Verktækni - 2015, Blaðsíða 27

VERKTÆKNI 2015/21 27
ritrýndar vísindagreinar
Er samhengi milli verkefnaálags og prófseinkunna
í fyrsta árs verkfræðinámskeiði?
Markmið þessarar rannsóknar var að meta hvort „meira er betra“ gildi
fyrir sambandið milli verkefnaálags og prófseinkunnar annars vegar
og verkefnaálags og ánægju nemenda hins vegar. Einungis var metið
verkefnaálag sem tengdist lokaprófi; þ.e., ekki var tekin með vinna sem
tengdist tölvuverkefnum sem gáfu hluta af lokaeinkunn og ekki var prófað
úr. Verkefnaálagið var metið með því að mæla hversu lengi það tók kennara
að leysa vikulegu heimaverkefnin. Ánægja nemenda var metin í árlegu
kennslumati námskeiðsins. Einkunnirnar sem voru notaðar voru eingöngu
úr skriflegu prófi (ekki vinnueinkunn né lokaeinkunn). Niðurstöður
rannsóknarinnar leiddu í ljós að það er ekki marktækt samhengi milli
verkefnaálags og prófseinkunnar né verkefnaálags og ánægju nemenda.
Lykilorð: verkefnaálag, einkunnir, nemendamat
ÁGRIP AbstRAct
Fyrirspurnir:
Guðmundur V. Oddsson
gvo@hi.is
Greinin barst 2. október 2014
Samþykkt til birtingar 16. janúar 2015
Rúnar Unnþórsson, Guðmundur V. Oddsson
Iðnaðarverkfræði­, vélaverkfræði­ og tölvunarfræðideild,
Háskóla Íslands, Hjarðarhagi 2­6. 107 Reykjavík.
Inngangur
Það hefur lengi verið talið að fleiri verkefni, og þar af leiðandi meira verk-
efnaálag, hafi jákvæð áhrif á námsárangur nemenda. Þetta á jafnt við um
höfunda þessarar greinar sem og marga aðra sem koma að kennslu.
Almenna ályktunin er að meira sé betra. Höfundar fóru þó að efast um
þessa ályktun og ákváðu að minnka verkefnaálag í einu ákveðnu námskeiði
til að athuga hvort almenna ályktunin stæðist. Þessi grein lítur á 10 ára
sögu kennslu námskeiðs í verkfræði, greinir gögn sem safnað var um nám-
skeiðið, setur upp og sannreynir tilgátur um samhengi milli vinnuálags,
einkunna og ánægju nemenda. Höfundar nálgast þess rannsókn ekki
ósvipað og nálgun þeirra Bham et al. (2011) um kennslu á landfræði­
leg upplýsingakerfi þar sem þeir nota Tukey HSD til að staðfesta hvort
mismunandi kennslunálganir hafi jákvæð áhrif á einkunn nemenda.
Fyrirmynd að þessari rannsókn er vinna Ozaktas (2013) sem skoðaði
þróun kennslu í siðfræði fyrir verkfræðinga yfir 16 ára tímabil. Hér eru gögn
úr einu námskeiði skoðuð og greind. Gögnin spanna rúmlega áratug þar
sem smávægilegar breytingar voru gerðar með það að marki að bæta
árangur nemenda.
