Morgunblaðið - 18.08.1998, Síða 17
18 ÞRIÐJUDAGUR 18. ÁGÚST 1998
VIÐSKIPTI
MORGUNBLAÐIÐ
/
Verðbréfaþing Islands
Viðskipti aldrei meiri
VIÐSKIPTI á Verðbréfaþingi ís-
lands í gær námu 2.200 m.kr. og
eru viðskipti ársins þar með orðin
meiri en á öllu árinu 1997 sem þó
var metár. Viðskipti ársins nema
nú um 189,4 milljörðum króna en
voru rúmir 188,9 milljarðar króna
árið 1997. Á hlutabréfamarkaði
námu viðskipti í gær 77 m.kr., mest
með bréf Islandsbanka, 23 milljón-
ir króna, Eimskipafélagsins, 13
milljónir, og Opinna kerfa, 8 m.kr.
Úrvalsvísitala Aðallista lækkaði í
gær um 0,39%.
Stefán Halldórsson, fram-
kvæmdastjóri Verðbréfaþings, seg-
ir að ef tekið er mið af sambærileg-
um löndum sem þegar hafa gengið í
gegnum þessa þróun, þá sé ljóst að
markaðurinn hér á landi eigi eftir
að stækka enn frekar á næstu ár-
um: „Öflun og ráðstöfun fjármuna,
sem áður var að mestu leyti í hönd-
um banka og hefðbundinna lána-
stofnana hér á landi, hefur verið að
færast yfir á hendur markaðarins.
Nú líta menn á það sem eðlilegan
og sjálfsagðan hlut að fjármagna
vöxt í atvinnustarfsemi með hluta-
fjárútboðum og hið sama getur allt
eins átt við með öflun lánsfjár þar
sem menn fara í skuldabréfaútboð í
stað þess að taka lánin beint í bönk-
um eða lánastofnunum. Annað
veigamikið atriði er að þeir aðilar
sem safna fjármunum almennings
með skipulögðum hætti, s.s. lífeyr-
issjóðir, tryggingafélög og verð-
bréfasjóðir, búa nú við breyttar
reglur sem stýra þeim í æ ríkari
mæli inná fjármagnsmarkað miðað
við það sem áður var.“
Stefán segir einnig ljóst að und-
anfarin misseri og ekki hvað síst á
þessu ári hafi sést vaxtabreytingar
á skuldabréfamarkaði sem hafa átt
sinn þátt í auknum viðskiptum.
Aukin hreyfing fjármagns
og fjölda skráðra aðila
Hann bendir á að markaðurinn
sýni mun meiri viðbrögð við frétt-
um en áður. Það skili sér í aukinni
hreyfingu sem mælist sem velta
hjá Verðbréfaþingi: „Við eram að
ganga í gegnum þetta ferli talsvert
síðar en mörg nágrannalönd okkar
og í samanburði við þær þjóðir er
ljóst að við eigum eftir að sjá þenn-
an markað vaxa enn frekar á
næstu árum, bæði hvað varðar
hreyfingar fjármagns sem og
fjölda skráðra aðila á VÞÍ.“
S
„Svindlreikningar“ halda áfram að berast til Islands
Varað við reikningum
frá svissnesku fyrirtæki
KAUPMANNASAMTÖKIN vara
menn við svissnesku fyrirtæki,
IT&T, en það hefur sent fyrirtækj-
um víða í Evrópu reikning fyrir
skráningu í faxnúmeraskrá án þess
að beðið hafi verið um slíka þjón-
ustu. Ekki er þó vitað til þess að ís-
lenskt fyrirtæki hafi bitið á agnið.
Reglulega berst póstur til fyrir-
tækja hérlendis þar sem reynt er
með skipulegum hætti að svíkja út
úr þeim fé eða blekkja þau til að
undirrita bréf, oft beiðni um skrán-
ingu í þjónustuskrá, sem hafa fjár-
skuldbindingar í fór með sér. Þá
tíðkast það einnig að fyrirtæki fá
reikninga fyrir þjónustu sem aldrei
hefur verið innt af hendi eða óskað
eftir.
Þekktustu dæmin af slíku svindli
eru líklega bréfasendingar frá Ní-
geríu og fleiri Afríkuríkjum en þá
er viðtakanda oft lofað gulli og
grænum skógum fyrir að leyfa af-
not af bankareikningum sínum íyr-
ir peningaþvætti. Oftast er óskað
eftir því að viðtakandinn sendi
upplýsingar um bankareikning
sinn og jafnvel undimtuð blöð með
bréfhaus fyrirtækisins en óútíyllt
að öðra leyti. Á móti er honum boð-
in ákveðin þóknun fyrir ómakið, oft
upp á tugi eða hundrað milljóna
króna. Talið er að hinir óþekktu
„pennavinir" ætli sér í raun að nota
blöðin og upplýsingamar til að
svíkja fé af umræddum banka-
reikningum og koma fyrirtækjum í
fjárskuldbindingar. Erlendis era
mörg dæmi um að einstaklingar og
fyrirtæki hafi tapað fé á slíkum við-
skiptum og hérlendis a.m.k. eitt
dæmi.
Svindlarar útsmognari
en áður
Á undanfömum árum virðast
sendendur slíkra bréfa vera orðnir
útsmognari en áður og það færist í
aukana að þeir stíli þau ekki ein-
ungis á fyrirtækin, heldur nafn-
greinda menn innan þeirra. Slíkir
reikningar vekja oft meira traust
en ónafngreindir og líta fremur
þannig út að einhver ákveðinn
maður innan fyrirtækisins hafi
beðið um þjónustuna sem verið er
að rakka fyrir. Ef hinn nafngreindi
er í sumarfríi, era þar að auki h'kur
á að samstarfsmenn taki við reikn-
ingnum og borgi hann í góðri trú.
