Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Árgangur

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1992, Blaðsíða 4

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1992, Blaðsíða 4
8 ÁRBÓK FORNLEIFAFÉLAGSINS er ferfættur vargur eða dýr, með stórum klóm og gapanda gini. Þetta dýr hefir stóran og lángan hala með stórum lagði á endanum. A nr. 189 eru lík dýr, með hinum sömu einkennilegu lángrákum á háls- inum. [Hér á Sigurður við silfurpör með skildi á millum kringlóttum.] All- ar rósirnar eru í heiðínglegum býsönskum stíl, sem helzt sést af blöðunum og blómum, en skurðurinn á þessari stoð virðist að hafa það úr heiðna andanum, að víða þar, sem hafa átt að verða blöð eða blóm, hafa óvart læðzt inn drekasporðar í staðinn fyrir blöð og blóm, af gömlum vana. Það, að tómar rósir eru í tveimur efstu bugunum, en engin dýr, bendir og á, að lítið muni vanta ofan á stoðirnar, og bendir lag rósanna til þess. Bæði rós- irnar og dýrin á þessari stoð er alveg gjört í sama anda og á þeim tveimur stoðapörtum úr Mælifells-skálanum, er eg gat um áður, svo að næst mér er að halda, að það sé eptir sama manninn. Hin stoðin er mjög frábrugðin hvað skurðina snertir, en þó lýsir sér í henni sami andi. Þar eru engin dýr, og rósirnar miklu smærri, ganga þær allar út frá einskonar miðlegg, og hríngast svo og hríslast til beggja hliða upp eptir stoðinni með blöðum í býsönskum stíl, og drekasporðablöðum í hálfheiðnum stíl. Það, að þessar tvær stoðir hafa svo ósamkynja útskurð, bendir á, að þær hafi eigi staðið saman upphaflega eða hvor á móti annari við dyr, heldur bendir það á, að stoðirnar hafi upprunalega verið margar, eða að minnsta kosti fjórar, og tvær af þeim jafnan nokkurnveginn samkynja; enda sést, að kirkjan hafði marga stólpa 1631, sem voru þá orðnir fúnir, eins og áður er sagt. Um ald- ur þessara merku stoða er eigi hægt að svo stöddu að ákveða með vissu. Það er alþýðu munnmæli, að þær sé handaverk Þórðar hreðu." Næstur skrifaði Pálmi Pálsson í Arbók Hins íslenzka fornleifafélags 1896 um Laufásstafi, sem hann nefnir stoðir eins og Sigurður Guðmunds- son. Pálmi lýsir sjálfum stöfunum á svipaðan hátt og Sigurður og segir það „eigi algerlega víst hvar í kirkjunni stoðir þessar hafa verið upphaf- lega og verður ef til vill aldrei sannað til fulls" en telur þó að sú stoðin sem vottar fyrir grópi á „hafi staðið við kirkjudyrnar öðru megin, enda munu þær varla vera frá sömu dyrunum eða yfir höfuð eiga saman, því að skurðverkið er svo ólíkt á þeim, enda þótt þær séu eflaust jafngamlar báð- ar. Þær hafa að líkindum, ef þær hafa ekki önnur eða báðar upphaflega verið stoðir inn í sjálfri kirkjunni, staðið næst sjálfum dyrastöfunum, sem gerðir hafa verið í líking við súlur með boga í milli yfir dyrunum en dyrnar munu þó hvergi nærri hafa verið eins háar og stoðirnar, sem gengið hafa upp undir eða upp á þilbitann; á báðum stoðunum sjást að eins merki til klaufar eða stalls að ofan og neðan, þar sem þær hafa verið festar við bit- ann eða sylluna og aurstokkinn." Þá bendir Pálmi á að árið 1637 „stóðu stoðir þessar beggja vegna við dyr hákirkjunnar, en þar fram af var for-
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186

x

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Árbók Hins íslenzka fornleifafélags
https://timarit.is/publication/97

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.