Árdís - 01.01.1955, Blaðsíða 8

6
ÁRDÍ S
að þar verði stuðzt mestmegnis við það sem Sigurður Guðmundsson
ritaði um búningana.
Faldurinn er, eins og fyrr segir, af austurlenzkum uppruna en
hefur að líkindum verið meðal íslendinga frá upphafi, því að hans
er minnst í hinum elztu kvæðum á vora tungu.
Faldurinn hefur ætíð verið hvítur að lit eða að minnsta kosti
meðan sögur fara af honum, því að þannig er hann sýndur á
gömlum myndum og þannig er honum lýst í sögum og kvæðum.
Lagið á faldinum hefur verið nokkuð mismunandi, ýmist beinn eða
lítið eitt beygður fram á við.
í Laxdælu er talað um að faldurinn hafi verið með krók, og
var það nefndur krókfaldur. Bæði í sögum og kvæðum er einnig
talað um sveig sem höfuðbúnað kvenna, og bendir margt til þess
að hann hafi verið sama og krókfaldur. Sveignafnið hefur komið
af því að faldurinn er sveigður fram á við. Er sagt um Guðrúnu
ósvífursdóttur að hún hafi haft sveig á höfði. Konur eru einnig oft
kenndar við sveig í kveðskap, svo sem í kenningunni „sveigar sága“
og „sveigar gátt“, en það bendir eindregið að því að faldurinn
hafi verið almennt notaður af konum. Það hefur verið siður í
fornöld að falda hátt, þegar konur vildu skarta sínu fegursta. Sést
þetta er Leikinn berserkur kvað um Ásdísi Styrsdóttur, er hún
gekk fram hjá honum mjög skrautbúin, að sjaldan hafi hún faldað
jafnhátt.
Það var einnig siður í fornöld og langt fram eftir, að ungar
stúlkur gengu með slegið hár og með bandi brugðið um ennið.
Segir svo í mörgum sögum og er ennisbandið ýmist úr gulli eða
ýmislega útofið.
Er leið að því að stúlkurnar yrðu gjafvaxta tóku þær að bera
fald, en á brúðkaupsdaginn var það siður að þær hyldu andlitið
með brúðarlíni. Segir svo um Freyju, er hún skyldi giptast
Þrymi jötni.
Bittu þik, Freyja,
brúðarlíni.
Er brúðarlínsins getið víðar og má sjá að þetta hefur verið
almennur siður.
Höfuðdúkur er einnig nefndur í sögum og hefur hann verið