Morgunblaðið - 08.11.1974, Page 36

36
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 7. NÖVEMBER 1974
Leggur og skel
(Æfintýri, nokkurn veginn eftir H. C. Andersen: Kærestefolk-
ene).
Einu sinni voru leggur og skel. Þau lágu bæði í
gullastokki innan um önnur barnagull, og svo sagði
leggurinn við skelina: „Eigum við ekki að taka
saman, fyrst að við á annað borð liggjum hér í sama
stokknum?“ En skelin var úr sjó og þóttist töluvert,
rétt eins og ung heimasæta — en hún var nú samt
ekki heimasæta — og vildi ekki gegna því neinu. Þar
var líka í stokknum gömul gjarðarhringja, slitin og
fornfáleg; en hún var samt úr eir. Hún sagði við
skelina: „Ekki vænti ég þú viljir heyra mér út í
horn?“ og skelin sagði „jú“; og svo fóru þau bæði út í
horn. Þá sagði hringjan: „Ekki vænti ég þú viljir
eiga þér mann, rfkan og forstöndugan, ekki svo
mikið upp á bókarament?“ En skelin var úr sjó og
HÖGNI HREKKVÍSI
Amma! Högni vill ekki að þú sért að sýna kettlinga-
myndirnar af honum.
skildi ekki þessa kurteisi, þóttist líka töluvert, rétt
eins og ung heimasæta, og þagði eins og steinn. Þá
sagði hringjan: „Æ! segðu nú já, hjartans lífið mitt
góða!“ En skelin sagði ekki annað en „nei“, og svo
töluðu þau ekki meira saman.
En nú kom drengurinn, sem átti gullastokkinn, og
tók legginn og batt um hann rauðum þráðarspotta og
reið honum um pallinn, og seinast tók hann látúns-
bólu og rak í endann á honum. Það var ekki mjög
ljótt að sjá skína á bóluna, þegar leggnum var riðið.
„Líttu nú á mig,“ sagði hann við skelina; „hvernig
líst þér nú á? ættum við nú ekki að taka saman?
hjónasvipur er með okkur. Þú ert úr sjó, og ég er úr
lambsfæti. Ég sé ekki betur en að það geti farið vel á
með okkur.“ „Á! haldið þér það?“ sagði skelin; „þér
munið líklega ekki eftir, að ég er rekin á fjöru og er
orðin forfrömuð. Kaupmaðurinn hefur fundið mig
sjálf ur og etið úr mér fiskinn, og ég hef komið á meir
en einn postulínsdisk.“ „Satt er það,“ sagði leggur-
inn; „en ég er líka úr golmögóttum lambsfæti, og hef
verið súrsaður, blessuð mín! Og presturinn hefur
borðað af mér sjálfur, og nú er búið að setja bólu í
endann á mér, eins og þú getur séð.“ „Er það nú
víst?“ sagði skelin. „Svei mér ef — fari ég þá sem —
skammi mig, ef ég skrökva.“ „Þér getið komið fyrir
yður orði,“ sagði skelin, „en ég má það ekki samt; ég
er hálflofuð, að kalla má; það er fífill í hlaðbrekk-
unni, eins og þér vitið, og þegar drengurinn ber
okkur út, gullin sín, hefur hann oftar en einu sinni
lagt mig niður hjá ffflinum, og þá hefur fífillinn
sagt: „Viljið þér koma til í það?“ og ég hef þá sagt
„já“, svona í huga mínum innanbrjósts, og það álít ég
hálfgildings lofun. En því lofa ég yður, að ég skal
aldrei gleyma yður.“ „Það er nú til nokkurs,“ sagði
leggurinn, og svo töluðu þau aldrei saman.
