Dagblaðið Vísir - DV - 07.07.1989, Blaðsíða 7

FÖSTUDAGUR 7. JÚLÍ 1989.
7
Utlönd
Opinberri heimsókn Gorbatsjovs Sovétforseta til Frakklands lauk í gær með því að hann ávarpaði fulltrúa á þingi
Evrópuráðsins í Strasbourg. Hann hélt í gær til Rúmeníu til að taka þátt í leiðtogafundi Varsjárbandalagsins.
Símamynd Reuter
Haf nar tilboði
Bush Bandaríkjaforseti leggur á.
til PóHands og Ungveijalands.
Hann ávarpar nýkjöriö þing Pól-
lands á mánudag en næsta víst er
aö þingmenn Samstööu fá að heyra
fögur orð en ekki þann boðskap
sem þeir vonast eftir. Samstaða
hefur óskað eftir efoahag9aðstoð a
horð við Marshalláætlunina til aö
koma fótunum undir pólskt eöia-
Á sunnudag heldur Bush Banda-
rikjaforseti í heimsókn til Póllands
og Ungverjalands. Simamynd Reuter
Bush mun leggja áherslu á að
bæði Pólverjar og Ungverjar verði
aö leysa sín vandamál sjálflr. Fjár-
magn frá Vesturlöndum á, að áliti Bandaríkjamanna, að koma frá einka-
fjTÍrtækjum en ekki rflönu. Til þess verði austantjaldslönd að hverfa frá
vttlu síns vegar og taka upp stefhu sem laöi að erlenda fjárfesöngu.
Lech Walesa, leiðtogi Samstöðu,
hinna óháöu verkalýössamtaka í
Póllandi, sagöi í gær aö hann vildi
hitta Gorbatsgov, forseta Sovétríkj-
anna, að máli sem allra fyrst Þetta
lét Walesa í ljós eftir að Gorbatsjov
haföi sagt í París að hann sæi eng-
ar hindranir fyrir fundi þeirra.
Walesa útskýrði ekki hvers
vegna hann vildi hitta Gorbatsjov
en hann hefur í marga mánuði gef-
ið í skyn aö hann vildi greina sov-
éskum yflrvöldum frá þeim rót-
tæku lýðræðislegu breytingum
Lech Watesa, leiðtogi Samstöóu. sem ættu sér stað í Póllandi.
simamynd Reutor Heimildarraaður Samstöðu segir
að sovésk yflrvöld hafi lengi verið
fylgjandi heimsókn Walesa en leiðtogar pólska komraúnistaflokksins
hafi hins vegar staðið í vegi fyrir að af henni gastí orðið.
Gorbatsjovs
Bush Bandaríkjaforseti hafnaði í
gær boði Mikhails Gorbatsjovs Sov-
étforseta um einhliða fækkun
skammdrægra vopna í Evrópu gegn
því að aðildarríki Atlantshafsbanda-
lagsins samþykktu að ganga til
samningaviðræðna um tvíhliða út-
rýmingu þeirra. í ávarpi til þings
Evrópuráðsins í Strasbourg í gær
kynnti Gorbatsjov nýjar afvopnun-
arhugmyndir og bauðst til að fækka
einhliða skammdrægum kjarnorku-
vopnum í Evrópu ef aðildarríki Nato
samþykktu að ganga til viðræðna um
eyðingu þeirra.
En Bush ítrekaði afstöðu Nato til
fækkunar skammdægra vopna. Á
leiðtogafundi Nato í maí lagði forset-
inn fram þá tillögu að niðurstöður
viðræðna um fækkun heföbundinna
vopna stórveldanna yrðu að liggja
fyrir áður en gengið yrði til viðræðna
um fækkun skammdrægra vopna.
Útrýming skammdrægu vopnanna
var og útilokuð í tillögum hans og
var einungis um hlutafækkun að
ræða. Leiðtogar hinna aðildarríkj-
anna samþykktu tillöguna.
Gorbatsjov flutti ávarp á þingi Evr-
ópuráðsins í gær, sólarhring áður en
fúndur leiðtoga Varsjárbandalagsins
hófst í Evrópu. I ávarpi sínu gagn-
rýndi Górbatsjov Bandaríkjastjórn
fyrir andstöðu gegn fækkun skamm-
drægra kjamorkuvopna í Evrópu og
sagði að íbúum meginlands Evrópu
stafaði mest ógn af slíkum vopnum.
„Lokatakmarkið er að útrýma alger-
lega slíkum vopnum í Evrópu,“ sagði
Sovétforsetinn. Atiantshafsbanda-
lagið og Varsjárbandalagið virðast á
öndverðum meiöi í þessu máli sagði
hann.
Fréttaskýrendur telja að með af-
vopnunartillögum sínum í Stras-
bourg í gær hafi Gorbatsjov enn á
ný hrifsað frumkvæðið úr höndum
Nato.
Gobatsjov hélt fjörutíu og fimm
mínútna langa ræðu á þingi Evrópu-
ráðsins í gær. Eitt markmiða hans
með ávarpinu í gær var, að áliti sér-
fræðinga, að afla hugmyndum sínum
um evrópskt samfélag stuðnings
meðal leiðtoga Vesturlanda. Sagði
hann að öryggi íbúa meginlandsins
væri einn mikilvægasti þáttur þess.
