Morgunblaðið - 02.10.1998, Síða 10

10 FÖSTUDAGUR 2. OKTÓBER 1998
MORGUNBLAÐIÐ
Nýr héraðslæknir í Reykjavík
LÚÐVÍK Ólafsson hefur verið
skipaður héraðslæknir í Reykja-
vík til næstu fimm ára og afhenti
Ingibjörg Pálmadóttir heilbrigðis-
ráðherra honum skipunarbréf við
athöfn í ráðuneytinu á miðviku-
dag.
Lúðvík hefur verið settur í
embættið að undanförnu en hefur
nú hlotið skipun að undangengnu
því að embættið var auglýst laust
til umsóknar. Auk Lúðvíks sóttu
um það Geir Gunnlaugsson og
Sveinn Magnússon, að sögn Ragn-
heiðar Haraldsdóttur, skrifstofu-
stjóra í heilbrigðisráðuneytinu.
FRÉTTIR___________________________________
Læknadeild HÍ ályktar um gagnagrunnsfrumvarpið
Frumvarpið verði
lagt til hliðar í bili
FUNDUR læknadeildar Háskóla
íslands hefur samþykkt með 31 at-
kvæði gegn 7 að skora á stjórnvöld
að leggja í bili til hliðar frumvörp
um gagnagrunn á heilbrigðissviði
og um lifsýni og skapa fyrst um þau
nauðsynlegan ramma með lögum
um öflun, meðferð og úrvinnslu
heilsufars- og erfðaupplýsinga.
Tveir sátu hjá við atkvæðagreiðsl-
una.
I ályktun fundarins segir að drög
að frumvarpi því sem áætlað er að
leggja fyrir þingið fari á svig við
grundvallarreglur vísindasiðfræði.
Stærsti galli þess frá þessum sjón-
arhóli sé að rannsóknir starfsleyfis-
hafa séu undanskildar mati vísinda-
siðanefnda og annarra lögbundinna
eftirlitsaðila, meðal annars Tölvu-
nefndar.
Þættir varðandi miðlægan gagna-
grunn sem ekki hafa fengið viðun-
andi úrlausn eru að mati fundarins í
fyrsta lagi réttur til flutnings og eft-
irlits með söfnun upplýsinga og
notkun þeirra.
„Hér ber að líta til persónuvernd-
ar, réttar og stöðu einstaklings
gagnvart slíkum gagnagrunni, þörf
á upplýstu samþykki og áhrifin á
trúnaðarsamband Iæknis og sjúk-
lings,“ segir í ályktuninni.
I öðru lagi vanti viðunandi úr-
lausn varðandi eignarétt og vörslu
gagnagrunns, veitingu einkaleyfis á
gerð hans og aðgang að upplýsing-
unum gegn greiðslu og í þriðja lagi
varðandi frelsi og jafnræði þeirra
vísindamanna sem utan einkaleyfis
standa til rannsókna.
„Núverandi upplýsingalög, tölu-
lög, og lög um réttindi sjúklinga eru
ófullnægjandi rammi gagnvart
vandamálum sem upp koma vegna
nýrra verkefna og tækni í læknis-
fræði,“ segir enn fremur í ályktun-
inni.
Von á yfirmönnum frá aðalstöðvum Technopromexport til fundar með stjórn Landsvirkjunar
Sex starfsmenn
sendir heim
á sunnudag
RÚSSNESKA fyrirtækið
Technopromexport, verktaki
Landsvirkjunar við lagningu Búr-
fellslínu 3A, hefur tilkynnt stjórn-
völdum og verkalýðsfélögum að á
sunnudaginn verði sex rússneskir
sérfræðingar, sem hafa verið starf-
andi á vegum þess hér á landi, send-
ir heim og frekari fækkun rúss-
neskra starfsmanna sé einnig fyrir-
huguð í áfóngum. Starfsmennirnir
sex hafa þegar fengið farseðla í
hendur.
Páll Pétursson félagsmálaráð-
herra fundar með Borís Zaitsev,
stjórnanda Technopromexport hér
á landi, og fleiri fulltrúum fyrirtæk-
isins í dag, og segist munu beita sér
fyrir því að heimsendingu mann-
anna verði frestað þangað til launa-
mál starfsmannanna hafa verið
skýrð. Hann hefur einnig beðið for-
ráðamenn Landsvirkjunar um að
beita sér fyrir hinu sama.
