Íslenskt mál og almenn málfræði - 01.01.2018, Blaðsíða 198

Íslenskt mál og almenn málfræði - 01.01.2018, Blaðsíða 198
Um niðurstöðurnar segja höfundarnir m.a. (á bls. 320): Ekki verður séð að þessar niðurstöður feli í sér neinn stuðning við þá stað - hæfingu Wiklund og félaga (2007) að S3-röðin sé frekar útilokuð en ella þegar innskots-að er fyrir hendi (eða S2-röðin sé þá frekar skyldubundin). Þetta er rétt athugað en vekur þó spurningar um tengsl „einstaklingsmálfræði“ og „almannamálfræði“. Meðhöfundar Wiklund voru m.a. Gunnar Hrafn Hrafn - bjargar son og Þorbjörg Hróarsdóttir og það er ljóst af grein þeirra og Wiklund (og Bentzen) að í þeirra máli samræmist innskots-að S2-röðinni en ekki S3-röð - inni og það er athyglisvert þótt það sé andstætt því sem almennast er. Ég mun ræða frekar um „einstaklingsmálfræði“ og „almannamálfræði“ hér síðar. 16. kafli: Ýmislegt (höf.: Höskuldur Þráinsson, Matthew J. Whelpton og Jóhannes Gísli Jónsson) Hér eru athugunarefnin af ýmsum toga, m.a. útkomuumsagnir, lyfting úr nafn- hætti með lýsingarorði, ósögð aukafallsfrumlög í nafnháttarsamböndum og tvö- földun forsetninga. Með útkomuumsögnum er átt við það sem á ensku hefur verið nefnt resultative verbs og meðal þeirra dæma sem athuguð voru eru Hann skellti Guðmundi flötum á fyrstu mínútunni (80% já) og Hann frysti ísinn svo harðan að við gátum ekki borðað hann (33%). Dæmi um lyftingu úr nafnhætti með lýsingarorði (e. tough movement) eru m.a. Þær segja að karlar séu svo erfiðir að búa með (63%) og Þess vegna eru stólarnir mjög auðveldir að þrífa (23%). Á meðal dæma um tvöföldun forsetninga var Ég man ekki lengur með hvaða félagi hann spilar með (54%). Flestar athuganirnar sem sagt er frá í þessum kafla eru litlar og ég staldra hér aðeins við eina þeirra, athugun á ósögðum aukafallsfrumlögum í nafnháttar- samböndum (eða nafnháttarsetningum). Setningarnar í (27) voru athugaðar. (27)a. Öll dýr eiga rétt á því að líða vel. 72% b. Nú getur Ósk hlakkað til að líða betur á morgun. 47% c. Þeir voru hræddir um að verða öllum kastað út. 35% d. Hún þorir ekki að finnast gaman að læra. 20% Íslenska er „heimsfræg“ fyrir að leyfa ósögð aukafallsfrumlög í sumum nafnháttar - setningum, en dæmi um þetta eru mjög misgóð eins og ofangreindar niður stöður bera að nokkru leyti með sér. Það er ekki dagljóst hvað þessu veldur. Setn ingin Það er óskemmtilegt að líða svona illa er mér eðlilegt mál en ?*Ég reyndi að líða illa er ótæk. Ég vonast til að leiðast ekki mikið er í nokkuð góðu lagi, en ??Ég lagði mig fram um að leiðast ekki er hæpin. Oft eru dæmi af þessu tagi óeðlileg þegar um er að ræða skýra merkingarlega völdun (e. control), eins og í ?*Ég reyndi að líða illa, en ásættanlegri þegar ekki er nein slík völdun, eins og í Það er eðlilegt að líða illa undir svona kringumstæðum. Og reyndar eru dæmi án völdunar eitthvað misjafn- lega eðlileg. Þannig finnst mér (?)Það er algengt að líða illa undir svona kringum - stæðum eitthvað lakari en Það er eðlilegt að líða illa undir svona kringum stæðum, þótt ég telji báðar þessar setningar vera málfræðilega „rétt skapaðar“. Loks er ekki Ritdómar198
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200
Blaðsíða 201
Blaðsíða 202
Blaðsíða 203
Blaðsíða 204
Blaðsíða 205
Blaðsíða 206
Blaðsíða 207
Blaðsíða 208
Blaðsíða 209
Blaðsíða 210
Blaðsíða 211
Blaðsíða 212
Blaðsíða 213
Blaðsíða 214
Blaðsíða 215
Blaðsíða 216
Blaðsíða 217
Blaðsíða 218
Blaðsíða 219
Blaðsíða 220
Blaðsíða 221

x

Íslenskt mál og almenn málfræði

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Íslenskt mál og almenn málfræði
https://timarit.is/publication/832

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.