Morgunblaðið - 16.11.1983, Side 32

Morgunblaðið - 16.11.1983, Side 32
32 MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 16. NÓVEMBER 1983 Betra og bætt mannlíf — eftir Bergþóru Jóhannsdóttur Góðtemplarareglan var stofnuð í Norður-Ameríku, í smábæ í New York-ríki, sem heitir íþaka. Hingað til lands kom þessi hreyf- ing með norskum iðnaðarmanni, Ole Lied. Hann settist að á Akur- eyri. Eftir sumardvöl þar birtist í nóv. 1883 grein eftir hann í Akur- eyrarblaðinu Fróða, þar sem hann gerir grein fyrir reglunni og markmiðum hennar. Friðbjörn Steinsson, bóksali á Akureyri, mikill áhugamaður um bindind- ismál, kom til liðs við Ole Lied við allan undirbúning að stofnun stúku á Akureyri. Þann tíunda janúar 1884 var svo stúkan ísafold nr. 1 stofnuð í húsi Friðbjarnar Steinssonar. Stofn- endur voru 12 en fleiri bættust við fljótlega. Þann þriðja júlí 1885 var svo fyrsta stúkan stofnuð hér í Reykjavík. Var það stúkan Verð- andi nr. 9. Þann 2. ágúst sama ár er stúkan Morgunstjarnan nr. 11 stofnuð í Hafnarfirði. Nú var ísinn Bergþóra Jóhannsdóttir „Aö vinna að fyrirbyggj- andi starfi, að koma í veg fyrir að lengra sé haldið á óheillabraut." brotinn. Fleiri stúkur voru stofn- aðar út um allt land. Skipulagsmáttur reglunnar sýndi sig greinilega hér sem ann- ars staðar. Góðtemplarareglan hefur ávallt haft innan sinna vé- banda fólk úr öllum stéttum þjóð- lífsins, bæði karla og konur, því þar ríkir jafnrétti á milli kynja. Góðtemplarareglan var frá önd- verðu helsti félagsmálaskóli al- þýðu manna hér á landi. Úr henn- ar röðum komu konur og karlar, sem voru kjörin til starfa í hinum ýmsu félögum, sem síðar voru stofnuð. Má geta þess að fjölmarg- ir úr hennar röðum tóku að sér forystu í verkalýðsmálum. Góðtemplarar hafa fastmótaða stefnu í áfengismálum og hafa ekki látið merkið falla þótt oft hafi á móti blásið. Reglan hefur staðið með reisn í þessi eitt hundr- að ár. Það er stórkostlegt og segir sína sögu. Markmiðið er að skapa frjálsara og betra líf fyrir ein- staklinga og þjóðir, gefa mönnum fagurt eftirdæmi með algeru bind- indi. Skapa heilbrigðar lífsvenjur í þjóðfélögunum og undirbúa jarð- RAWLPLUG Allar skrúfur, múrfestingar, draghnoð og skotnaglar ^SAMBANDIÐ BYGGINGAVÖRUR SUÐURLANDSBRAUT 32 - SIMI 82033 veginn fyrir menningu án áfengis. Stundum heyrast raddir um það að templarar séu ekki dómbærir á ástand og afleiðingar fyrir þá sem eiga við vímuefnavandamál að stríða. Eru þá helstu rök þau að þeir hafi ekki bragðað vín sjálfir. Þessi hugsun er alröng því til eru þeir menn innan bindindishreyf- ingarinnar sem einmitt hafa horf- ið frá þeirri braut sem áfengis- neysla í óhófi leiðir oft út á og hafa gerst félagar í bindindis- hreyfingunni. Margir hafa líka átt vini eða vandamenn, sem neytt hafa áfengis í mismiklum mæli og sumir sér til tjóns, og getað rétt hjálparhönd. Það er einmitt þann- ig sem hjálparstarf Templara fer fram. Að vinna að fyrirbyggjandi starfi, að koma í veg fyrir að lengra sé haldið á óheillabraut. Við lesum um eða heyrum næst- um því daglega sagt frá óhöppum, oftast alvarlegum, sem eiga mörg hver rætur sínar að rekja til of mikillar neyslu vímuefna. Fyrir nokkrum árum las ég frásögn fé- lagskonu í Góðtemplarareglunni, sem greinir frá því hver var ástæðan fyrir því að hún gerðist félagi í reglunni. Þessi vitnisburð- ur gæti alveg eins átt við í dag. Frásögn konunnar var eitthvað á þessa leið: „Það undruðust margir að ég skyldi ganga í regluna. Mér var sagt að það væri fyrir drykkjumenn en ekki fyrir reglu- samt fólk. Ég hef ekki drukkið áfengi um mína daga en ég hef séð að