Veiðimaðurinn - 01.09.1967, Blaðsíða 20

sonar sýslumanns. Skilur stíflan því Ell-
iðavatnsengjar frá Vatnsendakrókum, er
voru slægjuland frá Vatnsenda. Við þessa
aðgerð stíflaðist upp Elliðavatn, þannig
að engjarnar fóru í kaf, ásamt ánum
Bugðu og Dimmu á þeim kafla, sem
stíflunin náði. Rann þá Bugða í Elliða-
vatnsuppistöðuna og Dimma úr uppistöð-
unni urn flóðgáttir, þar sem áður hafði
verið vað á ánni. Gerðar voru 02, flóð-
gáttir í stífluna í farvegi Bugðu, en
þær voru hafðar lokaðar nema í vatna-
vöxtum. Efefir framrennslið síðan aðeins
verið í Dimmu niður vesturfarveginn
að Efri Fossum og áfram um norðurfar-
veginn að inntakslóni Arbæjarstíflu og
einnig framhjá því, svo sem áður var
lýst.
Urkomusvæði Elliðaánna ofan Arbæj-
arstíflu er talið 260 ferk.m. að flatar-
máli. Nær það upp í Hveradaii og
Henglafjöll, vestur Idíðar fjallanna norð-
ur eftir, Marardal til Dyrfjalla og upp
Mosfellsheiði, eins og landi hailar þar
til suðurs og vesturs. En að sunnan
er Elliðavatns- og Hólmshraun, norður-
hlíðar fjallanna ofan Selfjalis, Vífilsfell
og fjöllin upp eftir í Hveradali. Urkom-
an er á þessu svæði efst rúmlega 3 m. á ári
í Hveradölum, en fer jafnt lækkandi
eftir því sem neðar dregur, niður í tæp-
an 1 m. við aflstöðina. Telja má meðal-
úrkomu á svæðinu 1,5 m. á ári. Á vetr-
um, vori og hausti er oft mikið vatns-
rennsli ofarlega á þessu regnsvæði, en
vatnið sígur fljótt niður í hraunið, þann-
ig að oft á sumrin er ekkert ofanjarðar-
rennsli á öllu svæðinu ofan Lækjarbotna.
Framrennsli Elliðaánna er um það bil
40% úrkomunnar; nokkuð fer í uppguf-
un, lítið í gróður á þessu svæði, en mik-
ill hluti sígur í jörðu niður dýpra en svo,
að það korni f’ram aftur ofanjarðar.
Framrennslið svarar til 5 rúmm. á sek.
að meðaltali, að Gvendarbrunnavatni
með töldu. Venjulega er rennslið yfir
þetta meðaltal á vorin, þegar leysa tekur
og því gnægð vatns, þegar laxgangan
hefst. í þurrkasumrum, einkum eftir
snjólétta vetur, minnkar rennslið fram
eftir sumri og getur orðið um 2 rúmm.
á sek. undir haustið.
Um veiðina framan af.
Fyrr á tímum var stangaveiði ekki iðk-
uð, heldur voru notuð net og girðingar.
Var hafður ádráttur, kistur og gildrur,
en það voru þessar síðartöldu aðferðir,
sem mestu deilunum ollu um Elliðaár-
veiðina við Thomsen kaupmann. Þá var
það og til, að menn komust á lag með að
taka laxinn með höndunum. Þótti sér-
stakt lag þurfa til að taka hann upp á
sporði. Það var ekki fyrr en Englending-
ar komu hér til veiða á síðustu öld, að
stangveiði liófst. Þegar Reykjavíkurbær
eignaðist veiðina var Englendingum boð-
in hún áfram. Hafði bæjarfógeti Halldór
Daníelsson og síðar borgarstjóri Páll Ein-
arsson eftir 1912 til 1914 samband aðal-
lega við firmað J. R. Lumley & Dowell
í London, er annaðist útboð á veiðinni
gegn lítilli þóknun. Vildi Halldór hafa
leiguna unt veiðitímann júní, júlí og
ágúst 400 sterlingspund. Auglýsti þá
firmað £ 450, því bjóðendur voru vanir
að koma fram með lægri boð. Stundum
fengust £ 400, en stundum ekki nema
£ 350 og fyrir kom 300 sterlingspund.
Þannig gekk fram til 1915. Þá var Knud
o o
14
Veiðimaburinn