Dagblaðið Vísir - DV - 05.12.2014, Blaðsíða 27

Helgarblað 5.–8. desember 2014 Fólk Viðtal 27
„Grét eins
oG krakki“
veltur bara Facebook-status sem
ég skrifaði í síðustu viku, en svo var
skorað á mig að senda grein inn á
Vísi, eins og ég hef stundum gert,
og ég gerði það. Og það fór bara
svona,“ segir Biggi um greinina sem
hann skrifaði í síðustu viku undir
yfirskriftinni Greinin sem má ekki
skrifa. Hún vakti mikla athygli og
kallaði fram bæði jákvæð og nei-
kvæð viðbrögð meðal fólks. Biggi
tók neikvæðu viðbrögðin ansi nærri
sér og hafði áhyggjur af því að þau
myndu kalla fram það versta í hon-
um sjálfum.
Greinin fjallaði meðal annars
um pólitískan rétttrúnað, trúar-
brögð, hælisleitendur og fleira. Þá
kom Biggi með dæmisögu úr starfi
sínu frá því hann hafði afskipti af
erlendum manni sem meinaði ís-
lenskri konu sinni að fara út á lífið
að skemmta sér. Að sögn Bigga átt-
aði maðurinn sig ekki á því að hann
væri að gera eitthvað rangt með því
að banna konunni að fara út. Það
sem Biggi var að reyna að koma
á framfæri í greininni var að allir
ættu rétt á að hafa skoðanir án þess
að vera úthrópaðir fyrir vikið. Þá
ætti ekki að vera í lagi að gagnrýna
ákveðna hópa á meðan aðrir nytu
friðhelgi.
Of mikið í of stuttri grein
„Ég skal vera fyrstur til að viður-
kenna það að ég hefði mátt orða
hlutina betur og það er að miklu
leyti mér að kenna hvernig þetta
fór. Ég áttaði mig engan veginn á
því að svona margir myndu lesa
þetta. Ég er samt ekkert viss um að
viðbrögðin hefðu orðið önnur þó
að ég hefði orðað hlutina öðruvísi.
Það voru hins vegar mistök að ég
fór út um mjög víðan völl. Ég var að
reyna að koma allt of mörgum hlut-
um fyrir í allt of stuttri grein,“ segir
Biggi hreinskilinn og meðvitaður
um hvað hefði hugsanlega mátt fara
betur í skrifunum. Hann telur þó að
margir hafi slitið orð hans úr sam-
hengi og lesið ranglega á milli lín-
anna.
„Það voru rosalega margir sem
lásu hluti úr greininni sem ég skrif-
aði ekki. Eins og þar sem ég tók
dæmi um heimilserjurnar, þá var ég
ekki að segja að íslenskir karlmenn
lemji ekki konurnar sínar. Svo sagði
ég heldur ekki að múslimar yrðu
ekki fyrir fordómum, en það voru
margir sem túlkuðu orð mín þannig.
Ég veit það fullvel að múslimar
verða svo sannarlega fyrir fordóm-
um og það er mjög leiðinlegt. Það
sem ég var að meina, var að í um-
ræðunni væri réttlætanlegt að setja
til dæmis kristið fólk allt undir einn
hatt. Það má gagnrýna viðburði eins
og Hátíð vonar og Kristsdaginn, og
það er bara allt í lagi og viðurkennt.
Í umræðunni má einhvern veginn
tala illa um ákveðna hópa en ekki
aðra. Þetta átti að vera smá hug-
leiðing og vakning á þessu. Það sem
ég var að reyna að segja var að við
ættum að koma vel fram við alla, en
greinilega voru ekki allir sem lásu
það út úr greininni.“ Biggi bendir á
að þegar vitnað hafi verið í greinina
hans hér og þar, þá hafi þessi síðasti
punktur oft farið forgörðum, sem
gerði illt verra.
