Sjómannablaðið Víkingur - 01.02.1987, Blaðsíða 64

Skoöun mín
Hcr oé nú
„Um áhrifsem
afsiöun afþessu
tagi hefur á heila
þjóö er ef til vill best
aö spá sem fæstu“„
Vandinn er eigi aö
síöur fyrir hendi í
formi laga, sem
menn treysta sér
ekki til aö fara
eftir..."
64 VÍKINGUR
En blekið var varla orðið
þurrt á friðarsamningnum
þegar raddir fóru að heyrast
meðal útgerðarmanna og
sjómanna um að þau rök
mætti ekki láta bitna á okkur
Islendingum, við þyrftum að
veiða miklu meiri þorsk held-
ur en fiskifræðingar þorðu að
mæla með.
Er það kvótanum að
kenna?
Stjórnmálamenn tóku undir
þann söng og allir sjávarút-
vegsráðherrar Islendinga
síðan hafa leyft meiri veiöi en
Hafró mælti með. Það hefur
að visu komið á daginn að
þorskstofninn virðist hafa
þolað þessa „ofveiði" með
ágætum og það gefur auðvit-
að tilefni til hugleiðinga um
hversu sterk og þörf þessi
hafrannsóknarvisindi eru
þegar allt er talið, en það er
efni i aðra grein. Meginefni
þessarar greinar er aö hug-
leiða afleiðingar þess að all-
mikill hluti þeirra íslendinga
sem framfærslu sína hafa af
fiskveiðum virðast líta svo á
að lög og reglur samfélagsins
um stjórnun fiskveiða séu
marklitil plögg, sem ástæðu-
litið sé að virða á nokkurn
hátt.
Flest árin sem liöin eru sið-
an við Islendingar fengum
yfirráð yfir fiskimiðum okkar
hefur verið veitt umtalsvert
meira af fiski á Íslandsmiöum
heldur en fiskifræðingar
mæltu með og trúlega hafa
þær öldur risið hæst eftir til-
komu kvótans. Þar kemur
tvennt til. Annað er það að
heimiluð er umtalsverð veiði
fram yfir ráð Hafró og hitt að
fiskur er veiddur og honum
landaö framhjá öllum skýrsl-
um og kvótum. Enginn veit
hversu mikið þaö er, en margt
bendir til að það sé meira en
fljótt á litið mætti halda.
Aflagróði og afsiöun
Afleiðingar þeirra íþrótta
sem menn hafa uppi í sam-
bandi við kvótann eru vitan-
lega margar fyrir hag ein-
staklinga, fyrirtækja og heild-
arinnar. Eitt er þaö að þeir
sem hagnast á iþróttinni
borga auövitað engan skatt
af gróðanum, því að hann er
ekki hægt aö telja fram, af
skiljanlegum ástæöum. Ann-
að er að skýrslur um fiskveið-
ar Islendinga eru ekki lengur
marktækar, því að i raun get-
ur enginn vitað hversu mikið
er veitt framhjá kvótanum og
þar af leiðandi aldrei gefið
upp á aflaskýrslum. í þriðja
lagi eykst ásókn i ferskfisk-
sölu á erlendum mörkuðum,
með þeim afleiöingum að
fiskverkendur hér heima fá
minnkandi hráefni og fisk-
vinnsufólk minnkandi vinnu,
sem leiðir svo aftur af sér
stóra hættu á vanrækslu á
góöum markaði okkar fyrir
freöfisk i Bandarikjunum. Um
áhrif sem afsiðun af þessu
tagi hefur á heila þjóö er ef til
vill best að spá sem fæstu.
Að rata rétta leið
Sist vil ég mótmæla mati
Óskars Vigfússonar á núver-
andi sjávarútvegráöherra,
Halldóri Ásgrímssyni, sem
fram kemur i áður nefndu við-
tali i jólablaðinu, þvi, að hann
sé fastur fyrir, heiðarlegur og
umfram allt hreinskiptinn. En
ég get þó ekki varist þvi að
álita að honum hafi mistekist
stjórnun fiskveiðanna, ann-
aöhvort hafi hann valið ranga
leið, eða honum hafi ekki tek-
ist að rata þá sem hann valdi
nægilega vel. Þar er að visu
viö ramman reip aö draga,
sem er einstaklingshyggja
þeirra sem við er að fást, en
það hjálpar ekki að neita til-
vist gallana, eins og Halldór
hefur vissulega oft gert, enda
telja margir að hann liti á það
sem persónulega óvild við sig
þegar um þá er fjallað.
Þarflaust að skríða
undir piisfalda
Hér hef ég drepið á þjóð-
hagslegt vandamál af þeirri
gerð, sem stjórnmálamenn
veigra sér við að fjalla um
opinþerlega, sérstaklega rétt
fyrir kosningar, enda geri ég
þvi skóna að góðir menn
skammi mig ótæpilega fyrir
tiltækið og segi mig kasta
rýrð á sjómenn, og það i
þeirra eigin blaði. Vandinn er
eigi að siður fyrir hendi i formi
laga, sem menn treysta sér
ekki til að fara eftir, og það er
óviðunandi að þúa við lög
sem beinlinis kalla á að gera
heilar stéttir manna að lög-
brjótum, og óverjandi aö
þegja um það. Auk þess hef
ég þá trú á atgervi islenskra
sjómanna að þeir þoli að tal-
að sé opinskátt við þá um
þeirra eigin mál. Ég trúi því
ekki að þeir kjósi að gerast
lögbrjótar í heildina, heldur
hafi þeir hrakist til þess
vegna þess að sannfæring
þeirra segir þeim að kvóta-
skiptingin sé röng. Ég vil þó
ekki gera það að réttlætingu
fyrir þá, né útgerðarmenn,
kaupsýslumenn eða stjórn-
málamenn sem sameiginlega
bera ábyrgðina i þessu máli.
Það er of „billeg" lausn, því
að ranglátum lögum á aö
breyta en ekki að brjóta þau.
Sjómenn þurfa heldur ekki aö
skríða undir pilsfalda þótt
blakað sé við þeim með
sannleikskorni, þeir hafa
staðið af sér stærri veður en
þetta. Og hvar ætti svo sem
að stinga á sliku vandamáli
stéttarinnnar frekar en i blaði
hennar sjálfrar?