Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar - 01.06.2000, Qupperneq 43

Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar 2000
41
Fimmtíu ára sjómennska
Viðtal við Einar Kristjónsson á Garðari II
„Samstarf okkar Jóa Steins með
þennan bát sem við eigum núna
byrjaði fyrir þremur árum en þá
áttum við báðir trillur. Eg segi nú
eins og er að ég var orðinn dálítið
þreyttur á þessu trilluskarki árið
út og inn. Þá förum við í samein-
ingu að hugleiða það að létta á
okkur og kaupa netabát saman.
Það verður úr að við ákveðum að
slá þessu saman“ segir Einar.
„Þá fréttum við af því að Guð-
mundur Egilsson í Stykkishólmi
er að selja Gáskann sinn og við
kaupum hann af honum og byrj-
um að láta breyta honum strax,
þetta er árið 1997. Við róum hon-
um svo í eitt ár en okkur
fannst það ekki nógu hag-
stætt. Hann var ekki alveg
nógu stór og við vorum
mikið háðir veðri og það
þýðir ekki að fiska tveggja
nátta fisk í dag eins og
markaðsaðstæður eru“ segir
Einar.
Þá ákveða þeir að selja
Gáskann, sem hét Björn
Kristjánsson SH 165, en
hann var skírður eftir bróð-
ur Einars sem hann starfaði
lengi með í útgerð. Um
þetta leyti er þessi stálbátur
sem þeir eiga nú auglýstur til sölu
og þeir kaupa hann og þetta er
fínn bátur segir Einar og hann er
skipstjórinn og ætlunin er að vera
á þorskanetum allt árið.
Fæddur í Bug
Einar er fæddur í Bug árið 1936
og sonur hjónanna Kristjóns Jóns-
sonar og Jóhönnu Oktavíu Krist-
jánsdóttur. „Við vorum tíu systk-
inin og ég er sjötti í röðinni en
Siggi er elstur. Ég elst upp í Bug
og þar lékum við okkur systkinin
saman og ég sótti þá skóla inn í
Tungu. Eg hélt þá til á Völlum
hjá Ólafi bónda og gekk svo í
skólann á hverjum morgni því
ekki var okkur keyrt eins og nú er
gert víða“ segir Einar.
Foreldrar Einars áttu heima
fyrst í húsi fyrir neðan þjóðveginn
í Bug en þau byggðu síðan hús
fyrir ofan veginn seinna og fluttu
þangað. „Húsið sem við áttum
heima í fyrst var gamalt og lítið ca
50 fm. Eldhús, stofa og annað
herbergi sem pabbi og mamma
sváfu í. Við sváfum tíu krakkarnir
í stofunni þannig að það var oft
mikið fjör í hópnum“.
Flutt til Ólafsvíkur
Þegar Kristjón faðir Einars deyr
árið 1949 þá er Jóhanna komin
með stóran barnahóp og hún tek-
ur ákvörðun um að flytja til
Ólafsvíkur ári seinna. Flytur hún
vesturendann á Sandholti 10.
„Pabbi var bæði sjómaður og
bóndi. Hann réri og var með bú-
skap sem dugði fyrir að framfleyta
fjölskyldunni. Við krakkarnir vor-
um að hjálpa til við bústörfin og
dútla svona í kringum heimilið.
Ég sótti ekkert út í Ólafsvík. Það
var langt að fara og maður undi
sér bara heima“. Einar er á þrett-
ánda ári þegar pabbi hans deyr.
Jóhanna er elcki lengi í Sand-
holtinu með börnin sín en þá
hafði Sigurður, sonur hennar,
hinn kunni aflamaður, sem seinna
varð, keypt hús við Lindarholt
sem hentaði betur fyrir hana og
börnin en Siggi var þá farinn að
vinna fyrir sér á sjó.
„Þar bjó mamma lengi eða þar
til hún flutti í kjallarann heim til
Steina heitins og Jönu í Vallholt-
ið. Mamrna fór strax að vinna í
Frystihúsinu eftir að hún kom til
Ólafsvíkur til að vinna fyrir heim-
ilinu og vann þar alla tíð eða þar
til hún missti heilsuna. Hún flutt-
ist svo suður á DAS og lést þar
árið 1985 þá 85 ára gömu“.
Sjómennskan byrjar
Einar lýkur svo barnaskólanámi
hér í skólanum í Ólafsvík og þá
tók sjómennskan við því að það
var markmiðið að fara á sjóinn.
Einar byrjar sína sjómennsku 14
ára gamall með Guðna á
Haföldunni eða árið
1950. Hann vann aldrei í
landi og hefur ekki gert
svo að á þessu ári á hann
50 ára sjómannsafmæli
þannig að Einar er sjó-
mennskunni trúr.
„Ég man eins og það
hefði gerst í gær mína
fyrstu sjómennsku með
Guðna. Ég var aðeins 14
ára polli og nýbyrjaður á
sjó og við rérum á línu.
Þá gerðist atvik sem ég
gleymi aldrei. Við vorum
fimm í áhöfn og m.a. var Sumar-
liði bróðir Guðna afbragðs sjó-
maður eins og Guðni var líka.
Eitt kvöldið erum við að leggja
línuna í NA kalda út í Brún og
við stöndum aftur á við rennuna,
sem var einföld línurenna úr tré,
ég og Summi. Summi hélt á enda-
drekanum og var að láta færið
renna út. Þá heyri ég að hann
kallar allt í einu á mig: Segðu
honum að bakka. Ég lít við og sé
að hann þeytist aftur í rennu. Þá
sé ég að bugt af færinu hefur farið
utan um annan fótinn á Summa
og er að draga hann út.
Ég hleyp að stýrishúsinu til að
lcalla á Guðna og sé þá að rennan
hendist út í sjó og Summi með.
Ég öskra á hann að bakka.
Katrín Knutsen og Einar Kristjónsson, myndin er tekin árið 1965.