Vera - 01.05.1995, Blaðsíða 41
I R
MEO
I N U
ATLADOTTUR
könnun svipaða þeim sem hér hafa verið gerðar.
í Ijós kom að hlutfall kvenna í fréttum sjðnvarps
var 30% en hlutfall kvenna í umræöuþáttum var
23% í sama miðli. Þessar niðurstöður ollu því að
hjá NRK hefur verið gert átak og komiö upp tölvu-
banka með nöfnum kvenna úr öllum hópum þjóð-
félagsins sem tilbúnar eru til þess að koma fram í
útvarpi og sjónvarpi.
Ef horfið er inn fyrir dyr stofnunarinnar og athug-
að hvemig málin snúa við starfsmönnum hennar
er það sama uppi á teningnum. Um íþróttaumfjöll-
un Sjónvarpsins sjá nær einvörðungu karlmenn. Á
Innlendri dagskrárdeild eru 9 upptökustjórar
(pródúsentar) og af þeim eru 2 konur (sem reynd-
ar sjá báðar um upptökur á barnaefni). Fastir um-
sjónarmenn eru 9 og eru 3 þeirra konur. Hins veg-
ar bregður svo við að þegar rætt er um
aðstoöarmenn þá eru þeir menn flestir konur og
þær loks komnarí meirihluta.
Greppitrýni og feitabollur
Reyndar er enn einn flötur á því hvernig konum og
körlum er mismunað í starfi í sjónvarpi. Talið er
ákjósanlegt aö konur sem fram koma líti vel út.
Þær eru yfirleitt grannar, vel klæddar og fallegar
(„fallegar" er ekki algert skilyrði en „afskaplega
geðþekkar" er lágmark). Litlar kröfur af þessu tagi
eru gerðar til karla. Sjónvarpsáhorfendum er ætL
að að horfa á misfríða karlmenn, suma að vísu
stórglæsilega en aðra sem jafnvel eru hin ótótleg-
ustu greppitrýni og feitabollur.
Það er ekki líklegt að þessar tölur komi þeim
sem fylgiast með sjónvarpsfréttum á óvart. En
vissulega valda þær vonbrigðum, ekki eingöngu
varðandi frammistöðu Sjónvarpsins heldur einnig
með það hversu seint almenn jafnréttisbarátta ætl-
ar að skila sér. Vissulega er það rétt sem haldið
hefur verið fram að erfiðara sé að fá konur til þess
að koma fram í sjónvarpi en karla, en samkvæmt
upplýsingum sem koma fram í erindi sem dr. Sig-
rún Stefánsdóttir hélt á málþingi hjá Sjónvarpinu er
það að breytast. Auk þess sem erfitt er að hugsa
sér að konur, sem beönar eru að koma fram í nafni
embættis síns eða stöðu, neiti slíkri beiðni. En
þrátt fýrir að 18,2% geti sagt til um hlutfall kvenna í
valda- og stjómunarstörfum hlýtur þátttaka kvenna í
samfélaginu að vera mun meiri og ætti að skila sér
í sjónvarpi.
Á valdi karlmanna
Mikilvægt er að sjá til þess að gerðar séu kannan-
ir sem sýna nákvæmlega stöðu kvenna innan
þessa miðils. Ekki er síður mikilvægt að kanna þá
mynd sem dregin er upp af konum, hvort sem um
er að ræða kvenímyndir eða þær myndir sem
dregnar eru upp af konum sem þátttakendum í
samfélaginu.
Það er víst að sjónvarp er sterkur miðill sem við
sækjum stóran hluta þekkingar okkar til, hvort
sem um er að ræða meðvitaða þekkingarupptöku
af okkar hálfu eða ekki. Sjónvarp mótar skoðanir
og afstöðu þeirra sem á það horfa, beint eöa
óbeint, og það hefur gífurlega mótandi áhrif á
börn. Sjónvarpið getur því verið tæki sem hægt er
að nýta mun beturíjafnréttisbaráttu. í dager þess-
um áhrifamikla miðli stjórnað einvörðungu af karl-
mönnum og þeir hafa vald til þess aö ákvarða
hvaða efni er sýnt og þá hvaða skilaboðum er
komið á framfæri, beint eða óbeint. Þetta er mik-
ið vald, meira en flestir gera sér í hugarlund. Því
ber stjórnendum Sjónvarpsins aö fara vel meö
þetta vald, muna að valdi fýlgir alltaf ábyrgð og
gæta þess að það sé notað sem flestum til hags-
bóta. Og konur verða að krefjast þess að raddir
þeirra heyrist og andlit þeirra sjáist. Sjónvarp er
framtíöin og við verðum að eignast meiri hlutdeild
í framtíðinni en útlit er fýrir nú.
Höfúndur er leikhúsfræðingur
og fyrrverandi starfsmaður
Sjónvarpsins
örbylgjuofnar
Hágæðaofhar, framleiddir af
rafeindarisanum DAEWOO
Verð við allra hæfí
Þjónusta sem þér býðst ekki annars
staðar. Við bjóðum þér á kvöldnám-
skeið í matreiðsluskóla Drafnar þar sem þú
lærir að matreiða grænmeti, steikja kjöt, sjóða
fisk, baka, búa til sultur og margt margt fleira.
DAEWOO, heilsusamleg nútímamatreiðsla
sem sparar tíma, fé og fyrirhöfn.
10
gerðir
af örbylgjuofnum
fyrír öll heimili.
Veldu þér hágæðaofn
með landskunnri
þjónustu.
rm
Einar
Farestveit & Co. hf.
Borgartúni 28 - Simi 622901 og 622900
k^ínur og sjónvarp