Pressan - 02.09.1993, Blaðsíða 16

Pressan - 02.09.1993, Blaðsíða 16
16 PRESSAN ERLE NT Fimmtudagurínn 2. september 1993 MAÐUR VIKUNNAR Kim Jong II Öútreiknanleg og óábyrg koníaksoytta í síðustu viku bárust þær fregnir frá Norður-Kóreu að átján herforingjar hefðu veríð teknir af lífi og uppreísnar- áform þeirra þar með mis- heppnast. Fréttin var reyndar borin til baka daginn eftir, en hafði þá gert víðreist um heimspressuna. Kim II Sung er í reynd bú- inn að færa völdin í Norður- Kóreu í hendur sonar síns, Kiin Jong 11. Kim eldri tókað undirbúa þegna sína fyrir valdatöku sonarins í byrjun áttunda áratugarins. Hann hóf Kim Jong U með sér upp á þann stall persónudýrkunar sem hann hefur sjálfur staðið á, svo að þjóðin fengi að venjast nýjum leiðtoga í tíma. Árið 1977 var Kim Jong II formlega útnefhdur arítaki foður síns, en það var ekki fyrr en árið 1991 sem hann fékk einhver raun- veruleg völd. Það ár var hann gerður að yfirmanni alls hers- ins. Kimyngrivarekkilengiað læra hvernig farið er með völd, því hann lét fljótlega reka alla gömlu hershöfðingjana og réð vini sína f staðinn. Tæpu ári síðar, í október á síðasta ári, skýrði svo Kim Yong Nam varaforseti frá þvf í New York að Kim Jong II hefði tekið formlega viðleiðtogaembætt- inu í Norður-Kóreu. Kim Jong II er 51 árs gamall, fæddur 16. febrúar 1942. Skap- gerðareinkenni hans eru ekki beinHnis þess eðlis að vekjakát- fnu þeirra sem þurfa að um- gangast hann í nýja embætt- inu. Hann er sagður vera skap- bráður og fljóthuga fýUibytta, sem elskar koníak. Þótt Kim Jong II hafi verið alinn upp með það fýrir augum að verða valdamesti maður landsins hefur ekki orðið vart við áhuga hjá honum á marxískri hug- myndafræði. Prófskírteini í stiómmálafræðum fra háskól- anum i Pyongyang og óljóst nám í Austur-Þýskalandi vuð- ist ekki hafa breytt neinu þar um. Vegsemd hans byggist aðal- lega á safhi hans er saman- stendur af 150 höllum og glæsihusum og öðru safhi af sportbflum: Jagúar, Lincoln, Ferrari og Mercedes með númerinu 2-16, sem er ætlað að minna á fæðingardag hans. Þá er ótalið nautnaherlið hans sem er skipað um tuttugu ung- um kóreskum stúlkum og glæsikonura sern fluttar hafa verið inn frá Japan, Tælandi og Skandinavíu. Vegna minnimáttarkenndar út af smæð sinni gengur Kim Jong II alltaf á háum hælum. Hann er haldinn sjúklegri hræðslu við örverur og lætur þess vegna vísindamenn á rannsóknarstofunni „Langlffi" kanna kirtlastarfsemi sína reglulega. Hann krefst þess einnig, þegar starfsmenn utan- ríkisþjónustunnar biðja um áheyrn, að þeir fari í læknis- skoðun áður en þeir koma til fundar við hann. Kim yngri hefur líka miklar áhyggjur af karlmennsku sinni og reynir allt til að viðhalda henni. Reglulega lætur hann herinn veiða hundruð skjaldbaka, sem hann drekkur blóðið úr. Arf- takí II Sung er mikill kvik- myndaaðdáandi og á yfir 15.000 myndbond. Árið 1978 feiddi áhuginn hann svo langt að hann lét ræna suður-kór- eskri leikkonu sem hann hafði hrifist af. Áður en hann lét leysa hana aftur ur haldi bauð hann henni ávísun upp á tvær milljónii clollaia. Kim Jong II lætur sér ekM smáhryðjuverk fyrir brjóstí brenna, enda alinn upp í góð- um félagsskap