Morgunblaðið - 08.02.1980, Blaðsíða 11

MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 8. FEBRÚAR 1980
11
SIGURBJÖRG ÓF 1 frá Ólaísfirði. Skipið cr smiðað af Slippstoðinni hf. á Akureyri og lauk smíði þess
vorið 1979. Skipið er 199 brl. ojf mesta lenjíd tæplejía 55 metrar.
á næstunni, verður ekki hjá því
komist að enn ein holskefla nýrra
innfluttra skipa skelli yfir innan
tiltölulega skamms tíma. Eina
viðhlítandi ráðið til að draga úr
þessum sveiflum er að efla
íslenzkan skipaiðnað, sem jafnt og
þétt sjái útvegsmönnum fyrir
þeim skipakosti, sem þeir þarfn-
ast, enda gerist slíkt í fullu
samræmi við ástand fiskistofna og
endurnýjunarþarfar flotans vegna
úreldingar hans.
Til þess að ná þessu marki,
hefur Félag dráttarbrauta og
skipasmiðja bent á ýmsar leiðir.
Vissulega er nauðsynlegt, að t.d.
Fiskveiðasjóði og Byggðasjóði sé
jafnan tryggt nægilegt fjármagn,
þannig að fyrirgreiðsla sjóðanna
standi ekki í vegi fyrir eðlilegri
framvindu innlendrar nýsmíði
skipa. Félag dráttarbrauta og
skipasmiðja hefur þó jafnframt
lagt áherslu á önnur atriði, og skal
hér dreðið á nokkur þeirra.
Smíði án
kaupanda
Skipasmíðastöðvum verður að
gera kleift að hefja smíði skipa án
þess að samþykktir kaupsamn-
ingar liggi fyrir, enda geti viðkom-
andi skipasmíðastöð fjármagnað
hlut væntanlegs kaupanda, þar til
gengið hefur verið frá kaupsamn-
ingi og hann samþykktur af lána-
stofnunum. Næði þetta brýnasta
hagsmunamál skipaiðnaðarins
fram að ganga hefði það m.a. í för
með sér aukinn stöðugleika í
verkefnum stöðvanna og meiri
sveiganleika í þjónustu við flot-
ann, sem aftur yrði til þess, að
stöðvarnar gætu sinnt fleiri við-
gerðarverkefnum, er þær annars
yrðu að afsala sér vegna þess að
þær eru skuldbundnar að ljúka
smíði við ákveðið tímamark. Þá
myndi þessi heimild stuðla að
aukinni samvinnu stöðvanna, og
síðast en ekki síst stytta
afgreiðslutímann stórlega, en
langur afgreiðslufrestur íslenzkra
stöðva hefur löngum verið helsti
rökstuðningurinn fyrir innflutn-
ingi skipa.
Lánafyrirgreiðsla
út á gömul skip
Brýnt er að leysa þann vanda,
sem við er að etja í sambandi við
fjármögnun eigin framlags út-
gerðarmanna, er eiga fyrir eldri
skip, en vilja endurnýja þau.
Útgerðarfyrirtækið reynir að
sjálfsögðu að halda í gamla skipið
sem lengst, og selur það helst ekki
fyrr en það hefur fengið hið nýja
afhent. í þessu sambandi má
benda á þá hugmynd, að
Fiskveiðasjóður íslands láni út á
gömlu skipin, enda verði lánsfénu
varið til að fjármagna eigið fram-
lag lántakans vegna nýsmíða inn-
anlands. Lán þetta fylgi síðan
gamla skipinu, og yrði yfirtekið af
nýjum eiganda við sölu. Yrði þetta
að ráði, mundi samkeppnisaðstaða
íslenskra stöðva gagnvart erlend-
um keppinautum batna, því sem
kunnugt er, hafa erlendar stöðvar
nú um alllangt skeið boðið íslensk-
um útgerðaraðilum að taka gömul
skip þeirra upp í kaupverð nýrra
skipa.
Efling Aldurslaga-
sjóðs fiski-
skipa og aukning
úreldingarstyrkja
Mikilsvert er, að fiskiskipastóll
landsmanna uppfylli jafnan
ítrustu kröfur hvað varðar sjó-
hæfni, öryggi og hagkvæmni í
rekstri almennt. Fyrir útgerðar-
manninn getur þó verið ýmsum
vandkvæðum bundið að taka úr
notkun gömul og óhentug fiski-
skip. Að undanförnu hefur þó
skilningur aukist á nauðsyn þess
að auðvelda útgerðarmönnum að
hætta rekstri úreltra skipa. Má
þar nefna lagasetningu um svo-
nefndan Aldurslagasjóð, lagasetn-
ingu haustið 1978, þar sem hluta
gengismunar, sem myndaðist við
gengislækkun skyldi varið til úr-
eldingarstyrkja, og loks nýsam-
þykkt lagafrumvarp um breytingu
á lögum um útflutningsgjald af
sjávarafurðum. Fagna ber þeirri
viðleitni, sem fram hefur komið í
þessum efnum, en leggja verður
áherslú á, að umtalsvert fjármagn
þarf til, eigi árangur að nást.