„Greinin fékk vissulega við-
brögð og hún vakti ákveðið umtal,
en ég fékk líka jákvæð viðbrögð og
ég vona svo sannarlega að það hafi
verið á réttum forsendum, en ekki
byggt á misskilningi.“
Sagður rasisti og líkt við Breivik
Biggi viðurkennir að síðustu dagar
hafi verið erfiðir vegna þessa máls
og hann hafi lítið annað getað hugs-
að um. En hann gerði þau mistök
að lesa allt það sem skrifað var um
hann í athugasemdakerfum vef-
miðlanna. „Ég trúði ekki öllu þessu
ljóta sem ég fékk yfir mig. Þetta var
svo mikið kjaftshögg því ég meinti
ekkert illt. Ég vil bara að samfélag-
ið sé betra í heild sinni og sterk-
asti drifkrafturinn í því er kærleik-
urinn. Það er dýrmætasta aflið sem
við höfum. Það er mitt lífsmottó að
koma fram við aðra eins og ég vil að
þeir komi fram við mig,“ segir hann
einlægur.
Hann hagræðir sér í sófanum
og heldur áfram: „Einhvern veginn
kom þetta svona hrikalega öfugt
út og þegar ég byrjaði að lesa við-
brögðin, þá sat ég lamaður við tölv-
una. Það þyrmdi yfir mig og það
endaði með því að ég fór inn í rúm
og grét eins og krakki,“ segir Biggi og
brosir yfir viðkvæmninni í sjálfum
sér, en þetta fékk virkilega á hann.
„Eflaust munu margir bara kalla
þetta væl og það er eflaust rétt, en
það breytir engu um það hvernig
mér líður. Þetta hafði djúp áhrif á
mig. Ég var sagður rasisti, fífl, hálf-
viti, líkt við Breivik og allt sem
hugsast getur. En auðvitað tek ég
fulla ábyrgð á þessu og finnst mjög
leiðinlegt ef þetta særði einhverja,
sem þetta gerði greinilega. Það var
aldrei ætlunin, síður en svo. Það
er því miður þannig að fólk bíður
í skotgröfum til að einhver poppi
upp svo það sé hægt að skjóta hann
niður. Það var einmitt það sem ég
var að reyna koma inn á í grein-
inni. Ég veit ekki hvort þetta er eitt-
hvað sem fólk gerir til að hjálpa sínu
eigin egói, að benda á hvað aðrir eru
slæmir, en mér finnst þetta vont og
pínu hættulegt.“
Þurfti ekki meira til
að brjóta hann niður
En ástæðan fyrir því hve mikið við-
brögðin og umtalið fékk á Bigga á
sér þó dýpri rætur, lengra aftur í tí-
mann. „Ég hef ekkert verið með
blússandi sjálfsálit alla ævi. Ég
fór í gegnum grunnskólann mjög
feiminn, með kvíðaröskun og það
var rosalega erfitt. En ég er mjög
ánægður með mitt líf í dag. Ég er
hamingjusamur og á frábæra fjöl-
skyldu. En það þurfti ekkert meira
til að brjóta mig. Þetta var svo vont
því ég veit að ef mér líður illa þá
er miklu auðveldara fyrir mig að
detta í sama farið. Ég þurfti að vera
mjög meðvitaður og segja við sjálf-
an mig að þetta væri líka gott fólk.
Ég hef engan áhuga á því að ráðast
persónulega á fólk. Það er nefni-
lega þannig að þeim mun ósáttari
sem við erum við okkur sjálf, þeim
mun verr komum við fram við aðra.
Ég var mjög hræddur við það, því ég
vil ekki vera á þeim stað. Ég vil halda
áfram að koma vel fram í aðra, bæði
í leik og starfi.“
Íhugar að hætta sem Biggi lögga
Biggi segir það geta verið mjög snúið
að orða hlutina rétt í viðkvæmum
málum og í þessu tilfelli hafi hann
líklega ekki verið rétti maðurinn til
að gera það. Hann hefur því ákveðið
að skrifa ekki fleiri greinar í þessum
dúr.