Páll segir að snemma í næstu
viku sé von á yfirmönnum frá aðal-
stöðvum Technopromexport í
Moskvu til neyðarfundar með full-
trúum Landsvirkjunar. Ráðherrann
hefur veitt fyrirtækinu frest til að
skýra launamálin þangað til að
loknum fundinum.
„Við verðum að fá fullvissu um
það að mennimir fái það kaup sem
þeir eiga að fá, að það sé farið með
þá eins og aðra sem við veitum at-
vinnuleyfi. Við ráðum hins vegar
ekki við það að ekki er í gildi tví-
sköttunarsamningur milli Islands
og Rússlands. Það er unnið að slík-
um samningi en hann hefur enn
ekki tekið gildi. Við getum því út af
fyrir sig ekkert gert þó að þessir
vesalings rússnesku starfsmenn
verði skattpíndir og þurfi að borga
70% af kaupinu sínu í skatt.“
I skeyti Technopromexport til
Félags jámiðnaðarmanna í gær er
tekið fram að starfsmönnunum, sem
senda á heim, verði ekki sagt upp
störfum heldur muni þeir snúa aftur
til starfa í Rússlandi. íslensk verka-
lýðsfélög hafa bent Technopromex-
port á að verði starfsmenn sagt upp
beri þeim mánaðar uppsagnarfrest-
ur.
I skeytinu kemur ennfremur
fram að ástæða heimsendingarinnar
sé sú að minni þörf sé nú á útlend-
ingunum en áður Jiví Rússamir séu
búnir að kenna Islendingunum að
reisa rafmagnsstaurana.
Vignir Eyþórsson, varaformaður
Félags jámiðnaðarmanna, sem fór
síðdegis í gær ásamt túlki til við við-
ræðna við starfsmenn
Technopromexport á Selfossi, segir
að þegar sé búið að afhenda starfs-
mönnunum sex farseðla. „Það kom
fram í samtali við Rússana að þeir
sem á að senda heim eru starfs-
menn sem hafa verið mest í sam-
skiptum við okkur.“
Vignir segir að verkamennirnir
séu orðnir daufir og vonlitlir um
stöðu sína. „Okkur skildist að sumir
af þeim sem ætti að senda heim
væru þegar hættir að vinna. Þeir
vita ekkert hvað tekur við þegar
þeir koma út, því þeir hafa í raun og
vera aðeins verið í vinnu við þetta
tiltekna verkefni."
Samkvæmt upplýsingum sem
Morgunblaðið hefur aflað hjá út-
lendum starfsmönnum
Technopromexport voru fáir eða
engir þeirra starfandi hjá fyrirtæk-
inu í Rússlandi, heldur var þeim
safnað saman hjá öðrum fyrirtækj-
um sérstaklega til að fara til Is-
lands.
Engar sannanir fyrir
vanskilum launa
Eins og fram kom í Morgunblað-
inu í gær hafnaði aðalforstjóri
Technopromexport í Moskvu samn-
ingsdrögum Landsvirkjunar þar
sem meðal annars var gert ráð fyrir
að laun útlendra starfsmanna yrðu
greidd inn á íslenska bankareikn-
inga með milligöngu endurskoð-
anda. í bréfi sem Halldór Jónatans-
son, forstjóri Landsvirkjunar, sendi
Páli Péturssyni félagsmálaráðherra
á þriðjudag kemur fram að hann
hafi í staðinn lagt til að endurskoð-
andinn greiddi launin í seðlum.
Ekki kemur fram hver viðbrögð
Rússanna hafi verið.
í bréfi Halldórs til félagsmálaráð-
herra kemur einnig fram að engar
sannanir séu fyrir því að
Technopromexport hafi ekki staðið í
skilum með laun starfsmanna sinna.
Þau gögn sem fram hafi komið sýni
að það hafi staðið í skilum með
skatta og Iaunatengd gjöld í sam-
ræmi við íslensk lög og kjarasamn-
inga. Samningsdrög þau sem lögð
vora fram fyrir fulltrúa
Technopromexport 25. september
sl., og sem fyrirtækið hafnaði á
þriðjudag, hefðu miðað að því að
„eyða alln tortryggni um að er-
lendu starfsmennirnir hafi ekki
fengið í hendur sinn hluta laun-
anna.“
Starfsmenn Technopromexport
hefðu þó ekki sett slíka ásökun
fram, hvorki við fulltrúa fyrirtækis-
ins né Landsvirkjunar og ekki held-
ur við ráðuneytið eða Vinnumála-
stofnun svo vitað væri.
