Morgunblaðið - 17.11.1984, Blaðsíða 43

MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 17. NÓVEMBER 1984
43
Reykingar og fræðsla
Reykingamenn eru í minnihluta meöal þjódarinnar og dregið hefur úr reyk-
ingum unglinga.
Kcnnari skrifar:
Ég vil byrja á því að þakka J.E.
fyrir nokkuð góða grein í Velvak-
anda 13. nóv. síðastliðinn. Hinsvegar
vildi ég gera nokkrar athugasemdir
við greinina, aðallega til að leiðrétta
vissan misskilning hjá J.E. og öðrum
sem ekki hafa handbærar réttar
tölulegar upplýsingar um tíðni og
þróun reykinga. I greininni virðist
nefnilega örla á þeim misskilningi f
fyrsta lagi að reykingamenn séu í
meirihluta hér á landi og í öðru lagi
að reykingafræðsla í skólum hafi
ekki borið árangur.
Til vitnis um þessa túlkun mína á
grein J.E. eru m.a. eftirfarandi setn-
ingar: „Eins er þegar þau byrja að
vinna á nýjum stað. Þar reykja
venjulega flestir,“ og setningin:
„Þegar þið eruð komin í meirihluta,
verða þeir taldir skrítnir sem
reykja." Hinsvegar eru svo fullyrð-
ingar sem snúa að reykingafræðsl-
unni t.a.m. „Vita tilgangslaust er að
banna börnum og unglingum að
reykja (og drekka) og útmála fyrir
þeim hversu hættulegt það er. Reynsl-
an hefur sýnt að það ber engan árang-
ur. (Undirstrikun höfundar.)
Vissulega er það rétt hjá J.E. að
reykingamenn á Islandi eru mjög
margir (alltof margir), en sem betur
fer eru reykingamenn þó í talsverð-
um minnihluta. Það vi!l svo til að ég
er áskrifandi að tímaritinu Heil-
brigðismál og hef verið það um ára-
bil. í því tímariti eru birtar með
jöfnu millibili upplýsingar um reyk-
ingar og reykingavenjur manna og
hef ég minn fróðleik um þessi mál
þaðan. I 1. tölublaði 1984 er birt
könnun sem Hagvangur gerði fyrir
Krabbameinsfélag Reykjavíkur á
reykingavenjum Islendinga 18 ára
og eldri í apríl ’84. Samkvæmt könn-
uninni reykja um 41 % fslendinga. Eft-
ir kynjum skiptist það þannig, að
42% karla reyktu og 41% kvenna.
Samkvæmt síðustu könnun þar áður
reyktu 45% karla en 39% kvenna.
Því virðist sem nokkuð hafi dregið
úr reykingum meðal karla en þær að
sama skapi aukist hjá konum. Einn-
ig kom i ljós að nær þriðjungur
þeirra sem einhvern tima höfðu
reykt voru hættir. Það er því ljóst að
reykingamenn eru sem betur fer í
minnihluta meðal þjóðarinnar.
Hvað varðar árangur af reyk-
ingafræðslu í skólum er best að láta
tölurnar tala sínu máli. Meðfylgj-
andi súlurit sem birt var í blaðinu
Takmark, 23. tölublaði, segir sina
sögu.
Eins og fram kemur á töflunni
hefur dregið mjög úr reykingum í
öilum þeim aldurshópum sem taflan
nær yfir, síðan fyrsta könnunin var
gerð 1974. En það var einmitt skóla-
árið ’75—’76 sem farið var af stað
með öfluga fræðslu i grunnskólum.
Ég vil að endingu gera orð Ásgeirs
R. Helgasonar, starfsmanns
Krabbameinsfélags Reykjavíkur, að
mínum, en hann lét eftirfarandi orð
falla um reykingafræðsluna í viðtali
í DV 3. nóv. síðastliðinn: „I mínum
huga er gildi fræðslunnar tvíþætt. 1
fyrsta lagi er það siðferðileg skylda
samfélagsins að upplýsa fólk, sér-
staklega börn og unglinga um hvaða
áhættu þau taka með því að reykja,
eða stunda annað atferli sem er
skaðlegt fyrir líkamann. Hvort það
dregur úr reykingum er síðan alger-
lega óskyld spurning. Hins vegar
hafa kannanir bent til að mjög hafi
dregið úr reykingum síðan þessi
fræðsla fór í gang fyrir nokkrum ár-
um. Ég tel það einnig næsta víst að
fræðslan sitji í mönnum hvort sem
þeir byrja reykingar þrátt fyrir
hana eða ekki og liggi því til grund-
vallar að menn taka þá ákvörðun að
hætta að reykja seinna á ævinni.“
Samanburður i reykingum 12—16 ira grunnskólanemenda í Reykjavík,
samkvæmt könnunum Borgarlæknisembættisins 1974, 1978 og 1982.