Daginn eftir kom drengurinn, sá, sem átti gulla-
stokkinn, og tekur hann og fer með hann og allt
saman út í hlaðbrekku. Þá var sólskin og sunnan-
vindur, skýskuggar flugu yfir engin, og fífan hneigði
sig á mýrinni í hvert sinn og hún dökknaði, og það
gekk eins og bárur yfir puntinn á túninu; dalurinn
skein allur í grösum og blómum. Skelin lenti hjá
fíflinum, eins og vant var, því að börn eru oft
vanaföst í leikum. Hann leit á hana stundarkorn og
sagði: „Viltu eiga mig, hróið mitt?“ „Það vil ég
fegin,“ sagði skelin. En fífillinn sagði: „Þú færð það
nú ekki samt, góóin mín!“ og svo horfði hann aftur í
ANNA FRÁ STÓRUBORG — SAGA FRA SEXTÁNDU OLD
eftir
Jón
Trausta
Það var dálítill gleiðgosalegur hæðniskeimur í skjálfandi og
vesældarlegri röddinni.
Lögmaður leit framan í piltinn. Haxm var blár í framan af
kulda og angist og var þó að reyna að bera sig mannalega.
Svo tók lögmaður vettling sinn, rennvotan, og henti honum
framan í piltinn og mælti:
„Þagað gazt þú, óhræsið þitt! Þeir þögðu, sem betri voru.“
Lögmaður hafði fyrir löngu fyrirboðið mönnum sínum að
nefna Hjalta á nafn í sín eyru. Og það forboð stóð enn.
Hann sat lengi þegjandi og hugsandi og starði fram fyrir
sig. Menn hans biðu og héldu í taumana á hestunum. Eng-
inn spurði, hvert nú skyldi halda. Enginn bjóst við, að nú
yrði haldið til hellisins, eins og ráð hafði verið fyrir gert,
enginn spurði heldur, hvort elta skyldi Hjalta og taka hann.
Allir biðu þegjandi eftir ákvörðun lögmanns sjálfs. En hann
sat langa stund þegjandi, þar til hann mælti hálfhátt fyrir
munni sér:
„Þetta er dómur drottins!"
Svo staulaðist hann á fætur, stirður og þrekaður, lét styðja
sig á hestbak og mælti:
„Austur að Stóruborg!“
Og þangað reið hópurinn um kvöldið.
2. GRIÐ SETT
Lögmaður var ekki valdsmannslegur, þegar hann kom að
Stóruborg, rennvotur og hrakinn, sKjálfandi af kulda og með
kápuna sína fyrir höfuðfat.
Hann tók sjálfur gistingu hjá systur sinni, eins og vandi
hans var, og nokkrir af mönnum hans með honum. Hinir
dreifðu sér á bæina í kring til gistingar.
Á Stóruborg stóð ætíð uppbúið rúm í góðu herbergi, sem
heldri gestum var ætlað. Þangað var nú lögmanni fylgt.
Oft hafði hann hvílt þar áður, en ekki minntist hann þess,
að hafa orðið rúminu fegnari í annan tima en nú.
Systir hans þjónaði honum sjálf til sængur, með sömu al-
úðinni og nærgætninni og ætíð endranær, og henni því
meiri, sem hann var nú meiri hjúkrunarþurfi en nokkru
sinni áður. Hún dró af honum vosklæðin, neri á honum fæt-
uma, sem voru ískaldir, með þurru, hlýju vaðmáli, og færði
honum að lokum hitað rauðvin til að drekka.
En hún talaði sama sem ekkert við hann.
Þegar lögmaður hafði svolgrað í sig rjúkandi heitt rauð-
vínið, byrgði hann sig niður. Fór þá brátt að minnka í honum
skjálftinn, og eftir litla stund var hann sofnaður.
Þegar hann vaknaði daginn eftir, var komið bezta veður,
og sólin skein inn í herbergið til hans. Hann geispaði og
teygði sig og fann, að hann var að mestu leyti heill heilsu og
í bezta skapi. Þó fann hann óþægilegan þela fyrir brjóstinu
og dálítinn höfuðverk, svo að hann ásetti sér að liggja um
daginn og yfirvinna að fullu afleiðingar bleytunnar og kuld-
ans. Og þegar Anna kom inn til hans, bað hann hana að
nýju um heitt rauðvin, til að hafa úr sér hæsina.
Við keyptum það því það
var fitublettur á veggn-
um.
Vertu bara róleg ég vinn
þig aftur áður en nóttin
er úti.
Ha — prófessorinn —
eftir öll þessi ár.