AVS. Arkitektúr verktækni skipulag - 01.06.2003, Blaðsíða 19

hvaða hætti hín
eldri hverfi Reykja-
víkur ættu að þró-
ast í framtíðinni frá
því að umræðan
um verndun
byggðar varð
nokkuð almenn á
áttunda áratug
tuttugustu aldar.
Allt frá því að engu
skyldi eira til kröfu
um mikla verndun.
Pendúllinn hefur
sveiflast til í gegn-
um tíðina, oft í takt
við sérhagsmuni
og tísku.
Það var því tíma-
bært að sett var á
fót Húsverndar-
nefnd Reykjavíkur
árið 1994. Hlut-
jákvæðan máta, þannig að sér-
kenni hins verndaða mannvirk-
is/svæðis sé þekkt og tekið sé til-
lit til þess. Hér eru sett fram tíu
atriði sem huga þarf að þegar
hannaðar eru breytingar og/eða
nýbyggingar á eldri svæðum, sem
samkvæmt þróunaráætlun mið-
borgar Reykjavíkur éru talin hafa
gildi til varðveislu. Þessi atriði eru í
raun nánari útlistun á ákvæðum í
almennum skilmálum sem eru
hluti þess deiliskipulags sem unn-
ið hefur verið að hin síðustu miss-
eri á miðborg Reykjavíkur. Þar er
kveðið á um það að vanda skuli til
hönnunar nýbygginga í miðborg
Reykjavíkur:
Bragagata 28. Tekur tillit til ríkjandi
stærðarhlutfalla svæðisins en er engu að síður
með yfirbragð síns tíma.
Hönnuðir: Magnús Skúlason arkitekt og
Gunnar St. Ólafsson verkfræðingur,1985.
Takes notíce of the existíng proportions of the
area but looks modern.
Design: Magnús Skúlason architect and
GunnarSt. Ólafsson, engíneer, 1985.
verk hennar var
fyrst og fremst að
setja fram tillögur sem stuðluðu að breytingum á Aðalskipulagi Reykja-
víkur þannig að með deiliskipulagi væri mögulegt að setja fram stefnu-
mörkun sem samrýmdist menningarlegum markmiðum húsverndar.
þannig myndi stefnumörkun varðandi húsvernd hvetja til upplýstrar
uppbyggingar eldri svæða. Skilningur á gerð og sérkennum þess sem
fyrir er, áður en hafist er handa við hönnun nýbygginga, er besta leiðin
til að skapa eitthvað sem styrkir umhverfið. Að taka tillit til samhengis
byggðar á ekki að leiða af sér stælingar á hinu gamla, heldur frjóan hug
sem bregst á jákvæðan máta við áhrifum inngrips inn í umhverfið, sem
aftur leiðir af sér góða byggingarlist. Óvönduð inngrip inn í eldri hverfi
eru of algeng. Byggingar geta sýnilega verið nútímalegar en engu að
síður gerðar með skilningi og af tillitssemi við söguna og umhverfið sem
þær eru settar í.
Niðurstöður Húsverndarnefndarinnar voru settar fram í þemahefti með
Aðalskipulagi Reykjavíkur 1996-2016, Húsvernd í Reykjavík. Þessar til-
lögur voru útfærðar nánar í þeim hluta þróunaráætlunar miðþorgar,
sem fjallar um verndun og uppbyggingu, og liggur sá kafli til grundvallar
við gerð deiliskipulags í miðborg Reykjavíkur. Með þeim og réttum
skilningi, tillitssemi og gegnsærri stjórnun er hægt að stuðla að æski-
legum breytingum á byggðinni án þess að þeir þættir sem taldir eru
hafa gildi til varðveislu glatist. Þannig eru eigendur og byggingaraðilar
hvattir til að líta á sögulega byggð sem grundvöll frjórra tækifæra frekar
en að hún sé íþyngjandi.
Það er sjaldnast tilgangur verndunar/friðunar húsa eða húsasamstæðna
að koma algerlega í veg fyrir breytingar, heldur að hafa stjórn á þeim á