einræðisherr- anna Bokassa, Mobutu, Idi Amin og Ceausescu, að ógleymdum Sihanúk prins sem á höll í Pyongyang, en þeir eru aflir og voru góðvinir fbður hans. Kim Jong var hug- myndasmiðurinn á bak við til- ræðið við ríkisstjórn Suður- Kóreu árið 1983 og það mun einnig hafa verið fyrir hans til- si i II i sem Boeing-þota kóreska flugfélagsins sprakk í loft úpp The European Lögreglajyrirferðamenn Ferðamenn í fríi eríendis voru áður vantr að taka góðar minningar heim með sér. f dag eru of margir þeirra líkkgir tfl að koma heim með sögur af barsmíðum og þjófriuðum. Þessi fjölgun glæpa sem beinast gegn ferðamönnum ætti að vera yfirvöldum í Evrópu áhyggjuefni. Glæpirnir ógna ferða- mannaiðnaðinum, sem er löndunum mikilvægur. Ferða- menn frá Japan og Bandaríkjunum þurfa ekki míkla örvun til að ákveða að eyða peningunum sínum annars staðar. Jafhvel Evrópubúar sjálfir Ígósa að dvelja f eigjn landi, þar sem þeira finnst þeir vera öruggari, nokkuð sem dregur úr nánari kynn- um rnílfi þjóða EB. Ríktsstiomir, sem hika ekki við að taka við peningum frá ferðamönnum, verða að gera fleira. Ein hugmyndin gæti verið að þjálfá lögreglumenn til að líta eftir ferðamönnum, en þeim rayndi líða betur ef þeír vissu af návist lögreglu sem skildi tungumál þeirra auk þess sem návist lögreglunnar myndi ef- laust draga kjarkinn úr glæpamönnunum Horft framhjá helförinni Gomul skjöl frá tímum sídarí heimsstyrjaldarinnar sem nýverið fundust sýna að æðstu menn innan breska utanríkisráðuneytisins og BBC voru andsnúnir gyðingum. Fréttum afútrýmingu gyðinga var því stungið undir stól og aorir fjölmiðlar voru ekki teknir trúanlegir sökum þess trausts sem BBC naut. Upplýsingarnar er að finna í gömlum skjölum úr skjala- söfhum BBC og bresku ríkis- stjórnarinnar, sem nýverið voru dregin fram í dagsljósið í Bretlandi. Skjölin færa sönnur á að gyðingahatur var ráðandi meðal æðstu yfirmanna utan- ríkisráðuneytisins og BBC á tímum síðari heimsstyrjaldar- innar og því þögðu þeir þunnu hljóði yfir þeirri fyrirætlun þýskra nasista að útrýma gyð- ingum. Yfirmenn BBC þóttust vissir um að gyðingahatur ætti upp á pallborðið meðal þorra bresks almennings, sem hefði auk þess lært það frá heimsstyrjöld- inni íyrri að taka öllum sögu- sögnum um meinta stríðs- glæpi með fyrirvara. Út frá þessu var gengið sem vísu og var hvorttveggja notað til að renna enn frekari stoðum undir stefhu útvarpsins í mál- um gyðinga. Við upphaf heimsstyrjaldarinnar komust breska ríkisstjórnin og BBC að samkomulagi um að „að þessu sinni skyldi sannleikurinn verða lygum um nasista yfir- sterkari". Sökum þess hve BBC naut mikils og yfirgnæfandi trausts sem fréttamiðill trúði almenningur fréttum útvarps- ins og skellti skollaeyrum við sannleikanum frá öðrum fréttamiðlum. Rykfallin skjölin sem hafa að geyma hinar mikilvægu upp- lýsingar fundist fyrir tilviljun í skjalasöíhum BBC og bresku ríkisstjórnarinnar. Það var dagskrárgerðarmaður á út- varpsstöðinni Radio 4 sem fann þau er hann var í heim- ildaöflun fyrir nýja þáttaröð, Document, og fékk aðgang að skjalaskápunum. Upplýsing- arnar hafa skiljanlega vakið al- menna athygli á Bretlandi, en fyrsti Document-þátturinn, sem var