„Í raun og veru varð þetta til þess
að ég síðustu daga hef ég sest nið-
ur og spurt sjálfan mig hvort ég sé
tilbúinn í þetta. Ég sendi til dæm-
is þeim sem sér um Facebook-síðu
lögreglunnar skilaboð og sagði að
mér sýndist að ég þyrfti að leggja
Bigga löggu á hilluna. Ég veit að ef
ég birti aftur myndbönd þá mun
ákveðinn hópur alltaf rifja þetta
upp. Ég hef verið að spyrja mig hvort
það sé eitthvað sem ég vilji gera mér
og fjölskyldunni minni, og starfinu.
Ég hef velt því fyrir mér hvort ég ætli
yfir höfuð að halda þessu áfram og
er í raun ennþá undir þeim feldi,“
segir Biggi hreinskilinn um stöð-
una. Það er því ljóst að töluverð-
ar líkur eru á því að Biggi lögga hafi
sungið sitt síðasta, og gráta það ef-
laust margir.
Viðbrögðin við greininni fengu
líka töluvert á konuna hans. „Já, ég
fann það alveg að henni fannst þetta
mjög erfitt og það er stór partur af
þessu. Ég er eitt, en ef þetta er farið
að hafa áhrif á fjölskylduna mína þá
verð ég að endurmeta stöðuna. Ég
fæ ekkert borgað fyrir að vera Biggi
lögga, þetta er bara hugsjónastarf
innan lögreglunnar. En ég hef þurft
að verja þetta gagnvart mörgum
starfsfélögum, þannig það væri auð-
veldara fyrir mig að gera þetta ekki.
Það eru einhverjir ósáttir við það
hvernig ég set efnið fram og öðrum
finnst þetta athyglissýki.“
Stundum haft áhyggur
af Bigga löggu
Biggi segir að vissulega hafi hann
tekið ákvörðun um það sjálfur að
verða opinber persóna, en það
hvarflaði ekki að honum að mynd-
bönd Bigga löggu yrðu viðlíka vin-
sæl og raun ber vitni. „Þetta er Face-
book-síða löggunar, „ kommon“!“
segir hann hlæjandi. „Það er svo
mikið að gerast á þessu blessaða
interneti að ég bjóst aldrei við að
myndböndin fengju svona mikla
deilingu. Áhorfið hefur verið fárán-
legt. Ég held að metið sé 400 þúsund
áhorf, og þá erum við að tala um IP-
tölur, sem þýðir að þetta er örugg-
lega farið úr landi.“
Í upphafi voru myndböndin bara
fíflagangur í honum sjálfum, en til-
gangurinn var að sýna lögregluna í
aðeins jákvæðara og léttara ljósi en
venjulega. Hingað til að hafa við-
brögðin við myndböndunum nán-
ast bara verið jákvæð, að Bigga sögn.
„Ég hef þó haft ákveðnar áhyggjur,
því þetta getur verið erfiður milli-
vegur að fara, að taka grínið ekki of
langt. Ég veit líka að einhverjar lögg-
ur hafa haft áhyggjur af því, að lög-
reglan glati einhverri virðingu út af
þessu, en ég vona að mér hafi tekist
að halda þessu réttum megin.“
Grínast ekki alltaf á vettvangi
Biggi tekur fram að auðvitað sinni
hann starfinu sínu eins og áður, og
það geri kollegar hans líka, þrátt
fyrir að Biggi lögga hafi komið til
sögunnar. „Ég kem ekkert alltaf með
eitthvað grín inn á vettvang, þó að
þetta hafi að vissu leyti breytt því
hvernig ég vinn. Það er svolítið sér-
stakt að koma inn á vettvang núna
og það þekkja mig allir. Stundum er
það fínt. Ég hef til að mynda kom-
ið að slagsmálum sem leysast upp
því aðilarnir eru bara: „blessaður
Biggi“,“ segir hann með leikrænum
tilþrifum og veifar. „Svo aftur á móti
hef ég komið á vettvang þar sem
viðbrögðin eru: „þurftir þú endilega
að koma.“ En það er mjög sjaldæft.“
Hann segir það helst gerast þar sem
eru þrúgandi aðstæður. „Það kom
einu sinni fyrir í heimilserjum. Kon-
unni leið mjög illa og sjálfsálitið
var lítið og til að byrja með fannst
henni óþægilegt að það kæmi þekkt
persóna á staðinn.“ Biggi segir þó
viðhorf hennar hafa breyst um leið
og hann byrjaði að ræða við hana.