Þakkað fyrir
sjónvarpsþátt
Anna Snorradóttir skrifar:
Mig langar til að þakka fyrir
ágætan þátt í sjónvarpinu á dög-
unum, en hann fjallaði um
manneldismál. Þetta var bæði
fróðlegur og vel unninn þáttur
og ángæjulegt að hlusta á þessar
glæsilegu og vel menntuðu ungu
konur, þær Laufeyju Stein-
grímsdóttur og Öldu Möller. Það
ber líka að þakka fyrir, að þátt-
urinn var vel tímasettur, en á
því er oft mikill misbrestur í
sjónvarpinu og undirrituð hefir
víst æði oft skammast út af því
atriði á umliðnum árum.
Skemmst er að minnast stór-
kostlegs meistaraverks eftir
William Shakespeare þar sem
Laurence Olivier vann einn sinn
mesta leiksigur að því er fróðir
menn telja, en til þess að njóta
þessarar kvikmyndar urðu menn
að vaka fram undir klukkan tvö
að nóttu! Hvenær skyldu bless-
aðir karlarnir okkar í sjónvarp-
inu læra að bjóða okkur í leikhús
á leikhústíma, þegar svona
hvalreki berst að landi eins og
leikrit eftir skáljöfurinn mikla,
William Shakespeare?
Anna Snorradóttir er ángægð með
Sítt Laufeyjar Steingrímsdóttur og
Idu Möller í sjónvarpinu. Hún er
einnig ánægð með góðar myndir
eins og Lé konung eftir Shakespe-
are, en í þeirri mynd fór Laurence
Olivier á kostum aðalhlutverkinu. Á
þessari mynd má sjá leikarann í ger-
vi nastistans Kudolfs Hess, en hon-
um þykir ekki takast síður upp í því
sem konungur.
Burt með
úthlutunar-
nefnd
Jóhann G. Guðjónsson skrifar:
Tvö af dekurbörnum þjónustu-
leysis og einokunar hafa nýlega
ruðst fram á ritvöllinn í skjóli
nafnleyndar, og ráðist að Bifreiða-
stöð Steindórs og starfsmönnum
hennar, jafnframt því sem þeir
hafa haldið uppi vörnum fyrir hina
úreltu skipan á akstri leigubíla í
Reykjavík.
Greinahöfundar hafa forðast að
nefna það, að sendibílar og leigubíl-
ar aka eftir sömu lögum, en sitt
hvorri skipaninni. Skilyrði fyrir
akstri sendibíla er að hafa af-
greiðsluleyfi á bifreiðastöð, og ræð-
ur hver stöð því hverjir fá af-
greiðsluleyfi (þ.e.a.s. þörfin hverju
sinni ræður), þjónusta sendibíla er
almennt rómuð af neytendum.
Væri sama skipan höfð á leigubíl-
um, þá þyrfti enga spillta úthlutun-
arnefnd úti í bæ, og þjónusta leigu-
bíla mundi stórbatna. Úthlutunar-
nefnd atvinnuleyfa er timaskekkja,
og virðist hún hafa það fyrir megin-
reglu að úthluta á skjön við þær
starfsreglur sem henni eru settar
skv. reglugerð, enda býður öll slík
einokun upp á svindl og svínari og
er tímaskekkja í nútímaþjóðfélagi.
Frá Fjölbrautarskólanum viö Ármúla
Innritun nemenda á vorönn 1985, fer fram á
skrifstofu skólans frá kl. 9—15 alla virka daga og
lýkur föstudaginn 23. nóvember.
Viö skólann eru eftirtaldar námsbrautir: Heilsu-
gæslubraut, íþróttabraut, málabraut, náttúru-
fræðibraut, uppeldisbraut, viöskiptabraut og sam-
félagsbraut.
Skólameistari.
VtSA
HIS6&6N&H0LL1N
BlLDSHÖFÐA 20 - 110 REYKJAVlK * 91-61199 og 81410
Heimili:__________________________________________________
Póstnúmer:___________________ Borg/Land:__________________
Skráning fer fram í skólanum. Hringiö í síma 05-625088, eöa
fylliö út miöan hér aö neöan og fáiö sendan bæklinginn
„Information om Landmálningsteknikeruddannelsen". Kennsla
hefst 7. janúar 1985.
Horsens Tekniske Skole
Slotsgade 11 — 8700 Horsens,
Danmark.
Sendíð mér bæklinginn „Information om Landemálnings-
teknikeruddanelsen“.
Nafn:_____________________________________________
Lærið
LANDMÆLINGAR