Morgunblaðið - 19.09.2022, Blaðsíða 10

10 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ MÁNUDAGUR 19. SEPTEMBER 2022
Stífluþjónusta
Íslenska gámafélagsins
Íslenska gámafélagið býður upp á stífluþjónustu fyrir
einstaklinga og fyrirtæki.
Losun fitu-, sand-og olíuskilja, hreinsun niðurfalla og stíflulosun.
www.gamafelagid.is sími: 577 5757
Sigurður Bogi Sævarsson
sbs@mbl.is
„Ég varð að skrá þessar sögur,“
segir Þórir Guðmundsson frétta-
maður og nú starfsmaður fjöl-
þjóðaliðs Atlantshafsbandalagsins í
Eistlandi. Nýlega er komin út bókin
Í návígi við fólkið á jörðinni þar
sem Þórir segir frá fólki í óvenju-
legum aðstæðum sem hann hefur
kynnst á ferðum sínum víða um
veröldina.
„Mín von er að Íslendingar,
sem velta oft fyrir sér atburðum
sem gerast í öðrum löndum, fái í
gegnum þetta fólk innsýn í líf þess
og aðstæður sem fæst ekki með því
að fylgjast með almennum fjöl-
miðlum,“ segir Þórir sem í áratugi
hefur sitt á hvað verið fréttamaður
og sinnt hjálpar- og mannúðar-
störfum, meðal annars fyrir Rauða
krossinn.
„Ég hef í báðum hlutverkum
haft þau einstöku forréttindi að
tala við og kynnast fólki á alveg
sérstakan hátt. Það hefur boðið
mér inn á heimili sín. Það hefur tal-
að við mig um sársauka, þrár og
vonir, viljað koma sögu sinni á
framfæri, gripið feginshendi að
ræða við útlending með minnisbók
og penna. Slíkt gefur manni smám
saman skilning og samhengi.“
Áhugi á fólki og
kringumstæðum
Í formála segist Þórir hallast
helst að því að mannsandinn sé allt-
af samur í raun, óháð landamærum.
Þetta sé þrá fólks eftir einhverju
meira en er, von um að bæta líf sitt
og sinna, leitin að lífsfyllingu. Þessi
andi komi fram með ýmsum hætti
hjá ólíku fólki eins og segir frá í
bókinni, svo sem í Afganistan, Víet-
nam, Indlandi, Malaví, Líbíu, Ísrael,
Palestínu, Armeníu og Úsbekistan.
Sögur þessa fólks séu sér hug-
stæðar, fylgi sér og móti.
„Allt þetta fólk á sameiginlegt
að vera eftirminnilegt og sumt
miklu meira en það,“ segir Þórir
sem telur merkilegt hvað störf við
fjölmiðlun og mannúðaraðstoð
kallist sterkt á. Bæði störfin kalla á
forvitni, ástríðu fyrir því að skilja
það sem kann að vera framandi, og
áhuga á bæði fólki og kringum-
stæðum. Sjálfur hafi hann alltaf
verið áfram um að vita og þekkja
hvaða undirliggjandi straumar
móta mannlífið og alla framvindu
þess.
Miðlalæsi er mikilvægt
Þórir minnist þess að þegar
hann fór fyrst að sinna hjálp-
arstarfi hafi hann verið beðinn um
að skrifa kafla í árbók Alþjóða
Rauða krossins um flóð í Kína og
hvort loftslagsbreytingar hefðu
áhrif á þau.
„Þetta var 1996 og mér fannst
á þessum tíma langsótt að tengja
saman flóð og loftslagsbreytingar.
En ég viðaði að mér gögnum og tal-
aði við fólk. Sannfærðist brátt um
að jú, það gæti bara vel verið að
hlýnun jarðar hefði sitt að segja um
hvað flóð voru að verða tíð og um-
fangsmikil. Þarna kom sér vel að
hafa reynslu úr fréttamennsku, og
reyndar akademíunni, bæði við að
viða að sér gögnum og vinna úr
þeim og jafnframt koma þeim á
framfæri á skýran og aðgengileg-
an hátt,“ segir Þórir.
Oft er sagt, sem kannski
hljómar sem klisja, að sannleik-
urinn falli fljótt í stríði. Því er sagt
að fréttum, til dæmis af styrjöldum,
beri að taka með fyrirvara, rétt
eins og Þórir tekur undir. Í dag fái
fólk mikið af sínum upplýsingum
og fréttum í gegnum samfélags-
miðla og spjallþræði – og uppruni
þeirra upplýsinga geti verið afar
mismunandi.