Reynir að koma fram af virðingu
Hann segist reyna að koma fram af
virðingu við alla í starfi sínu, líka þá
sem hann þarf að handtaka. „Þrátt
fyrir að samfélagið hafi sett ákveðin
lög sem lögreglan framfylgir þá eig-
um við ekki að koma fram við fólk
eins og það sé lægra sett. Við eigum
að virða alla. Hver einasta mann-
eskja er mikilvæg við eigum að
koma fram við hana sem slíka. Mér
finnst líka nauðsynlegt að hafa það
hugarfar að leiðarljósi að hvert ein-
asta útkall er mikilvægt.“
Aðspurður segir hann vissu-
lega oft erfitt að koma fram við fólk
af virðingu þegar það er dónalegt
og með hótanir. Það sé hins vegar
tímabundið ástand hjá flestum og
ástæðan sé yfirleitt veikindi eða
fíkn. „Í langflestum tilfellum er þetta
heldur ekki persónulegt heldur ein-
göngu gagnvart lögreglunni sem
valdi. Þetta er bara partur af starf-
inu, þó að vissulega sé það ósann-
gjarnt. Þetta gerir starfið mjög flók-
ið og vandasamt, að þurfa að takast
á við fólk ýmiss konar ástandi eða á
sínum versta stað í lífinu.“
Vill stundum taka börn með heim
Biggi er búinn að vera í lögreglunni
í tíu ár en það var algjör tilviljun að
hann álpaðist inn í lögregluskólann
á sínum tíma. Hann átti sér aldrei
þann draum, líkt og margir litlir
strákar, að verða lögga. Það hvarflaði
ekki að honum sem feimnum strák
á Akureyri. „Ég var bara að fletta
Mogganum einn sunnudaginn og sá
auglýst eftir nemum í lögregluskól-
ann. Mér fannst kominn tími til að
fara suður svo ég ákvað að slá til og
þannig æxlaðist þetta,“ segir Biggi
og brosir, enda mjög ánægður með
þessa ákvörðun.
En er eitthvert atvik úr starfinu á
þessum tíu árum sem situr sérstak-
lega í honum? „Yfirleitt eru þessi
mál sem sitja í manni, mál sem ekki
er hægt að ræða. En mál sem varða
sjálfsvíg og andlát, sérstaklega þegar
ungt fólk deyr, eru oft mjög erfið.
Sérstaklega samskiptin við aðstand-
endur. Ég tala nú ekki um ef maður
finnur ákveðna samsvörun með að-
stæðunum. Stundum langar mig til
að taka börn í erfiðum aðstæðum
með mér heim. Mér finnst oft svo
ósanngjarnt að þetta barn þurfi að
vera í þessari ákveðnu stöðu. Það er
margt svo ósanngjarnt og stundum
fallast manni hendur. Það er einmitt
ástæðan fyrir því að ég fór í lög-
regluna, ég vildi reyna að aðstoða
fólk,“ útskýrir Biggi. Hann vonar að
honum takist að gera það, hjálpa
fólki og skilja eitthvað jákvætt eft-
ir sig.
Hélt að hann væri að deyja
Það er vitlaust veður úti, hífandi rok,
slydda og haglél sem lemur rúð-
urnar. Í verstu hviðunum stendur
blaðamanni varla á sama, en Biggi
virðist lítið kippa sér upp við veð-
urofsann. Eflaust vanur honum,
svona uppi á áttundu hæð í blokk.
