Réttur


Réttur - 01.08.1989, Blaðsíða 42

Réttur - 01.08.1989, Blaðsíða 42
Stríð apartheid-stjórnarinnar Suður-Afríkustjórn hefur haldið áfram stríðsrekstri gegn tveimur fullvalda ríkjum, Angólu og Mósambik, og aukið þannig á erfiðleika vinnandi fólks í þess- um löndum. í Mósambik hefur ríkisstjórn Frelimo margsinnis gert samkomulag við Suður- Afríkustjórn í því skyni að binda enda á tortímingarstríðið sem hryðjuverka- menn, fjármagnaðir af Suður-Afríku, hafa háð gegn landinu frá því það hlaut sjálfstæði frá Portúgal árið 1975. Árið 1984 gerðu Mósambik og Suður- Afríka með sér griðasáttmála, Nkomati- samkomulagið. Það fól í sér að báðir að- ilar ábyrgðust að koma í veg fyrir að landsvæði þeirra, farvötn eða lofthelgi væri „notuð fyrir stöðvar, umferð eða á annan hátt af öðru ríki, ríkisstjórn, er- lendu herliði, samtökum eða einstakling- um sem hefðu í hyggju að undirbúa of- beldi, hryðjuverk eða árás." Eftir mikinn þrýsting undirritaði ríkisstjórn Mósambik samkomulagið í von um að Suður-Afríku- stjórn myndi halda aftur af hryðju- verkasamtökum sínum, Renamo. Sam- komulagið kvað á um að ríkisstjórnin í Mósambik setti hömlur á starfsemi ANC, en samtökin höfðu lengi notið pólitísks og efnahagslegs stuðnings í landinu. Suður-Afríka hefur hins vegar haldið áfram að fjármagna Renamo með óbein- um hætti. Joaquim Chissano, forseti Mós- ambik segir að þetta áratuga langa stríð hafi kostað líf rúmlega 600.000 af 15 mill- jónum íbúa Mósambik, 1,6 milljón séu nú flóttamenn, 2.599 grunnskólar og 822 heilsugæslustöðvar verið eyðilagðar, og 44 verksmiðjur og um 1.000 al'uröa- geymslur hafi verið lagðar í rúst. Ríkisstjórnin í Mósambik rcyndi nú fyrir skömmu að kreista meiri gróða út úr Athugun á vegum bresku mannúðar- stofnunarinnar, Oxfam, árið 1986 leiddi eftirfarandi í l.jós: „l*ao er niðurstaða Oxfam að einhver verstu dæmin í Afríku um langvarandi fátækt og þjáningar séu meðal svartra íl)iiii Namibíu. Við hlið þeirra býr hvíti minnihluliun, en lífsmáti hans einkenn- ist af ríkidæmi og forréttindum." vinnandi alþýðu í því skyni að fá alþjóð- legan stuðning til að bæta stríðshrjáðan kapítalískan efnahag landsins. Þúsundum verkafólks var sagt upp störfum og niður- geiðsla matvæla dregin til baka. Vopnahlésbaráttan í Angólu Þrátt fyrir að Suður-Afríka hafi undir- ritað samkomulag um vopnahlé, halda ríkisstjórnir Suður-Afríku og Bandaríkj- anna áfram að fjármagna UNITA skæru- liðasamtökin í syðrihluta Angólu. UN- ITA hefur rofið samkomulagið um vopna- hlé trekk í trekk, allar götur frá því að það var undirritað, 22. júní síðastliðinn í Gbadolite í Zaire. Baráttan fyrir að koma á vopnahléi heldur því áfram. Utanríkisráðherra Angólu, Pedro de Castro Van Dunem sagði á fundi í Harlem, New York í októberbyrjun, að frá því að vopnahléið tók gildi hafi 1.226 manns látist í árásum UNITA, 2.071 særst og 705 horfið. í stríðinu sem staðið hefur í 14 ár hafa rúmlega 200.000 Angóla- menn týnt lífi, 20.000 börn orðið munað- arlaus og 50.000 manns misst einhvern lim. Hvcrgi í heiminum cru þeir jafn- margir miðað við fólksfjölda sem svo er ástatt um. í viðtali vikublaðsins Militant við Van Duncm skömmu áður en hann hclt aftur til Lúanda, höfuðborgar Angólu eftir 12 138

x

Réttur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Réttur
https://timarit.is/publication/319

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.