Morgunblaðið - 30.01.2003, Page 12

Morgunblaðið - 30.01.2003, Page 12
FRÉTTIR 12 FIMMTUDAGUR 30. JANÚAR 2003 MORGUNBLAÐIÐ EKKI er ástæða til að ætla að raf- skautaverksmiðjur valdi mikilli mengun í dag, ef kröfur eru uppfyllt- ar um mengunarvarnabúnað, skv. upplýsingum Andrésar Svanbjörns- sonar hjá Fjárfestingarstofu – orku- sviði. Eins og fram kom í Morgun- blaðinu í gær hefur þýska fyrirtækið RAG Traiding sýnt áhuga á að reisa 340 þús. tonna rafskautaverksmiðju hér á landi og að gert verði mat á umhverfisáhrifum af starfsemi slíkr- ar verksmiðju. Í áætlunum Fjarðaráls og Norsk Hydro um álver í Reyðarfirði var á sínum tíma gert ráð fyrir byggingu 223.000 tonna rafskautaverksmiðju á iðnaðarlóð í Fjarðabyggð. Fór sú framkvæmd í gegnum umhverfismat og féllst Skipulagsstofnun á þær framkvæmdir í ágúst 2001 í skýrslu sinni um mat á umhverfisáhrifum. Viðræður við Norðurál um sölu rafskauta vegna stækkunar Fulltrúar þýska fyrirtækisins RAG Traiding hafa verið í sambandi við forsvarsmenn Norðuráls á Grundartanga um möguleika á að selja rafskaut til álversins í tengslum við fyrirhugaða stækkun þess. Ragnar Guðmundsson, fram- kvæmdastjóri fjármála- og stjórnun- arsviðs Norðuráls, segir að forsvars- menn RAG Traiding hafi sýnt áhuga á að selja Norðuráli rafskaut fyrir frekari álframleiðslu ef af stækkun verður og einnig á að framleiða síðar meir rafskaut vegna núverandi framleiðslu álversins þegar gildandi samningur um innflutning rafskauta rennur út eftir nokkur ár. Hugmyndir um sölu til Norðuráls og álvers Alcoa „Við höfum hitt þá þrisvar sinnum en þeir voru hér til að kynna sér að- stæður. Það kom fram á fundi í gær [þriðjudag] að þeir hafa áhuga á að grunnurinn að rekstrinum yrði framleiðsla fyrir Fjarðarál og stækkunina hjá okkur ef nægilegri stærðarhagkvæmni yrði náð,“ segir Ragnar. Hann segir öflugt fyrirtæki standa að baki RAG Traiding, sem er dótturfyrirtæki RAG Coal Int- ernational, og þeir séu greinilega að skoða þessa hugmynd í fullri alvöru. „En þeir eiga auðvitað eftir að fara í gegnum umhverfismat lögum sam- kvæmt og það á eftir að ræða um verð. Við höfum líka rætt við fleiri aðila um rafskaut fyrir væntanlega stækkun en höfum ekki getað tíma- sett hvenær við þurfum á skautunum að halda vegna þess að við vitum ekki ennþá hvenær orkan [vegna stækkunarinnar] verður tilbúin til afhendingar,“ segir hann. Rafskautaframleiðsla hefur ekki verið starfrækt hér á landi í tengslum við álframleiðslu heldur hafa álverin í Straumsvík og á Grundartanga flutt inn rafskaut til álframleiðslu sinnar. Bandaríska ál- fyrirtækið Alcoa ákvað einnig fyrir nokkru að rafskautaverksmiðja verði ekki byggð við hlið fyrirhugaðs álvers heldur sé ætlunin að flytja inn rafskautin, sem notuð eru við fram- leiðslu áls, sjóleiðina frá Bandaríkj- unum. Að sögn Ragnars þarf að ná ákveðinni stærðarhagkvæmni til að framleiðsla rafskauta borgi sig. „Með því að framleiða fyrir fleiri en einn aðila næst nauðsynleg stærðar- hagkvæmni. Við höfum ekki getað farið út í þetta sjálfir vegna þess hversu verksmiðjan er lítil hjá okkur en gætum það hugsanlega síðar meir eftir stækkun. En ef þessir aðilar geta gert þetta á hagkvæmu verði þá höfum við náttúrlega áhuga á þessu,“ segir Ragnar. Forsenda verkefnisins að einhver kaupandi finnist Andrés Svanbjörnsson hjá Fjár- festingarstofu – orkusviði, segir hug- myndina um rafskautaverksmiðju á algjöru frumstigi enn sem komið er. ,,Þetta er eingöngu fræðileg hug- mynd. Það getur dottið úr þessu botninn hvenær sem er. Það hafa bara átt sér stað þreifingar um hvort þetta sé mögulegt og forsendan er sú að einhver kaupandi finnist að raf- skautunum. Það er alls ekki borð- leggjandi.