Æskan - 01.12.1988, Blaðsíða 41

Mörg dýr leggjast í dvala þegar vetr-
ar og kólnar í veðri. Þá hægir öll lík-
amsstarfsemi á sér og dýrin sofa í
holu sinni, oft mörg saman, í nokkra
mánuði. Sjaldan er þó um alveg sam-
felldan svefn að ræða en það er
breytilegt eftir dýrategundum og
staðháttum og jafnvel aldri dýranna
hve lengi þau vaka eða sofa í einu.
Líklega hafa flestir heyrt talað um
skógarbirni í vetrarhíði og kannski
líka séð þá í teiknimyndum. En múr-
meldýr eru þó sennilega ennþá
þekktari enda rannsökuð mjög lengi.
Þau eru skyld íkornum en lifa að
mestu leyti neðanjarðar og gera þar
langa og mikla ganga. Til eru af þeim
nokkrar tegundir, sumar í Evrópu,
aðrar í Asíu og enn aðrar í Ameríku.
Kunnasta tegund í Evrópu, alpa-
múrmeldýrið, á heima til íjalla, í
Ölpunum, Karpatafjöllum og Pýren-
eafjöllum. Það er 55-70 sentímetrar á
lengd, að frátöldu skottinu, og allt að
sex kg að þyngd. Liturinn er brúnn
eða bleikbrúnn, stundum með ofur-
lítið gulum blæ. Þó að múrmeldýrið
virðist klunnalegt er það liðugt í
hreyfingum enda kemur það sér vel
þegar það smýgur um neðanjarðar-
göng sín. Alpamúrmeldýrið etur
einkum fjallajurtir en vill ekki lyng
eða trjákenndar plöntur. Það á að
jafnaði 4-6 unga sem fæðast blindir
og hárlausir.
Þegar múrmeldýrið leggst í dvala á
haustin byrjar það á að loka
inngönguopinu að holunni til að
hlýtt verði og notalegt. Samt næðir
stundum inn og kólni of mikið verð-
ur dýrið að vakna til að hita sig en
sofnar síðan aftur, kannski eftir
nokkra daga. Þannig getur það geng-
ið allan veturinn.
Hvað táKna
teikningarnar?
Gefðu hugmyndafluginu lausan
tauminn og gettu þér til um hvað
myndirnar eigi að tákna. Ég gæti
trúað að þú giskaðir rétt á í einu til-
viki. . . „Rétt“ svör fínnur þú á bls.
78.
ÆSKAN
41