Fróðskaparrit - 01.01.1991, Blaðsíða 134

Fróðskaparrit - 01.01.1991, Blaðsíða 134
138 LEIKAR OG LÆRDAR »Disse (t.e. skitlig) Hjem har fuld Sympati fra ... specielt Lægers og Jordemødres Side; . . . en stadig Kilde til Ærgrelse for alle Læger og alle Jordemødre, som fuldt ud har Forstaaelsen af og er paa Højde med Nutidens Antiseptik.« (Dimmal. nr. 99) Hon skrivar um moralskt kall til starvið, sum áleggur teimum skyldur, ið ganga fram um egin áhugamál: »Jordemoderens Pligter som Menneske mod det an- det Menneske er mere omfattende og vidtrækkende end nogen juridisk Lov kan paalægge hende«. (Dimmal. nr. 82) Eins og læknar krevja at verða viðurkendir sum teir, ið best duga at taka sjúkraavgerð og viðgera sjúk, krevur H.H., at ljósmøður fáa myndugleika á sínum øki: »... hvor vi har mærket, at vore Patienter og deres Párørende har . . . søgt at lette vort Arbejde ved at lyde vore Ordrer og imødekomme vore Ønsker i Bar- selskvindens Interesse . . . (Dimmal. nr. 99) Hansina Hansen skrivar eisini nógv um rein- føri, ikki bert í ítøkiligari merking at skilja millum reint og skitið, men eisini í víðari merking. Hon fordømir strangliga drykki- skap og siðloysi: »Er det noget, vi Jordemødre afskyer, sá er det et usædeligt Levned; men Skæbnen føjer det altfor tit saadan, at Jordemødrenes Nærværelse paakræves i Slutningsakten af andres usædelige Liv .. . men Li- bertinerne fortsætter paa Jordemødrenes og andres Bekostning« (Dimmal. nr. 84). Hansina Hansen er ávirkað av tíðarinnar borgaraliga kvinnustríði fyri størri persóns- frælsi og politiskum frælsi, og tekur fram, hvussu torført tað er at sameina skyldur sum matmóðir við skyldur, sum fylgja við ljós- møðraarbeiðinum. Hon skrivar um, hvussu tungt tað mangan kann vera t.d. at fara heiman frá sjúkum børnum; hon nevnir dømi um, at hon hevur verið í torvi á náttar- tíð og mitt í øllum fingið boð um at koma til eigandi konu, og at tað í slíkum førum kann vera ringt at vera so nývaskað og rein, sum tað krevst. - Systrar og døtur við góðum hug at læra eiga ikki at verða forðaðar, tí ljósmóðirin sum ofta er ikki hevur ráð at hava arbeiðskonu. Hon setur ikki fram krav um forsyrgjara- løn, men sigur at tað er órímiligt, at hon má fáa av lønini hjá manninum fyri at kunna halda seg við mati og klæðum og til tað nógva klædnavask, sum starvið krevur. Harafturímóti skrivar hon ofta um, hvat »en fri Kvinde« má hava rætt at krevja av samfelagnum, og í tí sambandinum setur hon ljósmøður og kvinnur sum heild í ein og sama bólk. Tað sum tænir ljósmøðrum, tænir eisini øllum kvinnum, og at ljósmøður hava hótt við at fara frá, um ikki tær fáa tær sømdir, tær hava kravt, er sum frá líður eis- ini tað besta, tær kunnu gera fyri allar føð- andi kvinnur, tí ikki uttan skil fæst á arb- eiðs- og lønarkor teirra, kann roknast við at fáa »en Stab af legemlig og moralsk sunde Kvinder« til ljósmøðrastættina. - Hansina endar greinina við hesum orðum: »Efter ovenstaande Sammenligning ser det ud for os Jordemødre, som om færøske Kvinder og Børn ikke er nær saa meget værd som Dyrene paa Øerne.« (Dimmal. nr. 85) Her sipar hon til, at djóralækni júst var sett- ur og fekk 2000 kr. í ársløn + 2400 kr. í beinleiðis samsýningum. Sjálv er hon ongan- tíð komin upp á meira enn 700 kr. í inntøku, men tá ið hon dregur útreiðslur frá (arbeiðs- konuløn íroknað), roknar hon seg hava havt hall upp á 182 kr. Slíkur málburður fall ikki í góða jørð tá á døgum, og í Tingakrossi verður H.H. háandi umtalað sum ein »samfundskvinde«, og eyk-
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148

x

Fróðskaparrit

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Fróðskaparrit
https://timarit.is/publication/15

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.