Tímarit lögfræðinga og hagfræðinga - 01.12.1923, Qupperneq 35

Tímarit lögfræðinga og hagfræðinga. 209
ætlaðist til, eða afiagast hún í meðförunum hjá símamönn-
um eða hoðl)erum. 33. gr. kveður á um það, að yfirlýs-
ingu, sem ella væri gild, verði eigi haldið fram, ef svo er
ástatt að það yrði talið fara í bága. við góða siði, vegna
atvika sem ætla má að móttakanda hennar væru kunn
er hann fékk vitneskju um hana. 34. gr. mælir svo fyrir
að sé skrifieg yflrlýsing gefin til málamynda, og hafi mót-
takandi framselt öðrum manni rétt sinn samkvæmt lienni,
geti sá sem yfirlýsinguna gaf, ekki borið það fyrir sig gegn
lionum, að hún væri gefin til málamynda, enda sé frarn-
salshafi bona fide. 35. gr. kveður á um það að komist
kvittun fyrir peningum úr vörslum kröfuhafa sé skuldu-
nautur alt að einu laus rnála ef hann bona fide greiðir
skuldina þeim manni er með kvittunina kemur. I 36. gr.
er dómstólunum veitt heimild til að færa niður upphæð
bóta sem lagðar hafa verið í samningi við vanefndum ann-
ars livors aðila, enda yrði það talið bersýnilega ósann-
gjarnt ef bótanna yrði krafist að fullu. Sömu reglur gilda
samkvæmt 37. gr. er svo er um samið að sá aðila er van-
efnir skyldur sínar, og samningi er rift af þeim sökum,
skuli ekki eiga kost á að krefjast skila á því sem liann
þegar hefir innt af hendi eða að hann skuli þrátt fyrir
það greiða sína greiðslu aö fullu eða loks ef svo er um
samið að veð eða önnur trygging, er sett var fyrir greiðslu,
skuli falla til kröfuhafa verði vanefndir á greiðslunni. —
Sænsku lögin fai’a það lengra en þau dönsku og norsku,
að þau telja síðastnefnda samningsákvæðið algjörlega ó-
gilt. Báðar þessar greinar eru nýmæli og þær gætu sjálf-
sagt líka komið að góðu haldi hér á landi. 011 lögin und-
anskilja svonefnd afborgunarkaup ákvæðum 37. gr. Eru
um þau kaup sérstök lög, frá þessari sömu nefnd. Hér á
landi tíðkast slík kaup nokkuð en töluverð óvissa er á
ýmsum atriðum í réttarstöðu kaupanda og seljanda. 38.
gr. sem er nokkuð mismunandi í lögunum, setur ýmsar
skorður fyrir gildi samninga þar sem annar aðila skuld-
bindur sig til að stunda ekki tiltekna atvinnu og gjörðir
eru í því skyni að lcoma í veg fyrir samkeppni.
u