Veiðimaðurinn - 01.09.1967, Qupperneq 27
uðu veiði í Elliðaánum um fjölda ára.
Talið var að það væru 50.000 seiði sem
látin voru í árnar árlega og kostaði
fyrst 8 kr., síðar 10 kr. þúsundið. Var
ætlun Zimsen að bæta með þessu að
nokkru það tjón á laxi, sem menn töldu
víst að virkjun Elliðaánna myndi valda.
Þegar Rafmagnsveitan tók við umsjá
ánna 1925, var haldið áfram að láta
seiði í árnar og seiðafjöldinn aukinn
upp í 100.000, að því er talið var. Síðar
virtist koma í ljós að þessar seiðatölur
frá Alviðru væru í rauninni of háar
allan tímann, svo að nærri munaði helm-
ingi.
Þessi seiðaflutningur bar sýnilega
árangur eftir nokkur ár, því veiðimenn
tóku eftir því, að kominn var lax af
Sogskyni í árnar innan um Elliðaárlax-
inn.
A þessum árum var Þórður Flóvents-
son, bóndi frá Svartárkoti í Bárðardal.
ráðunautur um laxaklak og liafði til
þess lítinn fjárstyrk úr ríkissjóði. Hann
skoðaði Elliðaárnar á ýmsum tímum árs,
lét rannsaka vatnið á ýmsum stöðum,
mengun þess og gróður. Var Þórður
furðu naskur á að sjá gróðurskilyrðin í
ánum. Hann lagði og ráð á, hvar og
hvernig skyldi byggja klakhús við árn-
ar, en úr því varð þó ekki fyrr en nokkr-
um árum síðar. 1932 var byggður torf-
kofi neðan við jöfnunargeymi Vatns-
veitunnar frá Gvendarbrunnum, sem
stendur á móts við Efri Fossa í ánum.
Var þar hægt að klekja út um 1200 þús-
und seiðum við örugga vatnslind. Við
samanburð á klakkössunum hjá Árna í
Alviðru, en þeir voru sömu gerðar, var
greinilegt að seiðafjöldi hans var of hátt
talinn.
Það mátti búast við því, að með vexti
Reykjavíkur gæti svo farið, að yfirrennsli
vatnsveitunnar gæti þrotið, að minnsta
kosti um stundarsakir. Voru því hafnar
tilraunir með notkun Elliðaársvatns til
klaks, undir umsjá Pálma Hannessonar
rektors, en hann var formaður veiði-
málanefndar frá 1933. Voru tilraunir
þessar gerðar niðri við Elliðaárstöðina
og vatnið tekið úr þrýstivatnsæðun-
um. Tilraunirnar virtust benda til þess,
að vel mætti nota Elliðaárvatnið, ef séð
væri um rækilega skolun á klakinu eftir
gruggun í leysingum. Ef gruggið fékk
að setjast fyrir í klakinu um nokkurn
tíma, var hrognunum hætta búin. Hita-
stig Elliðaárvatnsins þarna var þó mun
óhagstæðara. Það gat farið niður að
frostmarki löngum um vetur og seink-
að klakinu að miklum mun. Tilraun-
um þessum varð aldrei lokið að fullu,
en þær sýndu þó greinilega yfirburði
lindarvatnsins, þar sem hitastigið hélzt
svo til jafnt allan veturinn og fór sjald-
an niður fyrir 4°.
Það kom fljótt í ljós að torfkofinn
var að ýmsu leyti óhentugur til klaks-
ins. Það var erfitt að viðhalda nægilegu
hreinlæti. Sveppar og vatnsmygla vildi
setjast að í veggjum og kössum og breið-
ast þaðan út. Til að verjast óþrifagróðri
voru því veggir fljótt múraðir innan og
kalkaðir, súðir málaðar, klakkassar og
stoðir einnig á hverju sumri. Heppnað-
ist klakið ávallt rnjög vel, svo til öl!
árin með mjög litlum afföllum.
Mikill hluti seiðanna var seldur ár-
lega í ýmsar ár út um allt land og eftir-
21
Veiðimaðurinn