„Áður lásu menn Morgun-
blaðið og hlustuðu á Ríkisútvarpið
til að vita nokkurn veginn hvað
væri að gerast í heiminum. Nú er
upplýsingaflóðið svo mikið og úr
svo mörgum áttum að það er bráð-
nauðsynlegt að koma sér upp leið-
um til að greina hverju beri að taka
mark á og hverju ekki. Ég er sann-
færður um að eitt af stóru verkefn-
breska blaðsins Guardian, að lík-
legt væri að órói ykist víða um
heim vegna verðbólgu, hækkunar
orkuverðs og áhrifa loftslags-
breytinga á uppskeru. Ástandinu
er líkt við púðurtunnur og mest er
hættan sögð vera í Evrópuríkjum.
Spásögn þessi segir Þórir að geti
reynst rétt, nema hvað Evrópu-
búar hafi sameinast gegn innrás
Rússa í Úkraínu. Við þeirri ein-
ingu, sem hefur myndast, hafi Pút-
ín ekki búist.
Vanmeta ekki samhug
„Fólki hefur ofboðið þessi
ömurlegi stríðsrekstur. Ég held að
miklu fleiri en greinendur ætla séu
reiðubúnir að ganga í gegnum
tímabundnar þrengingar, ef það er
það sem þarf. Þetta á auðvitað eft-
ir að koma í ljós þegar veturinn
gengur í garð en við skulum ekki
vanmeta samhug almennings með
Úkraínumönnum. Ég finn þetta
mjög þar sem ég starfa núna, í
Eistlandi,“ segir Þórir Guðmunds-
son, sem ytra sinnir verkefnum á
vegum utanríkisráðuneytisins og
Atlantshafsbandalagsins við borg-
araleg störf á sviði upplýsinga-
miðlunar.
unum í menntun upprennandi kyn-
slóða sé að örva miðlalæsi. Það á
við bæði í stríði og friði – og á þess-
um spennu- og óvissutímum sem
mynda grátt svæði þarna á milli og
við búum nú við.“
Nýlega sagði í fréttum á Ís-
landi, sem voru byggðar á frásögn
Þórir Guðmundsson á vettvangi frétta og hjálparstarfs í nýrri bók sinni, Í návígi við fólkið á jörðinni
AFP
Veröld Sögusviðið í frásögnum Þóris er m.a. Indland; heimur ótrúlegra andstæðna og fjölbreytni í mannlífi.
Mannsandinn
er alltaf samur
Höfundur Merkilegt hve störf við fjölmiðlun og mannúðaraðstoð kallast
sterkt á, segir Þórir Guðmundsson, hér með bókina sem var að koma út.
„Þetta var mjög skemmtilegt, en
þetta voru fyrstu leikirnir okkar
frá því að heimsfaraldurinn byrj-
aði,“ segir Birnir Orri Pétursson,
forseti Rugbyfélags Reykjavíkur,
en félagið atti kappi við sjóliða af
breska herskipinu HMS Enterprise
á gervigrasinu við KR-heimilið í
gærkvöldi.
Léku liðin tvo leiki og skiptust
þau á að sigra. Birnir Orri segir að
Rugbyfélag Reykjavíkur hafi áður
keppt við sjóliða af herskipum sem
hingað hafi komið. Hefur félagið
m.a. keppt við franska, kanadíska
og breska sjóliða. „Sendiráð þess-
ara ríkja vita af okkur og láta þá
áhafnirnar vita ef áhugi er á því að
keppa,“ segir Birnir Orri.
„Þetta var góð reynsla og vin-
áttan í fyrirrúmi. Bæði liðin tefldu
fram nýjum leikmönnum sem fengu
að kynnast íþróttinni,“ segir Birnir.
Þá hafi veðrið einnig spilað inn í,
en það rigndi hressilega meðan
leikirnir fóru fram. „En það gerir
hlutina bara skemmtilegri,“ segir
Birnir Orri. sgs@mbl.is
Hressilegt Rugby
í rigningunni
Morgunblaðið/Óttar Geirsson
Rugby Leikirnir einkenndust af mikilli vináttu, þótt yfirbragð íþróttarinnar
gefi eflaust annað til kynna. Skiptust liðin á að sigra.