Veiðimaðurinn - 01.09.1967, Page 31

Það hafa ekki verið teknar saman nein-
ar veðurlýsingar unr veiðitímann í því
skyni, að athuga hve mikil áhrif veðrið
hefir á veiðina, en það er alkunna, að
laxinn hefir sig ekki jafnt í frammi í
ýmsu veðurlagi. I vatnslitlum árum og
sólríkum hitnar árvatnið töluvert og
hreyfir laxinn sig þá minna en ella.
í miklum laxgönguárum, svo senr 1947
og 1948, hefðu rúnrlega 5000 laxar áít
að vera eftir í ánum um veturinn fyrra
árið, en um 4000 síðara árið. Þetta þótti
of mikið. Var því í samráði við veiði-
málanefnd tekinn hluti þessa fjölda úr
kistu og seldur. Mun það hafa verið nær
2000 löxum, þannig að 2—3 þúsund voru
þó eftir í ánunr. Hins vegar þótti ekki
fært að taka neitt frá þegar laxaganga
var lítil, svo sem árin á eftir, 1949—1951
o.fl. Taldi Pálnri Hannesson rektor ekki
ráðlegt að hafa öllu fleiri laxa en um
2000 í ánunr, en nauðsynlegt þótti fyrir
samfélag laxins í ánum yfir veturinn, að
þar væri fullorðinn lax með öllu ung-
viðinu, sem áin moraði af, fyrsta og' ann-
ars árs seiðunr.
Fiskeldi.
Þótt klakið við Elliðaár væri rekið
þannig árunr sanran, svo sem lýst liefir
verið, og árangurinn talinn eftir vonunr
góður, að því leyti, að laxinn lrefir hald-
izt þar við, verður þó ekki sagt að klakið
hafi heppnazt svo vel, að um aukningu
gæti verið að ræða svo neinu næmi. Var
því augljóst að afföllin í seiðafjölda í án-
um voru gífurleg. Það mátti lesa af
skýrslum um samskonar laxaklak erlend-
is, að árangurinn var ekki ósvipaður, svo
að sumir drógu jafnvel í efa, hvort nokk-
urt gagn væri að klaki, þegar seiðunum
væri sleppt um leið og þau losnuðu við
kviðpokann. Þótt ekki séu talin önnur
seiði en þau, sem látin voru í árnar sam-
kvæmt 5. töflu, til jafnaðar 345 þúsund
seiði á ári, kornu ekki nema 1% aftur
sem lax 4 árunr síðar. Þegar þar við bæí-
ist náttúrlega klakið í ánum á sama tíma,
er sýnilegt að heimturnar eru langt und-
ir einum hundraðshluta.
Þegar Þór Guðjónsson fiskifræðingur
var skipaður veiðimálastjóri 1946, fékk
hann fljótt áhuga á rannsóknum fiskjar
í Elliðaánum. Hóf hann þar merking-
ar, bæði á ungviði og fidlorðnum fiski.
Fylgdist hann og með klaki Rafmagns-
veitunnar og veiðum í ánum. Hann benti
fljótlega á, að eldi seiðanna, þótt um
skamman tíma væri, myndi auka mjög
þol þeirra í ánum síðar, jafnvel svo nema
mundi tíföldun fjölda kviðpokaseiða,
ef eldi væri haldið áfram þar til seiðin
væru fær til göngu í sjó. Hvatti hann
mjög til að reyna eldi, en til þess þurfti
stærri þrær og betri umbúnað, en unnc
var að koma við í klakhúsi því, sem fyr-
ir var, enda staðurinn ekki hentugur. Var
jrví ljóst að þörf væri á að flytja allt,
bæði klak og eldi, í námunda við afl-
stöðina.
Varastöð Rafmagnsveitunnar var byggð
á árunum 1946—’48 með sambandi við
aðalæðar Hitaveitu Reykjavíkur. Frá
Varastöðinni mátti fá síað Elliðaárvatn,
auk þess sem Gvendarbrunnavatn og
Hitaveituvatn var nærtækt. Var þarna
því kominn lrinn ákjósanlegasti staður til
að hefja eldistilraunir og ef vel tækist,
að byggja nýja klak- og eldisstöð á bökk-
um Elliðaánna.
Veiðimaðurinn
25