sendur út í síðustu viku, fjallaði vitaskuld um tengsl utanríkisráðuneytisins og útvarpsstöðvarinnar BBC í síðari heimsstyrjöld. Skjölin, ásamt viðtölum við fyrrver- andi embættismenn og starfs- menn BBC sem enn eru á lífi, sýna svo ekki verður um villst að æðstu menn bæði innan ráðuneytisins og útvarpsins höfðu ákaflega lítið álit á gyð- ingum. Ráðamenn þessara tveggja LÍK GYÐINGA í BELSEN-ÚTRÝMINGARBÚÐUNUM. Æðstu yfirmenn utanríkisráöuneytisins og BBC sáu til þess aö vobaverkum þýskra nasista væri haldiö lcyndum. stofhana virðast hafa litíð svo á að almenningur í Bretlandi væri sama sinnis og þeir og drógu því þá ályktun að breska þjóðin væri ekki hlynnt því að yfirvöld gerðu það að takmarki sínu að bjarga þúsundum gyð- inga frá dauða. Ef einhver vog- aði sér að gera athugasemdir við að grimmdarverkum Þjóð- verja væri haldið leyndum rétt- lættu ráðamennirnir gjörðir sínar með því segja að þeir yrðu hvort eð er ekki teknir trúanlegir. Aöeins „góöar frettir" fóruíloftiö Á stríðsárunum fóru fréttir aðeins í loftið hjá BBC ef ráða- menn útvarpsins og ráðuneyt- isins höfðu fulla vissu fyrir því að heimildin væri „góð". Reyndust heimildamenn vera gyðingar var sjaldnast lagður trúnaður á frásagnir þeirra. Ljóst er að meðal embættis- manna breska utanríkisráðu- neytisins gætti fádæma tor- tryggni í garð þeirra sem töldu sig hafa vissu fyrir því hvað Þjóðverjar aðhöfðust I göml- um skjölum ráðuneytisins kemur fram að f ágúst 1944 var Victor Cavendish Bcntinck, aðstoðarmaður ráðherra, enn A LEIÐARENDA. Þýskur naslstl tekur á mótl gyolngum í útrým- Ingarbúöum. efins um að sögusagnir af gas- klefum Þjóðverja væru sannar. I skjölunum segir meðal ann- ars: „Ég álít að við munum verulega veikja stöðu okkar gagnvart Þjóðverjum ef við tökum upp á því að leggja trúnað á sögusagnir um ódæð- isverk sem við höfum engar sannanir fyrir." Annar embættismaður ráðuneytisins, Roger Allen, var sömu skoðunar, eins og sést af minnispunktum hans: „Það er rétt að sá kvittur hefur komist á kreik að Þjóðverjar séu að út- rýma gyðingum í gasklefum. Sögusagnir þessar hafa hins vegar í nær öllum tilvikum verið mjög óljósar og iðulega verið komnar frá gyðingum sjálfum." Og hann heldur áfram: „Sjálfur hef ég persónu- lega aldrei getað skilið hvað gasklefinn hefur framyfir vél- byssuna, sem er mun minna flókin í notkun svo ekki sé tal- að um hina einföldu aðgerð að svelta í hel." Harman Grisewood, fyrr- um aðstoðarmaður stjómanda útsendinga BBC í Evrópu, reyndi að tala um fyrir yfir- mönnum sínum hjá útvarpinu þegar honum varð ljóst hvað vakti fyrir Þjóðverjum, en þeir létu það sem vind um eyru þjóta. Grisewood, sem enn er á lífi, heimsótti Þýskaland skömmu áður en styrjöldin braust út og sá þá með eigin augum hvernig gyðingar voru kúgaðir af nasistum. Þegar Grisewood sneri aftur til Bret- lands gekk hann rakleiðis á fund framkvæmdastjðra BBC, Fredericks OgUvie, og skýrði honurn frá ástandinu í Þýska- landi. Framkvæmdastjórinn lét sem hann heyrði ekki ábend- ingar hans, sló á létta strengi og sneri út úr fyrir Grisewood, sem varð ljóst að hann talaði fyrir daufum eyrum. BBC talinn áreiöanleg- asti fréttamiöillinn Skeytingarleysi