áfengið getur leitt af sér böl og tjón sem óbætanlegt er. Það var þess vegna að ég gerðist félagi." Svo heldur hún áfram sögu sinni: „Einu sinni var ég í heimsókn hjá aldraðri vinkonu minni, sem var snauð af veraldlegum auði. Guðs- orðabók átti hún sem hún hafði yndi af. Er ég hafði setið hjá vin- konu minni góða stund kemur son- ur hennar inn til okkar og var með hávaða mikinn. Þá sá ég í fyrsta sinn hvernig ofdrykkjan birtist í sinni verstu mynd í þessum unga manni. Sonurinn æsti sig upp, vildi fá eitthvað, sem hægt væri að selja svo hann gæti fengið meira brennivín. Hann taldi sig ekki finna neitt nýtilegt. Hann kemur nú auga á guðsorðabókina og tek- ur hana. Móðirin grátbændi son sinn að fá sér bókina aftur. Sonur- inn hlustaði ekki á hróp móður sinnar, heldur sló til hennar og hljóp út úr húsinu með bókina." Þannig sagðist henni frá. Hver hefur ekki einhvern tíma orðið vitni að einhverju álíka í fari drukkins manns. Síðan þessi atburður gerðist hefur mikið vatn runnið til sjávar. Enn er margt óunnið í þessum málum. Áfengismálin eru ekkert sérmál einstaklina eða Templara. Þarna þarf þjóðin öll að standa saman og vinna að fyrirbyggjandi starfi, fyrst og fremst sem felst í fræðslu um áfengi og afleiðingar ofneyslu þess og annarra vímu- gjafa. Tengja þarf þessa fræðslu t.d. heilsufræðikennslu í skólum eða öðrum skyldum greinum inn- an þeirra veggja. Koma þarf til hugarfarsbreyting hjá fólki al- mennt. Fólk sem vill neyta áfengis þarf að breyta drykkjusiðum sín- um úr ofdrykkju í hófdrykkju og helst af öllu að láta Bakkus víkja að fullu úr lífi sínu. Það er sannfæring mín að hið háleita markmið Góðtemplara- reglunnar sem hefur að leiðarljósi trú, von og kærleika, muni leiða til mikils sigurs og betra mannlífs. Bergþóra Jóhannsdóttir er hús- móóir l Reykjavík. Lífeðlisfræði eftir Örnólf Thorlacius ÚT ER komin hjá Iðunni Lífeðlis- fræði, kennslubók handa fram- haldsskólum, eftir Örnólf Thor- larius. I frétt frá útgefanda segir m.a.: „Þetta er fyrsta bókin skrifuð á íslensku gagngert sem kennslubók í lífeðlisfræði. Efnið er tekið sam- an handa náttúrufræðibrautum menntaskóla og annarra fram- haldsskóla, „en von mín er að það megi nýtast til náms við aðrar brautir framhaldsskólanna", segir höfundur í formála, „ekki síst við heilsugæslubrautir þar sem veru- leg áhersla hlýtur að vera lögð á lífeðlisfræði. „Einnig er gert ráð fyrir að bókin nýtist sem kennslu- bók og handbók í ýmsum sérskól- um og til sjálfsnáms og fróðleiks. Örnólfur Thorlacius er líffræð- ingur að mennt og á að baki langa reynslu með kennari. Hann starf- aði um skeið sem kennari í líf- eðlisfræði við sænskan háskóla og fékkst einkum við að þjálfa verð- andi framhaldsskólakennara í verklegri kennslu í greininni. Síð- ar dvaldist hann árlangt í Skot- landi og lagði stund á kennslu- fræði, einkum í tengslum við kennslu í líffræði." Lífeðlisfærði er 380 blaðsíður, með myndum til skýringa. Hún er prentuð í Odda. 5 daga áætlun — Hættum að reykja ÍSLENSKA bindindisfélagið, með aðstoð Krabbameinsfélags Reykjavíkur, gengst fyrir nám- skeiði fyrir þá sem vilja hætta reykingum. Námskeiðið verður haldið í Reykjavík dagana 20.—24. nóvember nk. Stjórnandi verður Jón Hjörleifur Jónsson. Námskeiðið ber heitið „5-daga áætlunin". Auk Jóns Hjörleifs annast leiðbeiningar sérfróðir læknar. Námskeiðið verður haldið í Lögbergi, Háskóla ísiands og hefst kl. 20 nk. sunnudagskvöld. Námskeiðsgjald greiðist fyrsta kvöldið, en innritun fer fram í símum 13899 og 19820 á skrif- stofutímum.

x

Morgunblaðið

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.