Náttúrufræðingurinn - 1964, Qupperneq 58
152
NÁTTÚRUFRÆÐ 1 N GIJ RINN
kynæxlun, og úrvali náttúrunnar. Það er ekki auðvelt að segja,
hvert mikilvægast er, en Darwin og fylgjendur lians hafa talið, að
úrvalið sé aðalafl allrar þróunar, enda veldur það vafalaust mestu
um, livað lifir og margfaldast.
Brigðir eru taldar koma franr í einni frumu af hverjum nokkr-
um hundruðum þúsunda, svo að allnrargar frunrur í hverjum
fjölfrunrungslíkama lrafa sennilega brigðuð kon. Brigðir lrafa þó
enga þýðingu fyrir þróunina, nenra þær geti erfzt til næsta ættliðar,
og þær erfast því aðeins, að þær verði í kynfrumunum eða frum-
um, sem leiða til þeirra En það eru svo nrargir einstaklingar í hverj-
um ættlið hverrar tegundar, að hægt er að búast við, að nokkrar
nýjar ættgengar brigðir konri franr í flestunr ættliðunr. Langflestar
brigðir eru þó þýðingarlausar fyrir þróun tegundarinnar eða til
ills eins, einskonar prentvilla í þeirri bók lífsins, senr stuðlar erfð-
anna setja saman úr stafrófi þess, svo að talið er, að að minnsta
kosti 999 brigðir af hverjum 1000 hverfi innan skamnrs aftur sem
þýðingarlaus leikur. En ein er ef til vill gagnleg og getur leitt til
þess, að tegundin skáni og verði sterkari í lífsbaráttunni en áður
var.
Meginþorri allra brigða virðast vera banvænar, þær eru svokölluð
banakon, eða slík skemmd á nrikilvægu koni, að einstaklingurinn
getur ekki tórað vegna hennar. Oft deyða banakonin fóstrið löngu
fyrir fæðinguna, en ef þau gera það ekki, verður einstaklingurinn
veikbyggður og deyr löngu fyrir tímann. Slíkar brigðir eru að
sjálfsögðu til einskis nýtar fyrir frekari þróun. Enn aðrar brigðir
geta valdið því, að einstaklingurinn verður lasburða eða að hann
verður veikur fyrir vissum ytri áhrifum. En þótt nytsamar brigð-
ir séu með afbrigðum sjaldgæfar, ef maður ber þær saman við nei-
kvæðar stökkbreytingar, koma þær samt svo oft fyrir, að enginn efi
er á, að það eru þær, sem mynda grundvöllinn að fjölbreytninni og
þróun hennar innan hverrar tegundar.
Brigðir virðast aðallega verða til fyrir áhrif frá geislunr og vissum
efnasamböndum, sem sögð eru vera brigðandi, eins og röntgen-
geislar, gosgufur, mustarðgas, allskyns skordýraeitur og viss svefn-
lyf. Aðrar og eðlilegri orsakir geta þó líka legið á bakvið myndun
náttúrlegra brigða, og við viturn, að jafnvel vissar truflanir á pörun
litþráðanna, þegar þeir eru að skipta sér til að rnynda kynfrumur,