Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar - 01.06.2000, Blaðsíða 19

Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar 2000
17
Kristinn jónasson bæjarstóri:
Mín fyrsta sjóferð
Hjá þeim sem fæðast og alast
upp í sjávarþorpi er sjórinn og allt
honum tengt mikill hluti af hinu
daglega lífi, eins var það með mig.
Afi minn Magnús Amlín og
frændi minn Matthías Guð-
mundsson vélsmiður á Þingeyri
ásamt fleirum áttu fiskverkun og
bát til ársins 1975, fylgdist ég
með þeirri starfsemi og stundum
fékk ég að vera með afa á vöru-
bílnum þegar hann var að landa
upp úr bátunum. Þess má geta að
síðasti báturinn sem þeir áttu var
systurskip Garðars II frá Olafsvík
og hét hann Fjölnir ÍS-177 voru
þeir bátar byggðir hjá Slippstöð-
inni á Akureyri árið 1974. Á
þessum árum var útgerðarmynstur
trillubáta á þann hátt að á vorin
voru bátarnir sjósettir og teknir
upp á haustin og fóru flestir
trillukarlarnir að beita á stóru
línubátunum. Gaman var að
fylgjast með trillukörlunum á vor-
in þegar þeir voru að byrja að
dytta að trillunum sínum, það var
eins og þeir tækjust allir á loft og
gengu greitt út á Odda þar sem
trillurnar voru geymdar. Mikil
vinna var að standsetja bátana þá
þurfti fyrst að skrapa, stundum að
svíða málninguna af með gasi,
suma þurfti að negla upp að hluta
og svo framvegis. Með þessu
fylgdumst við púkarnir og biðum
eftir stóra deginum þegar átti að
setja á flot, því þá fengum við að
fara með inn að bryggju. A fjöru
voru bátarnir dregnir eins langt og
hægt var niður í flæðamálið, þar
voru settar skorður undir þá svo
þeir færu ekki á hliðina. Síðan
fórum við um borð og biðum þess
að það flæddi undir og gat það
tekið drjúgan tíma. Þegar full-
flætt var undir bátinn og hann
nokkurn veginn laus var sett í
gang og reynt að bakka og oftast
gekk það vel og báturinn laus, því
næst var siglt inn að bryggju.
Einnig fylgdist maður með hvað
hver var að fiska, þar sem maður
var iðulega að veiða marhnút á
bryggjunni.
En um þetta ætlaði ég ekki að
fjalla heldur segja frá minni fyrstu
sjóferð á ísfisktogaranum Slétta-
nesi ÍS-808. Þannig var að ég
hafði einungis farið einn róður er
ég var stráklingur mér til skemmt-
unar með línubátnum Framnesi
sem var um 150 tonna bátur.
Skipstjóri á Framnesinu var hinn
kunni aflamaður Jón Andrésson
sem fórst með vélbátnum Mána
ÍS-54 í Janúar 1994. Þannig að
reynsla mfn af sjómennsku var
frekar bágborin en þó verð ég að
geta þess að ég og bróðir minn
Steinar höfðum átt skektu sem við
fengum gefna hjá afa, en hún
hafði verið lífbátur á einum báta
Kristinn Jónasson, bæjarstjóri Snæfells-
bæjar. Mynd: OrnJ.
hans. Bátnum gáfum við nafnið
Sæbjörg og var mikið stúss við
ressa útgerð okkar bræðra og
röfðu margir gaman af.
Stóra stundin
En aftur að fyrstu sjóferðinni á
Sléttanesinu árið 1983. A þessum
árum var erfitt að fá pláss fyrir
unga og reynslulausa stráka á tog-
ara. Eg eins og fleira ungt fólk
sem var í skóla leitaði allra leiða til
að hafa sem mestar sumartekjur
þannig að maður ætti fyrir skólan-
um og á þessum tíma gat viku túr
á togara gefið sömu laun eins og
mánaðar vinna í landi. Eg hafði
hringt í skipstjórann Vilhelm
Annasson og beðið hann um pláss
en hann sagt mér að erfitt væri að
komast að, einnig hafði ég farið
nokkrum sinnum niður á bryggju
þegar skipið kom að landi og tal-
að við hann. En svo kom að stóru
stundinni og var það túrinn fyrir
verslunarmannahelgina, því þá
vildu margir fara í frí sem eðlilegt
var. Mikið var að gera áður en
um borð var farið, því ég þurfti að
kaupa mér sjógalla og tilheyrandi
búnað og taka mig til að öðru
leyti. Eg var örlítið kvíðinn því ég
hafði í raun enga hugmynd um út
í hvað ég var að fara. Um borð
mætti ég með mitt hafurtask og
beið þess sem verða vildi. Það
fyrsta sem gert var þegar komið
var um borð var að fara upp í brú
og vita á hvorri vaktinni ég ætti að
vera og æxlaðist það þannig að ég
var settur á bátsmanns vaktina, en
henni stjórnaði Flalldór Sigurðs-
son sem átti eftir að reynast mér
vel þau sumur er ég var um borð á
Sléttanesinu. Það er rétt að geta
þess að skipstjóri í þessari ferð var
eins og áður hefur komið fram
Vilhelm Annasson frá Isafirði,
fyrsti stýrinraður var Kristján Ei-
ríksson ættaður frá Kópavogi og
annar stýrimaður var Guðmundur
Þ. Jóosson frá Bolungarvík nú
skipstjöri á Baldvini Þorsteínssyni
EA-IQ. Síðan var mér vísað í
þann klefa sem ég átti að sofa í.
Þar skipti ég strax um föt því báts-
mannsvaktin átti vaktina.
Settur í nálakörfuna
Þegar búið var að ganga frá end-
unum var ég sendur ásamt tveim
öðrum niður í lest til að taka nið-
ur ís, en hinir fóru að yfirfara
trollin. ísinn var allur framleidd-
ur um borð og því nauðsynlegt að
fara niður í lestina og gera klárt og
taka niður ís, þannig að hægt væri
að framleiða meiri ís og í raun var
það þannig, að passað var upp á
það að klefinn fylltist ekki í byrj-
un túrs því þá drápu ísvélarnar á
sér sem gat verið bagalegt ef
fiskaðist vel í byrjun túrs. Vinnan
í lestinni gekk vel en mig undraði
hvað menn hömuðust mikið við
ressa vinnu, en ég átti eftir að
tomast að því að þannig var um
alla vinnu um borð. Þegar búið
var að tæma klefann var farið upp
á deltk til hinna og farið að vinna