Evrópuráðið
Evrópuráðið var stofnað fyrir
fjörutíu árum. Ráðið er elsta stofnun
Evrópu og það er hefur hvað bréið-
astan grundvöll. Aðild að því er tak-
mörkuð við ríki er „viðurkenna
grundvallaratriði laganna og rétt
allra til fijálsræðis og mannrétt-
inda“.
Markmið ráðsins er að vinna að
aukinni samheldni milli aðildarríkj-
anna og standa vörð um sameigin-
lega evrópska arfleifö þeirra.
Mikil áhersla er lögð á aukin
mannréttindi og rétt allra til frjáls-
ræðis. Á grundvelli mannréttinda-
samþykktar Evrópu frá árinu 1950
var Mannréttindanefnd Evrópu
stofnuð sem og Mannréttindadóm-
stóll Evrópu.
Stofnanir ráðsins eru margvísleg-
ar. Einna helst er að nefna ráðherra-
nefnd, sem utanríkisráðherrar aðild-
arríkjanna eiga sæti í, en hún kemur
saman tvisvar á ári.
Ráðherranefndinni er ætíað að
hafa framkvæmdavald Evrópuráðs-
ins á sinni könnu. Nokkrar ályktana
nefndarinnar eru í formi alþjóða:
samþykkta eða greinargerða. Nefnd-
in er vettvangur pólitískrar umræðu
og umfjöllunar ályktana þingsins. Þá
hefur nefndin umsjón með starfi
nefnda ýmissa sérfræðinga. Innan
ráðherranefndarinnar starfar nefnd
fulltrúa sem er skipuð aðstoðar-
mönnum ráðherranna.
Raisa og Mikhail Gorbatsjov, forsetahjón Sovétríkjanna, við komuna til
Strasbourg i gær. Utanrikisráöherra Frakklands, Roland Dumas, tók á
móti þeim. Símamynd Reuter
Þing Evrópuráðsins
Eitt hundrað sjötíu og sjö fulltrúar
eiga sæti á þingi Evrópuráðsins.
Fulltrúarnir eru ýmist kjörnir eða
skipaðir til þingsetu af þjóðþingum
hvers ríkis fyrir sig í hlutfalli við
styrk stjórnmálaflokka.
Þing Evrópuráðsins kemur saman
þrisvar sinnum á ári í vikutíma í
senn. Það hefur ráðgefandi hlutverk
bæði gagnvart ráðherranefndinni og
aðildarríkjunum.
Þingið starfar bæði sem heild og í
nefndum. Þar ræða fulltrúar aðildar-
ríkjanna m.a. greinargerðir um pólit-
ísk málefni, efnahagsmál, skipulags-
mál, landbúnað og félagsleg málefni.
Þar er einnig fjallaö um ársskýrslu
Efnahagssamvinnu- og þróunar-
stofnunarinnar (OECD) og annarra
evrópska stofnana sem og skýrslna
einstakra stofnana Sameinuöu þjóð-
anna. Á vegum þingsins eru þrettán
nefndir sem koma saman einu sinni
tilþrisvarmilliþinga. Reuter
Mótmælafundiv i
1 m H Ém
fpi Vh wjm.
Nokkur þúsund stjórnarandstæóinga i Rangoon f Myanmar hylla leiö-
toga sinn. Sfmamynd Reuter
Þúsundir námsmanna í Rangoon i Myanmar (áöur Burma) komu sam-
an 1 morgun fyrir utan háskólann, sem er lokaöur, og minntust blóðugr-
ar árásar hersins á námsmenn í júlí 1962. Herlög ríkja í Myanmar og eru
fjöldafundir bannaðir, sem og mótmælaaögerðir.
Stjórnarandstæðingurinn Aung San Suu Kyi ávarpaöi fiöldafund 1 morg-
mi viö höfúðstöðvar flokks hennar, Lýðræðislegu þjóðarbyltingarinnar.
Sovéski flugmaöurinn sem kastaði
sér út I fallhlff yfir Póllandi.
Simamynd Reuler
Sov'ésk yfirvöld vissu ekki að
MIG-orrustuþotan haföi fiogið
mannlaus yfir nokkur lönd fyrr en
frétt kom frá Vesturlöndum um að
hún heföi brotlent í Belgíu. Þetta
tjáði foringi sovéska flughersins
fréttaraönnura í gær.
Hann kvaöst ekki ánægður með
frammistöðu sinna manna og bætti
því viö að rannsókn færi fram.
Flugraaðurinn, sera skaut sér út
úr orrustuþotunni f fallhlíf yfir
Póllandi, var einnig á fundinum
með fréttamönnunum í gær.
Kvaðst hann hafa skrifað afsökun-
arbréf til foreldra unga mannsins
sem lést er þotan brotlenti á heimil-
ihans í Belgíu. Sagðist flugmaður-
inn hafa farið eftir skipunmn yfir-
manna sinna er hann skaut sér út
úr þotunni.
Stjómarkreppan á ítalíu versnaði
í gær eftir að Ciriaco De Mita, fráíar-
anúi forsætisráöherra, tilkynntí að
honum heföi raistekist að raynda
sljórn eftir þriggja vikna tilraunir.
Flokkur De Mita, KristUegi demó-
krataflokkurinn, sera er stærsti
flokkurinn á Ítalíu, vill áfram sara-
steypustjómina sem stýrt hefur
landinu undanfarin sex
ar eru hins vegar hikan,,,.