Hann er fæddur og uppalinn á
Akureyri og skilgreinir sig ennþá
sem Akureyring þrátt fyrir að hafa
búið á höfuðborgarsvæðinu í tíu ár.
Blaðamaður er ekki frá því að norð-
lenski hreimurinn verði örlítið ýktari
þegar Biggi talar um Akureyringinn
í sér og höfuðstað Norður lands.
Eins og fram hefur komið var
hann mjög feiminn sem barn og
gekk nánast með veggjum þegar
hann var í grunnskóla. „Það kæmi
mér á óvart ef einhver af gömlu
kennurunum mínum myndi eftir
mér. Ég man ekki til þess að hafa
einu sinni rétt upp hönd í tíma. Ég
var bara þægur krakki og aldrei neitt
vesen á mér.“
Þá hefur Biggi glímt við kvíða-
röskun allt sitt líf en það var ekki fyrr
en hann byrjaði í háskólanáminu
í fyrra að hann fékk loksins grein-
ingu. Hann var það slæmur að oft
var hann með líkamleg einkenni
sem háðu honum í daglegu lífi. „Það
voru ákveðin atriði sem ég höndl-
aði bara ekki. Það var orðið erfitt að
fara í bíó, leikhús og taka strætó og
ég vissi alveg að þetta var ekki eðli-
legt þrátt fyrir að ég hefði alltaf verið
svona. En þetta var alltaf að aukast.
Fyrstu árin í löggunni voru erfið út
af þessu en mér tókst upp að vissu
marki að klæða þetta af mér með
búningnum,“ segir Biggi hreinskil-
inn. Hann átti það til að fá alvar-
leg kvíðaköst þar sem hann virki-
lega óttaðist um líf sitt. „Stundum
hélt ég að ég væri að fara að deyja.
Oftar en einu sinni var ég tilbúinn
með símann í hendinni, til að hr-
ingja í 112. Mesti óttinn var að ég
væri einn heima með krakkana og
að ég myndi deyja. Ekki bætti það
úr skák að ég hafði komið að þannig
aðstæðum í starfinu, að foreldrar
höfðu látist og krakkarnir voru ein-
ir heima.“
Þótti óþægilegt að fara á geðlyf
Þegar Biggi var barn var ítrekað far-
ið með hann til læknis vegna ýmissa
líkamlegra kvilla, sem í dag er ljóst
að rekja mátti til kvíðaröskunarinn-
ar, en skýring læknanna var að hann
væri líklega með viðkvæman maga.
Enda var kvíðaröskun ekki mikið
í umræðunni á þeim tíma. Í fyrra
var hann þó kominn á þann stað að
hann varð að fá hjálp við sjúkdómn-
um. „Þegar ég byrjaði í náminu þá
yfirkeyrði ég mig algjörlega. Það var
líka mikið að gera í vinnunni á þess-
um tíma og ég klessti eiginlega á
vegg.“ Biggi leitaði því til læknis, var
greindur með kvíðaröskun og fékk
lyf sem hann tekur í dag. Lyfin draga
verulega úr líkamlegu einkennun-
um sem hrjáðu hann, en kvíðinn
blundar alltaf í honum. „Sérstak-
lega á svona erfiðum tímum eins og
núna, þá blossar þetta upp, öll þessi
líkamlegu einkenni,“ útskýrir hann.
Biggi segir það erfiðasta við þetta
ferli, að greinast með kvíðarösk-
un og fara að taka inn lyf, hafi ver-
ið að losna við sína eigin fordóma.
Honum hafi í raun ekki tekist það
ennþá. „Ég man bara þegar lækn-
irinn nefndi það að setja mig á lyf
þá þótti mér það mjög óþægilegt.
Morguninn eftir stóð ég svo inni í
eldhúsi, með þessa töflu í hendinni
og hugsaði: „er ég í alvöru að fara
að taka inn geðlyf?“ Mér fannst
„ég hef til
að mynda
komið að slags-
málum sem
leysast upp því
aðilarnir eru
bara: „blessað-
ur Biggi“