“ Andrés kveðst ekki eiga von á að neitt gerist í þessu máli á næstunni. „Það er langur vegur frá því að hug- mynd fæðist og þar til eitthvað ger- ist. Þetta er alls ekki á næstu grös- um,“ segir hann. Að sögn Þorsteins Hilmarssonar, upplýsingafulltrúa Landsvirkjunar, hafa hugmyndir þýska fyrirtækisins ekki komið inn á borð Landsvirkj- unar, enda séu verksmiðjur af þess- um toga ekki orkufrekar. Rafskaut eru notuð í álvinnslu en framleiðslu þeirra hefur fylgt mikil losun mengunarefna, einkum brennisteinsdíoxíðs og svonefndra PAH-efna. Skv. upplýsingum Andr- ésar er hins vegar alls ekki sjálfgefið að slíkar verksmiðjur valdi mikilli mengun í dag, þar sem kröfur eru gerðar um fullkominn mengunar- varnabúnað. Unnt sé að halda meng- un í algjöru lágmarki með hreinsun- arbúnaði og endurvinnslu. „Þetta er tiltölulega hreinlegt,“ segir hann og telur ekki að hugsanleg rafskauta- verksmiðja í Hvalfirði myndi hafa í för með sér mengunarvandamál. Í matsskýrslu sem samin var á sínum tíma um álver og rafskauta- verksmiðju sem Norsk Hydro hugð- ist reisa í Reyðarfirði kemur fram að rafskautaverksmiðju megi skipta í þrjá meginþætti: Skautsteypu, skautbökun og þjónustueiningar (skautsmiðju og skautgeymslu). Af- sogi frá mótum skautanna, sem inni- heldur bik, er safnað saman og það sent í þurrhreinsistöð þar sem koxi er blandað í loftstrauminn. Koxið hreinsar bikið úr útblæstrinum og bætta koxið síðan notað í framleiðslu forskautanna. Rafskautin eru mótuð úr koxi og kolefni úr gömlum skaut- um og fljótandi biki og síðan bökuð í lokuðum ofnum. Þegar bökun og kælingu er lokið eru skautin flutt í sérstakar hreinsistöðvar sem eru tengdar við afsogskerfi fyrir ryk. Gert var ráð fyrir að komið yrði fyrir öflugu loftsogi og rykhreinsun og að megnið af því ryki sem safn- aðist yrði endurunnið í lokuðu kerfi og færi aftur í framleiðslu forskauta. RAG Traiding hefur áhuga á að fram fari mat á umhverfisáhrifum rafskautaverksmiðju á Íslandi Umhverfis- mat fram- kvæmt áður Þýska fyrirtækið hefur sýnt áhuga á að rafskautaverksmiðja rísi í landi Kataness í nágrenni við Grundartangahöfn og austan við lóð Norðuráls. ÓLÖF Guðný Valdimarsdóttir, for- maður Landverndar, og Árni Finns- son, formaður Náttúruverndarsam- taka Íslands, fagna hugmyndum Halldórs Halldórssonar, bæjarstjóra Ísafjarðarbæjar, í Morgunblaðinu í gær, um að nýta kraftinn, sem býr í unnendum náttúrunnar til uppbygg- ingar á Vestfjörðum, og segja þarna ákveðin sóknarfæri fyrir Vestfirð- inga, sem þau vilji leggja lið. „Þetta er eins og ljós í myrkrinu og ég fagna þessu,“ segir Ólöf Guðný Valdimarsdóttir um hugmyndir Halldórs. „Mér finnst frábært að þarna skuli vera maður í þessari stöðu með svona nútímalega fram- tíðarsýn,“ bætir hún við og segist hafa hringt í bæjarstjórann í gær- morgun og óskað eftir fundi með honum um málið í næstu viku. Ólöf Guðný segir að málið standi sér nær en aðeins sem formaður Landverndar, því hún sé varaþing- maður Vestfirðinga og fædd og upp- alin á Vestfjörðum. „Ég hef þá löng- un í brjósti að verða þessu fólki að liði. Innan náttúruverndarsamtak- anna allra er geysilega mikið af öfl- ugu, vel menntuðu og upplýstu fólki með framtíðarsýn og það getur orðið hér að liði með því að vinna saman að þessum málum.“ Hún segir að ekki þýði að leggja fram einhverjar „patent“-lausnir að sunnan fyrir Vestfirðinga heldur ætli hún að ræða við Halldór hvernig Landvernd geti komið að málum, til dæmis með því að stofna vinnuhóp og byrja þannig að ræða og vinna saman. Hann hafi lagt áherslu á gerð svæðisskipulags fyrir Vestfirði alla og það sé rétt metið hjá honum að byrja á því og tengja það þessari nýju hugsun og framtíðarsýn. „Ég er sannfærð um að það liggja þvílík sóknartækifæri í svona hugmynda- fræði eins og Halldór hefur lagt fram og það verður bæði fengur fyrir Vestfirðinga og landið allt og kemur Vestfirðingum í forystusveit inn í nýja öld.