Morgunblaðið - 08.07.1973, Blaðsíða 26

Morgunblaðið - 08.07.1973, Blaðsíða 26
I 26 MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 8. JOL.1 1973 Hraunmassinn verð- ur áratueri að kólna Framhald af bls. 9. bergsins og kœiir mikiu hraðar en loít ið. •— Þú heíur hitamælt hraunið og íSeiri vísindarannsóknir hafa ver- 5ð uninar í Eyjum, er það ekki? Hvað er hraunið t.d. heitt? — Það reyndist mest tæp 1100 stáig. Margir hafa unn- ið að rannsóknum þama. Auk jarð- fræðiiegra athugana, hafa verið gerðar jarðskjálftamælingar og teknar mynd- ir af gosinu með sjálfvirkum mynda- vélum, fyrst úr Klifinu, siðan úr Hedma- ktetti og nú síðast frá Hótel HB, og firá Stórhöfða voru gerðar mælingar á grjótflugi, sem sýndi að steinar sýni- legir berum augum hafa náð upp í 600 metra hæð. Loftmyndataka hefur ver- ið mjög reglubundin vikulega og hófst mánuði eftir að. gos:ð hófst. Ennfrem- ur er rennsli hraunsins mælt frá jörðu og hailamælingar eru gerðar viðs vegar um Heimaey. Þá var mæidur hiti og rennsli í djúpri borholu undir Klifinu. Það sýndi að hitastigið hækkaði veru- lega við gosið og komst í rúm 40 stig, en virðist nú aðeins vera að lækka. • GAS OG HITI I HELGAFELLSHRAtJM — Þá varð vart veruiegs gasstreymis. Þetta gas virðist breiðast út í grunni Heimaeyjar miili hinna gömiu hraun- laga úr Helgafelli og koma einkum upp í húsunum. Þetta var á timabili mjög til baga á götum úti. Það virðist nú ekki vera útivið, en í húsum stafar hætta af þvi. Gasið virðist vera í rén- un, þó hætta sé ekki yfirstaðin. Rétt er að geta þess í þessu sambandi að ná lægt hraunjaðrinum kom fram veru- ieg gufa, sem hitaði upp húsim. Og at- huganir hafa sýnt, að þessi gufa breið- ist út miili hraunlaganna úr Heigafelii á sama hátt og gasið, en hitinn nær ekki niður fyrir sjávarmál. Þetta hvort tveggja breiðist þannig út í gömlu hrauniögunum og á upptöku sina í nýja hrauninu eða i gígnum sjálfum. Og þar með ljúkum við þessu grein- argóða yfirliti og spjalli við Þorbjörn um gosið í Eyjum, sem við höfum flutt af slitróttar og mismikiar fréttir á ýmsu stiigi þess. Þetta er saga fimm mánaða sköpunar heils fjaJls og mikils landsvæðis með öllu sem þvi fylgir. —E.Pá. Fólk vandist þessu í Surtseyj argosinu Eins og gefur að skilja, hefur mikið mætt á slökkvjliðinu í Vestmannaeyj- um eftir að gosið hófst. Elías Baldvins- son slökkviliðsstjóri, hefur verið í Eyj- um í allan vetur, en fjölskj'lda itans dvelur um þessar mundir í Austurkoti í Sandvikurhreppi. Elías sagði að fjöiskylda Jians hefði fengið mjög góðar móttökur i landi, eft- ir ílóttann fyrstu gosnóttina. „Þau fóru héðam með mótorbát tii Þoriákshafnar. Þar tóku á móti þeim menn, sem við þekktum litið, þeir Jón Guðbrandsson og HjaJti Gestsson á Sel fos®i og afgreiddu ÖH mál fyrir mig. Þeir tóku með sér fjölskyJduna og skutu yfir hana skjólshúsi fyrstu dagana og reyndu jafnframt að útvega húsnæði til frambúðar. Síðan tókst eiin um kunningja mínum að fá fyrir þau húsnæði í Austurkoti. Ég stend i mik- HJi þakkarskuld við þessa menn." Elías sagðist hafa misst hús sitt i gos- inu og bjóst því eklri við að geta fenig- ið IH sín fjölskylduna í bráð. „En ég reyni að fá hana eins fljótt og ég get.“ Hvort fólk teldi sér almennt óhætt að flytjast aftur til Vestmannaeyja, taidi Elias líklegt. „Ég held að fólk hafi vaniizt þessu i Surtseyjargosánu, sem var héma rétt við bæjairdyrnar í nokkur ár. Auk þess telja þeir sem vit hafa á að Jiitlar lik- ur séu á þvi að hér gjósi aftur. Ég held að það sé betra íyrir Vestmanna- eyinga að vera hér en amnars staðar. Ég heid að þó að við fáum hús í landi að þá sé það ekki nóg.“ EJias sagði að þeir væru núna ellefu á sIökkvHiðsstöðinni i Eyjum, en fyrst í stað hefðu þeir fengið aðstoð frá slökkviliðunum í Keflavík, Reykjavik og á KeflavikurfJugvelJj. Þeir hefðu því verið rúmiega 30 þegar mest var. Sagði Elias að einn þeirna væri með frúna hjá sér, en sá ætti ,hús sitt óskemmt. Annar væri að gena tilraun með að fá til sin konuma og tvö börn og sá þriðji væri einniig að leita fyrir sér um möguleika að fá tiJ sin eig'n- konu. FJeiiri hygðu ekki á það í bráð. Um starf slökkviiiðsins sagði EMas að verkefni hefðu verið næg. „Fyrstu sól- arhringana unnum við að aimennum björgunarstörfum, eins og við björgun húsmuna, skepna og tækja. Siðan eftir að fór að kvilcna í húsum urðum við að snúa okkur eingöngu að siökkvi- störfum. Þau voru á margan hátt erf- ið, t.d. kom það oft fyrir að fólk sá ekki’ ástæðu til að hringja í okkur þó að það kviknaði í húsi og við þurftum þess vegna að vera í stöðugum eftir- litsferðum. Þá fóru brunahanar alltaf i kaf, þegar öskufaU varð og þannig að við þurftum stöðugt að vera að moka frá þeim. Eftir að vatnið fór, jukust svo enn erfiðleikamir. Nú er svo aftur farið að róast og við orðnir eins konar vélaverkstæði. Við er- um að vinna að þvi að taka í gegn tæk- in, bæði okkar og annarra, sem við vilj- um skila i sem beztu Iagi.“ Að iokum sagðist Elias vera mjög þakklátur þeim sem aðstoðað hefðu vegna gossins. Illar tungur hefðu hefðu viljað gefa i skyn að mairgir þeirra sem hefðu komið til Eyja væri þjófalýður, sem vær: hrein vitleysa: „Þeir sem hingað komu, komu aMir með þeim hug að hjáipa, og þeir hafa unnið ómetanlegt gagn. Mér er ofar- lega í huga mikið þakklæti lil þeirra.“

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.