BBC um að- för nasista að gyðingum kom ekki í veg fyrir að prentmiðlar reyndu að varpa ljósi á málið. I júní 1942 skýrði Daily Tele- graph frá því að 700 þúsund pólskir gyðingar hefðu verið teknir af lifi, sumir í gasklefum. Fleiri dagblaðagreinar fylgdu í kjölfarið þar sem sagt var frá þeirri fyrirætlun Adolfs Hitler að útrýma öllum gyðingum. Þrátt fyrir váleg tfðindi lét þorri fólks blaðafréttirnar sem vind um eyru þjóta. Ástæðan var sú að í Bretlandi, stórum hluta Evrópu svo og innan breska heimsveldisins var BBC-út- varpsstöðin talin vera áreiðan- legust allra fréttamiðla og ekki væri mark takandi á öðrum. Heimsstyrjöldin varð til þess að lyfta BBC skör hærra en aðrir miðlar og skapa fyrirtæk- inu nafn og virðingu umfram aðra. Reyndar var eitt sinn minnst á útrýmingu gyðinga á BBC, þegar sagt var frá ræðu sem breski utanríkisráðherrann, Anthony Eden, flutti í desem- ber 1942. Þar sagði ráðherrann „að í Þýskalandi væri nú verið að hrinda í frarnkvasmd marg- yfirlýstri ráðagerð Hitlers, um að útrýma gyðingum í Evr- ópu". Stefna BBC hélst þó óbreytt. Trevor Blewitt, einn umsjónarmanna viðtalsþátta BBC, stakk upp á því snemma árs 1943 að fá mann af gyð- ingaættum til að fjalla um mál gyðinga í hinum vikulega við- talsþætti Sunday night talk. Blewitt stakk upp á skemmti- kraftinum Ronald Frankau, sem hefði hlotið breskt uppeldi og menntun og hefði ríka sam- kennd með Bretum. Yfirmenn BBC voru allir sem einn mót- fallnir hugmyndinni. Vöknuðu upp við vondan draum í byrjun 1943 gerði stjórn- andi viðtalsþátta BBC, G.R. Barnes, athugasemd við viðtal nokkurt þar sem farið var inn á „bannsvæðið" og fjallað um andúð gegn gyðingum. í minnisblöðum sínum um þáttinn sagði Barnes meðal annars: „Ég kæri mig ekki um að fjallað sé um gyðingahatur í þáttum útvarpsins, nema nauðsynlegt sé að drepa á því í umfjöllun um önnur máleftii." Yfirmenn BBC fóru gagnrýnis- laust að ráðum æðsm manna innan ráðuneytisins, sem töldu að gyðingahatur væri útbreitt í Bretlandi og það væri ekki þeirra hlutverk að reyna að sporna við því. Yftrlýst stefna BBC í málum gyðínga frá 1943 var því eftirfarandi: „Við mun- um hvorki stuðla að né sætta okkur við áróður í viðtals- og umrasðuþáttum, þar sem gerð er tilraun til að gagnrýna gyð- ingahatur sem er án nokkurs efa ríkjandi hér í Bretiandi..." Undir lok heimsstyrjaldar- innar hélt Richard Dimbleby, fréttamaður hjá BBC, til hinna illræmdu Belsen-útrýmingar- búða og skýrði frá því sem hann sá og heyrði. Mikið fjaðrafok varð í höfuðstöðvum BBC á Bretlandi, enda brá fréttamönnum illilega við fregnir af gasklefunum í Belsen og þeim fjölda gyðinga sem þar áttu að hafa verið teknir að lífi. Frásögn Dimblebys þótti svo lygileg að starfsmenn fréttastofu BBC þverneituðu að útvarpa henni. Það var því ekki fyrr en útvarpsmennirnir höfðu fengið fréttir af stríðs- glæpum nasista í Belsen stað- festar í dagblöðum, að þeir vöknuðu upp við vondan draum og gerðu sér loks ljóst hvað var að gerast__________ Byggt á Independent on Sunday.

x

Pressan

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Pressan
https://timarit.is/publication/298

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.