„Eigi að slá því fóstu að
Technopromexport hafi brotið lög
nr. 133/1994 um atvinnuréttindi út-
lendinga verður að liggja fyrir bein
og milliliðalaus sönnun þess efnis að
hinir erlendu starfsmenn hafi ekki
fengið gi-eiddan að fullu sinn launa-
hlut. Einnig þarf ráðuneytið að
kanna að hve miklu leyti vöntun á
tvísköttunarsamningi milli Islands
og Rússlands sé orsakavaldur í máli
þessu.“
Halldór segir í bréfinu að Lands-
virkjun hafi lítið svigrúm til frekari
aðgerða í málinu á grundvelli verk-
samningsins meðan ekki liggi fyrir
sannanir um meint brot
Technopromexport.
Fulltrúar Landsvirkjunar, Félags
járniðnaðarmanna og Rafiðnaðar-
sambands íslands funduðu í gær-
morgun með Páli Péturssyni félags-
málaráðherra um málefni verka-
mannanna. Síðdegis funduðu for-
ráðamenn Landsvirkjunar með
Boris Zaitsev, stjórnanda
Technopromexport á Islandi.
Technoproinexport
vísar á lögfræðing sinn
Morgunblaðið hafði í gær sam-
band við sendiráð Rússlands á Is-
landi, og ræddi meðal annars við
Anatolí S. Zaytsev sendiherra, til að
fá upplýsingar um hvort rétt væri,
sem forráðamenn Technopromex-
port hafa haldið fram, að rússneskir
ríkisborgarar mættu ekki stofna
bankareikninga í útlöndum og hvort
að rússneskir verkamenn starfandi
fyrir Technopromexport hér á landi
þyrftu einnig að greiða skatt í Rúss-
landi. Sendiherrann og starfslið
hans taldi sig ekki geta svarað þess-
um spurningum og vísaði á Borís
Zaitsev.
Zaitsev neitaði að ræða við blaða-
mann Morgunblaðsins og vísaði í
stað þess á lögfræðing sinn, Þorvald
Jóhannesson. Ekki náðist í Þorvald
í gær.
Morgunblaðið/Halldór
Fullkomið tæki til þvagfæraskurðlækninga
STYRKTAR- og sjúkrasjóður verslunarmanna hef-
ur safnað fyrir og gefið þvagskurðdeild Landspítal-
ans Homium-leysitæki til þvagfæraskurðlækninga,
en tækið er það besta sem völ er á til slíkra aðgerða
nú. Einnig gaf Verkstjórafélag íslands fjárhæð til
kaupanna á sextíu ára afmæli félagsins fyrr á þessu
ári. Tækið var formlega tekið í notkun í gær og er
myndin tekin við það tækifæri.
A
Guðmundur Páll Olafsson
Sýslumaður
skili fánanum
GUÐMUNDUR Páll Ólafsson,
náttúrufræðingur og rithöfund-
ur, hefur skrifað sýslumannin-
um á Hvolsvelli bréf með ósk
um að sér verði skilað fána og
stöng sem lögreglan lagði hald
á í júlí í sumar á Köldukvíslar-
eyrum.
í bréfinu segir Guðmundur
að hann hafí talið sér bæði
heimilt og skylt að setja niður
stöng ásamt íslenska fánanum
við svonefnda Fögruhveri hinn
19. júlí sl. „Mér kom því á óvart
að sjá af blaðafregnum að þér
höfðuð sent lögreglulið til að
sækja þessa muni, en ég kann-
ast ekki við að hafa beðið um
slíkan erindrekstur. Hvað svo
sem öllu líður ætla ég hvorki að
erfa þetta við yður né embætti
yðar, en bið um að þér skilið
þessum eigum mínum við fyrsta
hentuga tækifæri, enda sýnist
mér ærnar ástæður til að nota
aftur bæði fána og stöng og af
sama tilefni," segir í bréfinu.
Guðmundur Páll stóð fyrir
mótmælunum til þess að and-
mæla því að Fögruhverir færu
undir vatn vegna Hágöngumiðl-
unarlóns vegna virkjana Lands-
virkjunar á Þjórsár-Tungnaár-
svæðinu.