að hafa bílana á
nagladekkjum yfir vetrarmánuðina.
Eðlilega hækka iðgjöldin hjá bílaleig-
unum vegna allra tjónanna.
Ekið með álfum
Á árinu 2013 var framleidd
fræðslumynd fyrir útlendinga sem
heitir Driving with Elfis sem átti að
kynna ferðamönnum hætturnar sem
leynast á íslenskum vegum. Í þeirri
mynd ferðast teiknuð fjölskylda
ásamt álfi um landið. Umhverfi og
landslag í myndinni er ekki teiknað.
Þá eru pappaspjöld í bílaleigubílum
þar sem varað er við hættum á ís-
lenskum vegum. Annað hefur ekki
verið gert til að fræða ferðamenn um
malarvegi, einbreiðar brýr og annað
sem sést hvergi annars staðar en á Ís-
landi.
Í skýrslu innanríkisráðherra um
framkvæmd samgönguáætlunar 2013
sem lögð var fyrir 145. löggjafarþing
kemur fram að á árinu 2013 skráðu
stafrænar myndavélar 13.047 hrað-
akstursbrot. Rannsókn var hætt í
tæplega 22% tilvika og er það aukn-
ing. Flest þessara tilvika má rekja til
ökumanna sem búsettir eru erlendis
og hafa ferðast um landið á bílaleigu-
bílum.
860 slys og óhöpp skráð
á bílaleigubíla í fyrra
 Bílaleigubílar leigðir fyrir 12 milljarða á síðasta ári
Bílaleigubílar í slysum og óhöppum
Heimild: Samgöngustofa
Banaslys
Alvarleg
slys
Slys með litlum
meiðslum
Óhöpp án
meiðsla
Samtals slys
með meiðslum
Samtals slys
og óhöpp
2005 2 9 33 370 44 414
2006 0 7 38 396 45 441
2007 0 7 45 342 52 394
2008 1 11 43 242 55 297
2009 0 12 40 233 52 285
2010 0 13 34 206 47 253
2011 3 12 42 268 57 325
2012 1 4 54 365 59 424
2013 0 11 63 407 74 481
2014 0 14 67 582 81 663
2015 9 24 95 733 128 861
Laugavegi 7, 101 Reykjavík - Sími: 551-3033 Flo
ttir í fötu
m
Vönduðu þýsku
kjólfötin
komin aftur
Verð:
76.900,-
Frímúrarar – Oddfellowar
„Við lítum svo á að það fólk sem
kaupir þessa þjónustu sé að kaupa
þýfi,“ segir Sævar Freyr Þráins-
son, forstjóri 365, um Sky-áskrift-
arleið Satis.is þar sem unnt er að
ná útsendingum Sky sports sem
sýnir enska boltann. Sævar bendir
á að enska úrvaldsdeildin selji sýn-
ingarrétt að leikjunum fyrir til-
tekin svæði og 365 hafi keypt rétt-
inn fyrir Ísland. Verður enski
boltinn á rásum 365 að minnsta
kosti til ársins 2019. Hann segir að
365 hafi falið lögmanni að fara yfir
málin.
Agnar Axelsson hjá Satis.is sagði
í Morgunblaðinu
í gær að það sem
fyrirtækið væri
að gera væri lög-
legt og færu þeir
eftir dómi sem
féll árið 2011
sem segir að ef
áskrifandi nær
merki Sky innan
Evrópu og geti
gerst áskrifandi
þá sé það lögleg áskrift svo fram-
arlega sem það er til einkanota,
ekki til dreifingar eða til að hagn-
ast á. helgi@mbl.is/benedikt@mbl.is
Sævar Freyr
Þráinsson
Segir Sky-áskrift að
boltanum kaup á þýfi