Örfáar rannsóknir hafa verið birtar um samhengi vinnuálags, einkunna
og ánægju nemenda. Hins vegar er heilmikið til af greinum þar sem sam-
band tveggja af þessum þremur þáttum er skoðað. Leit var framkvæmd á
vef Thomson Reuters sem nefnist Web of Science að greinum sem tengja
þessa þrjá þætti. Leitarvélin á Web of Science leitar í ISI gagnagrunninum
sem – Thomson Reuters heldur úti og – hefur sérstaka stöðu í vísindasam-
félaginu. Leitað var að greinum með eftirfarandi leitarskilyrðum:
TS = (Student* NEAR Workload*NEAR (perc* OR asses* OR meas­
ur* OR eval*)) AND SU=( “EDUCATION SCIENTIFIC DISCIPLINES”
OR “EDUCATION EDUCATIONAL RESEARCH” )
Leitin skilaði 183 niðurstöðum (16. desember 2014). Leitin var
þrengd enn frekar með því að bæta TI=(workload*) við leitarskilyrðin
og fækkaði þá niðurstöðunum niður í 22 greinar. Titlar og ágrip
þessarra greina voru lesnar og kom í ljós að einungis mjög fáar grein-
anna fjölluðu um sambærilegt efni og þessi grein. Ein greinin sýndi fram á
að tíminn sem nemendur eyða í nám er ekki í samhengi við góðar einkunn-
ir (van den Hurk et al., 1998). Peters et al. (2002) fundu ekkert samhengi
The purpose of this study was to evaluate whether the general assumption
of ‘more is better’ is valid for the relation between workload and the
final results, i.e. grades and satisfaction. Only the workload related to
assignments was estimated as the other workload did not change. The
workload was estimated by measuring the time it took the lecturer to solve
the homework assignments and the student satisfaction was estimated by
using results from annual student ratings made each year. The grades
used were from the final exams only, not the final course grade. The
results reveal that there are no relations between the workload, final exam
grade and satisfaction, when compared two by two (workload vs. grade,
workload vs. satisfaction and grade vs. satisfaction).
Keywords: Workload, Grades, Student ratings
milli heimaverkefna og einkunna. Þetta styður rannsókn Kember et al.
(1995) sem komust að því að góðar einkunnir fást ekki með því að verja
miklum tíma í nám. Ein grein sýndi fram á veikt samhengi milli lestrartíma
og góðs námsárangurs (Blue et al., 1996). Grein Remedios and Lieberman
(2008) fjallar um hvort ánægjumat nemenda sé marktækur kvarði fyrir
gæði kennslu en þeir söfnuðu líka upplýsingum um einkunnir og vinnuálag.
Þeir komust m.a. að því að vinnuálag og einkunn hafa lítil áhrif á mat nem-
enda. Það ber einnig að taka fram að flestir eru sammála um að vinnuálag
sem tímamat og upplifað vinnuálag er ekki það sama (Kember, 2004). Við
heimildaleit fundust ekki greinar sem skoða samband verkefnaálags,
ánægju nemenda og einkunna í námskeiðum í verkfræði eða náttúruvís-
indum. Markmið þessarar rannsóknar er að kanna þetta samhengi og
svara eftirfarandi rannsóknarspurningum:
1. Er samhengi milli verkefnaálags og prófseinkunnar?
2. Er samhengi milli verkefnaálags og ánægju
nemenda?
Aðferðafræði
Rannsóknin er byggð á fyrsta árs námskeiðinu „Tölvuteikning og fram­
setning“ sem kennt er við véla­ og iðnaðarverkfræði við Háskóla
Íslands. Á hverju ári sitja á bilinu 70 og 90 námskeiðið – flestir nem­
endanna eru á öðru misseri í BS námi sínu. Rannsóknin nær yfir 10 ár
og samanlagt úrtak er 827 nemendur. Námskeiðið er 6 ECTS, er haldið
hvert vor og er kennt á íslensku. Námskeiðið kynnir grunnhugtök og
aðferðir við gerð verkfræðilegra teikninga og framsetningu á tæknilegum
upplýsingum. Í hverri viku voru haldnir tveir fyrirlestrar (80 mín) og tveir
tölvuverstímar (80 mín). Vikulega unnu nemendur heimaverkefni sem skil-
að var útprentuðum. Nemendur gátu valið um að vinna verkefnin sem
einstaklingsverkefni eða hópverkefni í litlum hópi (2 til 3 nemendur).
Verkefni voru metin til einkunnar af aðstoðakennurum og skilað tilbaka í
tölvuverstíma þegar unnið var að næstu verkefnaskilum. Öll 10 árin sem
rannsóknin nær yfir var námskeiðinu haldið óbreyttu. Sami fyrirlesari sá
um fyrirlestrana, skipulag námskeiðsins var haldið óbreyttu, markmiðum
námskeiðsins haldið óbreyttum og kennslubókin (á ensku) var einnig sú
sama. Skipt var þrisvar um aðstoðarkennara á tímabilinu og komu þeir úr
röðum fyrrverandi nemenda. Á hverju ári höfðu nemendur aðgang að