“ WWF tilbúið í samstarf Árni Finnsson segir að hugmynd Halldórs Halldórssonar, bæjarstjóra Ísafjarðarbæjar, sé mjög spennandi. Undanfarin ár hafi verið áhugaverð þróun í ferðaþjónustu á Vestfjörð- um. Atvinnuþróunarfélag Vestfjarða hafi unnið gott starf en í því sam- bandi hafi Dorothee Lubecki unnið að því að finna nýjar leiðir í ferða- þjónustu og þá ekki síst í umhverf- isvænni ferðaþjónustu. Í ljósi þeirra áforma sem séu um stóriðju í landinu blasi við að Vestfirðir fái enga slíka og bið geti orðið eftir vegafram- kvæmdum á svæðinu á meðan fram- kvæmdir eigi sér stað fyrir austan. Umhverfisvæn ferðaþjónusta sé því öflugt útspil. „Hún er örugglega sóknarfæri fyrir Vestfirði. Þetta hef- ur verið vaxandi atvinnugrein og er mjög lofandi.“ Í sambandi við umhverfisvæna ferðaþjónustu segir Árni að tekið hafi verið visst mið af starfi umhverf- isverndarsamtaka. Hann bendir á að leiðbeinandi reglur Alþjóðanáttúru- verndarsjóðsins, WWF, um vist- væna ferðaþjónustu á norðurslóðum hafi verið notaðar hérlendis, í Alaska og á Svalbarða og WWF sé tilbúið að fara í samstarf við Íslendinga um þróun vistvænnar ferðamennsku á Vestfjörðum og víðar, en samtökin hafi stutt Náttúruverndarsamtök Ís- lands undanfarin ár. „Með þetta í huga eru ummæli Halldórs mjög gleðjandi og við vonum að samstarf geti tekist,“ segir hann. Náttúruverndarsinnar taka vel í áskorun bæjarstjóra Ísafjarðarbæjar Eins og ljós í myrkrinu ÁRNI Mathiesen sjávarútvegs- ráðherra heimsótti á miðvikudag sýningarbás SÍF á matvælasýning- unni sem haldin er samhliða heims- meistaramóti matreiðslumeistara, Bocus d’Or, í Lyon í Frakklandi um þessar mundir. SÍF, Útflutningsráð, SH og sjáv- arútvegsráðuneytið styrktu þátt- töku Íslands í keppninni og með kynningunni á íslenskum sjávaraf- urðum vonast þau til að íslenskur fiskur verði grunnuppistaðan í næstu keppni sem haldin er árið 2005. Miklar vonir eru bundnar við að samningar náist og er fullvíst að það muni auka hróður íslenskra fiskafurða. Morgunblaðið/Jón Svavarsson Sjávarútvegsráðherra heimsækir sýningarbás SÍF ásamt fylgdarliði. Frá vinstri: Gissur Guðmundsson, forseti KM, Guðmundur Jónasson, SÍF, Helga Valfells, Útflutningsráði, Árni Mathiesen sjávarútvegsráðherra, Unnur Orradóttir-Ramette, frá sendiráði Íslands í París, og Bjarki Hilmarsson, KM, býður þeim góðgæti frá SÍF. SÍF kynnir fiskafurðir í Lyon BJÖRGVIN Mýrdal matreiðslu- meistari lenti í 9. sæti í keppninni Bocuse d’Or, heimsmeistarakeppni matreiðslumeistara, sem fram fór í Lyon í Frakklandi í gær. Norðmað- urinn Charles Tjessem fór með sig- ur af hólmi, franski keppandinn, Franck Putelat, hlaut silf- urverðlaun en Claus Weitbrecht frá Þýskalandi bronsverðlaun. Björgvin matreiddi franskar nautalundir og norska sjóbleikju. Hann hafði fimm klukkustundir til að laga mat fyrir 12 manns. Svo þurfti hann að halda matnum heit- um meðan myndataka fór fram og þar til skammtað var af silfurfötum fyrir framan dómarana. Björgvin er þriðji Íslendingurinn sem keppir á Bocuse d’Or en áður hafa þeir Sturla Birgisson og Há- kon Már Örvarsson tekið þátt í keppninni. Sturla lenti í fimmta sæti og Hákon í því þriðja. Um 40 þjóðir sóttu um þátttöku á mótinu í ár en aðeins 24 fengu inn- göngu. Hafnaði í níunda sæti Morgunblaðið/Jón Svavarsson Björgvin Mýrdal skammtar dómurum af rétti sínum.

x

Morgunblaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.