Þróun íslenskra
fiskiskipa —
íslensk skip
fyrir íslenska
útgerðarmenn
Aðilar Félags dráttarbrauta og
skipasmiðja hafa á undanförnum
árum unnið mikið átak varðandi
endurbætur á framleiðsluaðferð-
um skipasmíðastöðvanna sem og á
skipunum sjálfum. Þótt íslensk
stálskipasmíði standi hinni erl-
endu síst að baki hvað varðar
tæknistig og gæði almennt, er ekki
nokkur vafi á því, að enn má ná
fram bættum árangri, sem ekki
verður aðeins mældur með sparn-
aði í smíðinni heldur og í bættri
veiðitækni, og rekstri skipanna.
Islenskar skipasmíðastöðvar
þekkja best þarfir íslenskra út-
gerðarmanna. Mikið af þeim skip-
um, sem flutt hafa verið til
landsins, einkum þó þeirra, er
segja má að hafi verið keypt í
kippum, hafa reynst stórlega göll-
uð bæði hvað varðar hönnun og
smíði. Glataðir úthaldsdagar
fiskiskipa, sem smíðuð hafa verið
hér á landi hafa á hinn bóginn
reynst tiltölulega fáir. í ljósi fyrri
reynslu, er því full ástæða til að
vara við svo stórfelldum hug-
myndum um innflutning fiski-
skipa, eins og virðist vaka fyrir
vissum útvegsmönnum í Vest-
mannaeyjum, og hætt er við, að
eigi eftir að grípa um sig eins og
faraldur meðal starfsbræðra
þeirra um landið allt.
Fyrir skömmu var haldinn al-
mennur félagsfundur í Félagi
dráttarbrauta og skipasmiðja.
Kom þar fram, að menn báru ugg
í brjósti vegna þeirra fregna, sem
nú berast frá Vestmannaeyjum,
sem virðist ætla að verða upphafið
að þeirri nýju fljóðbylgju inn-
fluttra skipa, sem félagið hefur
svo lengi varað stjórnvöld við. Á
fundinum var samþykkt einróma
tillaga þess efnis, að á grundvelli
stóraukinnar samvinnu íslenskra
skipasmíðastöðva verði sem fyrst
komið á fót skipasmíðaátaki, er
taki til framleiðslu 10 fiskiskipa,
25—30 metra að lengd, enda sam-
þykki Sjávarútvegsráðuneytið og
Iðnaðarráðuneytið að verkefni
þetta fari af stað. Verkefnið verði
unnið í náinni samvinnu við þessi
ráðuneyti og aðrar opinberar
stofnanir, er málið varðar.
Verkefni, sem þetta gæti orðið
upphafið á jafnri og skipulegri
endurnýjun íslenska fiskiskipa-
stólsins, fráhvarf frá stóru stökk-
unum og glundroðanum, sem
hingað til hafa ríkt í þeim efnum.
Sigmar Ármannsson.
lögfræðingur.
Landssambands
iðnaðarmanna.
Dóra M. Reyndal söngkona.
Dóra M.
Reyndal
syngur á
Háskóla-
tónleikum
FJÓRÐU háskólatónleikar
vetrarins verða haldnir í
félagsstofnun stúdenta
laugardaginn 9. febrúar kl.
17.
Dóra M. Reyndal, söng-
kona, og Úrsúla Ingólfs-
son-Fassbind, píanóleikari,
flytja lög eftir Hugo Wolf
við ljóð Paul Heyse úr
ítölsku ljóðabókinni og
nokkur lög eftir Richard
Strauss.
Árni Kristjánsson
Tónleikar
Pinu eru í
í kvöld (föstudag) mun ítalski
fiðlusnillingurinn Pina Carmirelli og
Árni Kristjánsson píanóleikari leika
á tónleikum hjá Tónlistarfélaginu í
Reykjavík kl. 9 í Austurbæjarbíói.
Pina Carmirelli lék með Sinfóníu-
hljómsveit íslands í gærkveldi fiðlu-
konsertinn nr. 2 eftir Prokofieff. Á
efnisskrá tónleikanna í kvöld eru
þrjár fiðlusónötur JohanneS
Pina Carmirelli.
Arna og
kvöld
Brahms. Pina Carmirelli og Árni
Kristjánsson leika nú saman á
tónleikum hjá félaginu í fjórða sinn
og þykir ávallt mikill tónlistarvið-
burður þegar þetta ágæta listafólk
hittist og leikur saman.
Þetta eru sjöundu tónleikar Tón-
listarfélagsins starfsveturinn
1979—1980 og hefjast þeir klukkan 9
í Austurbæjarbíói.