Sigurður Jónsson, framkvæmda-
stjóri Kaupmannasamtakanna,
segir veralega hafa kveðið að því
að undanfömu að svissneskt fyrir-
tæki, IT&T, sendi fyrirtækjum
reikning fyrir skráningu í faxnúm-
eraskrá og hljóðar hann upp á
4.600 danskar krónur eða 48 þús-
und íslenskar krónur. Segir Sig-
urður að treyst sé á að stjórnendur
séu í fríi og að afieysingafólk greiði
reikninginn.
Geta komið hvaðan sem er
„Þarna er um svindl að ræða og
er fyllsta ástæða er til að hvetja
fólk í viðskiptalífínu til að vera á
varðbergi gagnvart slíku. Bréfum
frá þessum svissneska aðila hefur
rignt yfir dönsk fyrirtæki að und-
anförnu og fer danska rannsókn-
arlögreglan nú með rannsókn
málsins. Lengi vel komu slík bréf
nær eingöngu frá Nígeríu eða öðr-
um Afríkulöndum en nú er greini-
legt að þau geta komið hvaðan
sem er.“
Varað er við IT&T í nýjasta
fréttabréfi Kaupmannasamtak-
anna. Sigurður segir að honum sé
kunnugt um að einhver íslensk fyr-
irtæki hafi fengið svindlbréf frá
fyrirtækinu en honum sé ekki
kunnugt um að neitt þeirra hafi lát-
ið blekkjast.
STÁLSMIÐJAN h1 Úr árshlutareikningi 30. júní 1998 F.
Rekstrarreikningur Miiijónir króna 1998 1997 Breyting
Rekstrartekjur Rekstrargjöld 373.3 322.4 353.2 276.3 +5,7% +16,7%
Hagnaður fyrir afskr. og fjármagnsliði Afskriftir Fjármagnsliðir 50,9 -12,6 -6,9 76,9 -9,0 -6,6 -33,8% +39,7% +4,7%
Hagnaður af reglulegri starfsemi Tekju- og eignaskattar Aðrar tekjur og gjöld Áhrif dóttur- og hlutdeildarfélaqa 31,4 -0,8 -0,3 0 61,3 -0,5 1,1 0 -48,7% +59,3% 0
Hagnaður tímabilsins 30.4 61,9 -50,9%
Efnahagsreikningur 30. júní 1998 1997 Breyting
I Eignir: | Milljónir króna
Fastafjármunir 282,3 241,4 +16,9%
Veltufjármunir 281,7 209,9 +34,2%
Eignir samtals 563,9 451,4 +24,9%
| Skuidir og eigið fé:\ Eigið fé 229,5 165,7 +38,5%
Langtímaskuldir 120,8 117,0 +3,2%
Skammtímaskuldir 213,6 168,7 +26,6%
Skuldir og eigið fé samtals 563,9 451,4 +24,9%
Sjóðstreymi og kennitölur 1998 1997 Breyting
Veltufé frá rekstri Milljónir króna 42,4 71,3 -40,6%
Eiginfjárhlutfall 40,7% 36,7%
Veltufjárhlutfall 1,32 1,24
30 milljóna króna hagnaður Stálsmiðjunnar
Góð verkefna-
staða félagsins
HEILDARVELTA Stálsmiðjunn-
ar hf., fyi’stu sex mánuði ársins
nam 373,4 m.kr. samanborið við
353,2 m.kr. veltu á sama tíma í
fyrra. Veltuaukning er 5,7%.
Hagnaður félagsins nam 30,4 m.kr.
fyrir skatta sem er 8,3% af tekjum,
samanborið við 61,9 m.kr. hagnað
fyrstu sex mánuði ársins 1997.
Eigið fé Stálsmiðjunnar hinn 30.
júní sl. nam 230 m.kr. en var 166
m.kr á sama tíma á síðasta ári.
Eiginfjárhlutfall var 40,7% saman-
borið við 36,7%, veltufé frá rekstri
nam 42 m.kr. en var 71 milljón og
veltufjárhlutfall var 1,32 saman-
borið við 1,24 á sama tíma í fyrra.
I árshlutareikningi Stálsmiðj-
unnar er ekki tekið tillit til afkomu
Stálverktaks hf. sem er dótturfé-
lag Stálsmiðjunnar (68% Stál-
smiðjan hf. 32% Normi ehf.),
Landssmiðjunnar hf. né Lyftis hf.
sem era hlutdeildarfélög.
Ágúst Einarsson forstjóri sagð-
ist í samtali við Morgunblaðið vera
sáttur við afkomuna á fyrri hluta
ársins:
„Niðurstaðan er reyndar nokk-
uð slakari en við gerðum ráð fyrir
sem skýrist fyrst og fremst af því
að starfsemin lá að mestu leyti
niðri í júní sökum þess að skipta
þurfti um vír í báðum dráttar-
brautunum. Engu að síður er fyr-
irtækið að skila yfir 8% hagnaði af
tekjum sem er í mínum huga
mjög viðunandi árangur. Við ger-
um ráð fyrir að hagnaður á síðari
hluta ársins verði svipaður og á
þeim fyrri. Verkefnastaðan er góð
og útlitið fram yfir aldamót já-
kvætt. Verkefnum félagsins við
Grundartanga mun t.a.m. ljúka í
haust auk þess sem við gerum ráð
fyrir að vinnu við Sultartanga-
virkjun verði lokið í upphafí árs-
ins 2000.“